معرفی
چیلیز (Chiliz) یک پلتفرم مبتنی بر بلاک‌چین است که به سازمان‌های ورزشی و ورزش‌های الکترونیکی اجازه می‌دهد با استفاده از توکن اختصاصی خود به نام CHZ، با هواداران تعامل داشته باشند و از این ارتباط کسب درآمد کنند. CHZ یک توکن کاربردی بر بستر ERC-20 و BEP-2 است که هواداران می‌توانند با آن «فن توکن» (Fan Token) بخرند و این توکن به عنوان نیروی محرکه اکوسیستم سوسیوز (socios.com) عمل می‌کند.
چیلیز نخستین صرافی توکنیزه‌شده در حوزه ورزش و یکی از پیشگامان فناوری مالی (فین‌تک) بلاک‌چینی در زمینه ورزش و سرگرمی است.
سوسیوز محصول مصرف‌محور چیلیز و محل خرید حق رأی توکنیزه‌شده برای هواداران تیم‌های محبوبشان است. این پلتفرم با باشگاه‌های بزرگی مانند بارسلونا (FC Barcelona)، یوونتوس (Juventus F.C.)، پاری سن ژرمن (Paris Saint-Germain F.C.)، اتلتیکو مادرید (Atlético Madrid)، آ.اس. رم (A.S. Roma)، گالاتاسرای (Galatasaray S.K.) و تیم ورزش الکترونیکی OG همکاری دارد. سوسیوز به تیم‌های ورزشی اجازه می‌دهد دارایی‌های دیجیتال به نام فن توکن را از طریق عرضه فن توکن بر بستر بلاک‌چین چیلیز منتشر کنند.
هر تیم در سوسیوز به صورت یک سازمان نیمه‌خودگردان عمل می‌کند و قوانین رأی‌گیری برای دارندگان فن توکن را تعیین می‌کند. این سازمان‌ها با قراردادهای هوشمندی اداره می‌شوند که فقط به دارندگان فن توکن اجازه مشارکت می‌دهند و میزان تأثیرگذاری هر کاربر به تعداد توکن‌هایش بستگی دارد.
در دسامبر ۲۰۲۰، چیلیز با بایننس (Binance) همکاری کرد. از طریق «لانچ‌پول» (Launchpool) بایننس، کاربران می‌توانند با استیک‌کردن توکن‌هایی مانند BNB ،BUSD یا CHZ، توکن‌های جدید دریافت کنند. نخستین فن توکن‌های بهره‌مند از این طرح، متعلق به پاری سن ژرمن و یوونتوس بودند.
در ۹ دسامبر ۲۰۲۰، چیلیز و سوسیوز در مدت شش روز، شش عرضه فن توکن (FTO) برگزار کردند. این عرضه‌ها برای باشگاه‌های سنت-ترویدن (Sint-Truidense V.V.)، باشاک‌شهیر (İstanbul Başakşehir F.K.)، تیم الاینس (Team Alliance)، ناتوس وینسر (Natus Vincere)، یانگ بویز (BSC Young Boys) و نووارا (Novara Calcio) انجام شد.
در ۱۸ ژانویه ۲۰۲۱، چیلیز با آ.ث. میلان (A.C. Milan) همکاری کرد و فن توکن ACM را معرفی نمود. با اضافه شدن میلان، تعداد سازمان‌های ورزشی فعال روی بلاک‌چین چیلیز به ۲۰ رسید.
تا سال ۲۰۲۳، چیلیز به بیش از ۱۷۰ سازمان ورزشی بزرگ، ابزارهایی برای تعامل و پاداش‌دهی به هواداران جهانی از طریق اپلیکیشن سوسیوز ارائه کرده است. در همین سال، چیلیز با راه‌اندازی «چین چیلیز» (Chiliz Chain) اکوسیستم خود را برای طیف گسترده‌تری از کاربران باز کرد. چین چیلیز با هدف گسترش کاربرد بلاک‌چین در ورزش و سرگرمی راه‌اندازی شد و به برندها امکان ساخت فن توکن، ان‌اف‌تی و دیگر دارایی‌های دیجیتال را می‌دهد. تمامی هزینه‌ها در این شبکه با توکن CHZ پرداخت می‌شود.
ویژگی‌ها
چیلیز پلتفرم سوسیوز را توسعه داده که بر پایه زیرساخت بلاک‌چین چیلیز ساخته شده و از توکن CHZ به عنوان تنها ارز داخلی استفاده می‌کند. این اکوسیستم ویژگی‌های کلیدی زیر را در کنار کاربرد توکن CHZ ارائه می‌دهد:
رأی‌گیری
رأی‌گیری یکی از قابلیت‌های پایه‌ای است که همه تیم‌های ورزشی و ای‌اسپورت در سوسیوز با آن فعالیت خود را آغاز می‌کنند. این فرایند با تعداد مشخصی فن توکن همراه است که به حقوق رأی مشخصی متصل هستند. هوادارانی که با مبادله توکن CHZ فن توکن دریافت می‌کنند، حق رأی در تصمیمات تیم پیدا می‌کنند. هر رأی‌گیری با مجموعه‌ای از قراردادهای هوشمند انجام می‌شود که در آن فن‌ها با ارسال فن توکن‌های خود به گزینه‌های موجود در یک نظرسنجی، رأی می‌دهند. پس از رسیدن به یک سطح مشخص از مشارکت، نتیجه رأی‌گیری معتبر می‌شود و همه داده‌ها در زنجیره جانبی سوسیوز برای شفافیت ذخیره می‌گردد.
عرضه فن توکن
عرضه فن توکن روشی دموکراتیک برای خرید فن توکن‌های جدید توسط هواداران است که از سوی سازمان‌های تازه‌وارد در پلتفرم سوسیوز ارائه می‌شود. زمانی که یک تیم جدید وارد پلتفرم می‌شود، فن توکن‌های آن با قیمت ثابت و به صورت نوبتی (اولویت با سفارش زودتر) برای خرید عرضه می‌شوند. تنها پس از آنکه فن توکن‌ها به دست هواداران برسند، می‌توان آن‌ها را در بازار مشترک سوسیوز فهرست یا دوباره فهرست کرد. این ساختار با قیمت ثابت و صف سفارش، تضمین می‌کند که فرصت خرید اولیه به شکل منصفانه و شفاف در اختیار همه کاربران قرار گیرد.
هر تیم جدیدی که به سوسیوز می‌پیوندد، با همکاری این پلتفرم قیمت پایه‌ای (به ارزش توکن CHZ) برای فن توکن‌های خود تعیین می‌کند. این قیمت، نرخ عمومی خرید فن توکن‌ها در زمان اولین عرضه است. فرایند خرید اولیه به صورت صف مجازی انجام می‌شود.
همچنین محدودیت حجمی نیز برای هر کاربر در نظر گرفته شده است؛ یعنی هر کاربر تنها می‌تواند تعداد مشخصی فن توکن برای هر تیم پیش‌خرید کند. این سقف ممکن است از تیمی به تیم دیگر متفاوت باشد، اما هدف اصلی آن جلوگیری از انحصار توسط یک کاربر خاص است. این محدودیت حتی پس از پایان دوره عرضه اولیه نیز حفظ می‌شود.
معامله فن توکن‌ها
هوادارانی که یک یا چند فن توکن در سوسیوز داشته باشند، به بازار این پلتفرم دسترسی پیدا می‌کنند. در این بازار، کاربران می‌توانند فن توکن‌های خود (که معادل حق رأی هستند) را در قالب مزایده به فروش بگذارند. این ساختار بازی‌گونه به کاربران امکان می‌دهد فن توکن‌های خود را با توکن CHZ و با نرخ‌های متغیر مبادله کنند.
هر کاربر می‌تواند فن توکن‌های خود را با هر قیمتی که می‌خواهد در بازار عرضه کند؛ مثلاً کاربری می‌تواند یک فن توکن خاص را با قیمت ۲۰ توکن CHZ لیست کند. البته این موضوع تضمینی برای فروش نیست، چرا که خریداران تنها پایین‌ترین قیمت هر فن توکن را در بازار می‌بینند. وقتی ارزان‌ترین فن توکن فروخته می‌شود، قیمت بعدی به عنوان قیمت جدید قابل مشاهده خواهد بود.
قیمت فن توکن‌ها در بازار مشترک سوسیوز به صورت لحظه‌ای به‌روزرسانی می‌شود. بنابراین زمان و مکان خرید یا فروش برای کاربران اهمیت استراتژیک دارد؛ مشابه رفتار در یک بازار مالی واقعی.
اقتصاد توکنی
توکن CHZ
توکن چیلیز (CHZ) ابزاری برای هواداران است تا بتوانند فن توکن‌های اختصاصی تیم‌ها یا سازمان‌هایی را که با پلتفرم سوسیوز همکاری دارند، خریداری کنند و از حق رأی خود به‌عنوان هوادار اثرگذار بهره ببرند. CHZ هم یک توکن کاربردی مبتنی بر استاندارد ERC-20 در بلاک‌چین اتریوم است و هم به صورت توکن BEP-2 در زنجیره هوشمند بایننس موجود است.
توکن CHZ در بیش از ۴۳ صرافی رمزارز از جمله بایننس (Binance)، کوین‌وان (coinone)، بیت‌مکس (BitMax.io)، کوکوین (KuCoin)، وزیراکس (WazirX)، بایننس دکس (Binance DEX)، بیت‌فینکس (Bitfinex)، بیت‌پاندا (Bitpanda)، کریپتو دات‌کام (Crypto.com) و بیت‌نوو (Bitnovo) فهرست شده است.
تخصیص توکن CHZ
توزیع توکن‌های چیلیز به شرح زیر بوده است:
| تخصیص | درصد | مقدار CHZ | وضعیت |
|---|---|---|---|
| پیش‌فروش خصوصی و سرمایه‌گذاری خصوصی | ۳۴.۵٪ | ۳,۰۶۶,۶۶۶,۶۶۶ CHZ | بسته‌شده |
| اختصاص به تیم و سرمایه‌گذاران اولیه | ۷.۵٪ | ۱,۱۱۱,۱۱۱,۱۱۰ CHZ | — |
| ذخیره کاربران | ۲۰٪ | ۱,۷۷۷,۷۷۷,۷۷۷.۶ CHZ | — |
| عملیات بازاریابی | ۱۵٪ | ۱,۳۳۳,۳۳۳,۳۳۳ CHZ | در حال انجام |
| خریدهای راهبردی | ۱۵٪ | ۱,۳۳۳,۳۳۳,۳۳۳ CHZ | — |
| اختصاص به تیم | ۵٪ | ۴۴۴,۴۴۴,۴۴۴.۴ CHZ | — |
| اختصاص به هیئت مشاوران | ۳٪ | ۲۶۶,۶۶۶,۶۶۶ CHZ | — |
فن توکن
فن توکن یک دارایی دیجیتال است که به عنوان مجوز رأی‌دهی کاربران در تصمیمات باشگاه‌ها در پلتفرم سوسیوز عمل می‌کند. چیلیز با تیم‌های ورزشی و ای‌اسپورت زیر همکاری کرده و فن توکن‌های آن‌ها را عرضه کرده است. این فن توکن‌ها ابتدا در عرضه فن توکن (FTO) در سوسیوز منتشر می‌شوند و سپس در صرافی چیلیز قابل معامله هستند:
-
پاری سن ژرمن
-
یوونتوس
-
وستهام یونایتد
-
او.جی
-
آ.اس. رم
-
اتلتیکو مادرید
-
گالاتاسرای
زمانی که یک تیم جدید وارد پلتفرم سوسیوز می‌شود، فن توکن‌های آن با قیمت ثابت و به صورت نوبتی برای خرید در دسترس هواداران قرار می‌گیرد.
صرافی چیلیز
صرافی چیلیز (Chiliz Exchange) بخشی کاربردی از اکوسیستم چیلیز است که امکان معامله رمز‌ارزها را فراهم می‌کند، با تمرکز ویژه بر فن توکن‌ها (توکن تیم‌های فوتبال) و همچنین ارزهای دیجیتال معتبر مانند بیت‌کوین، اتریومو تتر. این پلتفرم از حدود ۸ زبان دیگر علاوه بر انگلیسی پشتیبانی می‌کند. کاربران می‌توانند از نمودارهای تحلیلی TradingView درون صرافی برای بررسی فنی بازار، علاوه بر تحلیل بنیادی، استفاده کنند.
رابط کاربری صرافی، مشابه سایر صرافی‌های رمزارز است و بخش‌هایی مانند دفتر سفارش‌ها، تاریخچه سفارشات، تاریخچه معاملات، قابلیت تعیین سفارش محدود (Limit Order) و ثبت سفارش بازار (Market Order) را در اختیار کاربران قرار می‌دهد. این صرافی را می‌توان نخستین صرافی توکنیزه‌شده تخصصی برای ورزش و سرگرمی در سطح جهانی دانست.
فناوری چیلیز
فناوری چیلیز بر شفافیت و قابلیت حسابرسی استوار است. اکوسیستم سوسیوز که با توکن چیلیز (CHZ) کار می‌کند، با هدف افزایش مشارکت کاربران و سازمان‌های شریک، بستری فراهم کرده تا هواداران بتوانند با شفافیت کامل بر تصمیمات تیم محبوب خود تأثیر بگذارند.
برای تضمین یکپارچگی، چیلیز یک زنجیره جانبی مجاز (permissioned sidechain) مبتنی بر بلاک‌چین اتریوم راه‌اندازی کرده است. این زنجیره، هسته پلتفرم سوسیوز را تشکیل می‌دهد و تمامی تیم‌ها، لیگ‌ها، بازی‌ها و سازمان‌هایی که به این پلتفرم متصل‌اند، در همین زنجیره میزبانی می‌شوند. مکانیسم رأی‌گیری هر سازمان نیز به صورت سازمانی نیمه‌خودگردان روی همین زنجیره اجرا می‌شود.
به‌عقیده چیلیز، اتریوم (Ethereum) مجموعه‌ای کامل از ابزارهای لازم برای توسعه اپلیکیشن‌ها، قراردادهای هوشمند و سایر راهکارهای بلاک‌چینی را فراهم می‌کند. زبان برنامه‌نویسی سالیدیتی (Solidity) و پشتیبانی جامعه‌ای فعال از آن نیز، این انتخاب را تقویت کرده‌اند.
بلاک‌چین اتریوم
اکوسیستم چیلیز (CHZ) با بهره‌گیری از بلاک‌چین اتریوم، امنیت و ذخیره‌سازی تراکنش‌های ERC-20 مربوط به توکن چیلیز را تضمین می‌کند. تمام توکن‌های هواداری که از تبدیل توکن‌های چیلیز ($CHZ) حاصل شده‌اند، به‌همراه تراکنش‌های مالی کاربران در پلتفرم سوسیوز، در دفترکل عمومی بلاک‌چین اصلی اتریوم به‌صورت دائمی و قابل حسابرسی ذخیره می‌شوند.
یوفا (UEFA)
در فوریه ۲۰۲۲، اتحادیه فوتبال اروپا (UEFA) قرارداد همکاری جهانی در زمینه صدور مجوز و اسپانسری منطقه‌ای با سوسیوز امضا کرد. اکنون این پلتفرم نه‌تنها شریک جهانی صدور مجوز و محصول رسمی دارای مجوز است، بلکه شریک رسمی عرضه توکن هواداری برای تمام رقابت‌های یوفا نیز محسوب می‌شود. این رقابت‌ها شامل لیگ قهرمانان اروپا، لیگ اروپا، لیگ کنفرانس اروپا و سوپرکاپ یوفا هستند. همچنین سوسیوز برای دوره ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۴، اسپانسر منطقه‌ای لیگ قهرمانان و سوپرکاپ در آمریکا نیز هست.
توپ طلا (Ballon d'Or)
در نوامبر ۲۰۲۱، سوسیوز که با چیلیز پشتیبانی می‌شود، با مراسم معتبر سالانه اهدای توپ طلا همکاری خود را آغاز کرد. این مراسم مهم‌ترین جایزه فردی در فوتبال است و سابقه‌ای ۶۶ ساله دارد. در سپتامبر ۲۰۲۲ نیز برای دومین سال پیاپی این همکاری تمدید شد.
ممیزی امنیتی
اکوسیستم چیلیز گواهی اصالت خود را از شرکت سرتیک (CertiK) دریافت کرده که گزارش نهایی آن در ۲۲ نوامبر ۲۰۱۸ منتشر شد.
در ۲۰ مارس ۲۰۲۳ نیز ممیزی امنیتی قرارداد هوشمند «پل چیلیز» (Chiliz Bridge) با موفقیت تکمیل شد.
بنیان‌گذاران و تیم
بنیان‌گذار:
الکساندر دریفوس (Alexandre Dreyfus) بنیان‌گذار و مدیرعامل چیلیز و سوسیوز است. او تجربه مدیریت در پروژه‌های مختلفی را دارد و همواره به حوزه ورزش و بازی علاقه‌مند بوده.
تیم اجرایی:
اما دیسکین (Emma Diskin) مدیر اجرایی عملیات در چیلیز است. او از سال ۲۰۱۸ به شرکت پیوسته و فعالیت خود را به‌عنوان مدیر ارتباطات آغاز کرد.
مکس رابینویچ (Max Rabinovitch) مدیر ارشد استراتژی در چیلیز و سوسیوز است. او در سال ۲۰۰۸ در رشته‌های هنرهای زیبا و روان‌شناسی از دانشگاه کلرادو بولدر (University of Colorado Boulder) فارغ‌التحصیل شد.
تیم چیلیز
هسته اصلی تیم چیلیز (CHZ) از ۹ عضو تشکیل شده که شامل الکساندر دریفوس به‌عنوان مدیرعامل و ۸ عضو برجسته دیگر است. علاوه بر تیم اصلی، چیلیز با بیش از ۷۵ متخصص بین‌رشته‌ای از ۲۵ ملیت مختلف فعالیت می‌کند، و این تعداد به‌طور مداوم در حال افزایش است.
اعضای اصلی تیم چیلیز:
| نام | سمت |
|---|---|
| الکساندر دریفوس | مدیرعامل (Chief Executive Officer) |
| اما دیسکین | مدیر اجرایی عملیات (Chief Operating Officer) |
| مکس رابینویچ | مدیر ارشد استراتژی (Chief Strategy Officer) |
| تیبو پله‌تیه | مدیر ارشد فناوری (Chief Technology Officer) |
| فیوبیان مانیکولو | مدیر مالی (Financial Director) |
| مارک فِردگال | مدیر ارشد محصول (Chief Product Officer) |
| دوریان اسپیتری | مدیر ارشد حقوقی (Chief Legal Officer) |
| کارن سیبرراس | رئیس محصولات (Head of Products) |
| گیلبرت کامیلری | مدیر بازاریابی (Marketing Director) |
تا ژوئن ۲۰۲۳، چیلیز دارای بیش از ۳۵۰ متخصص بین‌رشته‌ای از ۲۷ ملیت مختلف است. دفتر مرکزی چیلیز در کشور مالت قرار دارد، و همچنین دارای یک دفتر توسعه در شهر لیون فرانسه است. فعالیت‌های این شرکت در کشورهای ترکیه، اسپانیا، کره جنوبی و برزیل نیز ادامه دارد، و اعضای تیم در بریتانیا و سوئد نیز فعال هستند.
تأمین سرمایه
چیلیز در سال ۲۰۱۸ موفق شد مبلغ ۶۶ میلیون دلار آمریکا را از طریق فروش خصوصی جمع‌آوری کند. این سرمایه برای ساخت اولین اپلیکیشن تعامل و پاداش هواداری جهان به نام سوسیوز مورد استفاده قرار گرفت.
نظرات کاربران