میمبل‌ویمبل (Mimblewimble)
میمبل‌ویمبل یک پروتکل غیرمتمرکز برای حفظ حریم خصوصی است که با روشی خاص، تراکنش‌ها را در بلاک‌چین سازمان‌دهی و ذخیره می‌کند. این پروتکل توسط توسعه‌دهنده‌ای ناشناس با نام مستعار تام الویس جدوسور (Tom Elvis Jedusor) معرفی شد؛ نسخه فرانسوی نام ولدمورت (Voldemort).
تاریخچه
پروتکل میمبل‌ویمبل که بر حفظ حریم خصوصی، قابل‌تعویض بودن و مقیاس‌پذیری تمرکز دارد، در ژوئیه ۲۰۱۶ توسط فردی ناشناس با همین نام مستعار در کانال IRC به نام #bitcoin-wizards معرفی شد. این پروتکل روش خاصی برای ساختاردهی تراکنش‌ها ارائه داد تا حریم خصوصی در بلاک‌چین‌های عمومی بهبود یابد. طراحی آن، بر پایه مفهومی به نام امضای تجمیعی یک‌طرفه (OWAS) از مقاله‌ای ناشناس در سال ۲۰۱۳ و همچنین ایده‌های تراکنش‌های محرمانه و کوین‌جوین (CoinJoin) از توسعه‌دهنده بیت‌کوین کور (Bitcoin Core)، گریگوری مکسول (Gregory Maxwell) شکل گرفت و توجه پژوهشگران را جلب کرد.
اندرو پولسترا (Andrew Poelstra)، ریاضی‌دان و رمزنگار کاربردی در بلاک‌استریم (Blockstream)، در اکتبر ۲۰۱۶ مقاله سفید میمبل‌ویمبل را بازنویسی و کامل‌تر کرد. در ابتدا هدف، ادغام این پروتکل در بیت‌کوین یا استفاده از آن به‌عنوان زنجیره جانبی بود، اما طبق توضیح پیتر وولی (Pieter Wuille)، یکی از بنیان‌گذاران بلاک‌استریم، نبود زبان اسکریپت‌نویسی قدرتمند مانع اجرای کامل آن شد.
یکی از محدودیت‌های اصلی میمبل‌ویمبل، نداشتن زبان اسکریپت‌نویسی انعطاف‌پذیر است که باعث می‌شود قابلیت‌هایی مانند کانال‌های پرداخت یا مبادلات اتمی میان‌زنجیره‌ای در دسترس نباشد. دو پیاده‌سازی اصلی از این پروتکل با نام‌های گرین (Grin) و بیم (BEAM) شکل گرفته‌اند که از نظر جامعه کاربری، مدل تأمین مالی، اهداف و جزئیات فنی با هم متفاوت‌اند. گرین با رهبری فردی ناشناس به نام ایگنوتوس پِوِرِل (Ignotus Peverell) رویکردی متن‌باز دارد، در حالی که بیم، به رهبری مدیرعامل الکساندر زایدلسون (Alexander Zaidelson)، رویکرد رسمی‌تری را دنبال می‌کند. این دو پروژه گزینه‌های متنوعی در اکوسیستم میمبل‌ویمبل ارائه می‌دهند.
ویژگی‌ها
میمبل‌ویمبل از ECC به‌عنوان چارچوب رمزنگاری استفاده می‌کند تا دقت تراکنش‌ها و صحت طرفین درگیر را بدون افشای عمومی اطلاعات تأیید کند. ECC که بر پایه لگاریتم گسسته است، معادلات بلاک‌چین را پیچیده‌تر از ضرب‌های ساده می‌کند. این ویژگی گسسته‌بودن، با استفاده از مفاهیم ریاضی مانند احتمال و نظریه مجموعه‌ها، امنیت بیشتری فراهم می‌سازد.
میمبل‌ویمبل با ترکیب پروتکل‌های رمزنگاری مختلف از جمله تراکنش‌های محرمانه (Confidential Transactions یا CT)، کوین‌جوین (CoinJoin)، دندلیون++ (Dandelion++) و کات‌ترو (Cut-Through)، حریم خصوصی، مقیاس‌پذیری و قابلیت تعویض را بهبود می‌دهد.
تراکنش‌های محرمانه (CT)
در سال ۲۰۱۳، آدام بک (Adam Back) مفهوم تراکنش‌های محرمانه را در انجمن Bitcointalk مطرح کرد. این روش از عامل‌های کورسازی (blinding factors) برای رمزگذاری مقادیر تراکنش استفاده می‌کند. این عامل‌ها که به‌صورت تصادفی توسط فرستنده انتخاب می‌شوند، روی ورودی‌ها و خروجی‌های تراکنش ضرب می‌شوند و مقادیر واقعی را مخفی نگه می‌دارند. تعهد پدرسن (Pedersen Commitment) که یکی از ابزارهای رمزنگاری در این حوزه است، از این محرمانگی پشتیبانی می‌کند. این تعهدها باید دو ویژگی اصلی داشته باشند: «الزام‌آور بودن» برای جلوگیری از تغییر داده‌ها پس از تعهد، و «پنهان‌سازی» برای جلوگیری از کشف مقدار اصلی توسط مهاجمان. در این فرآیند، با ترکیب داده و عامل کورسازی در یک تابع هش، تعهدی ساخته می‌شود که فقط هش نهایی قابل مشاهده است و قابل بازگشت نیست.
کوین‌جوین (CoinJoin)
کوین‌جوین یک روش حفظ حریم خصوصی در تراکنش‌های رمزارزی است. در این روش، چند کاربر تراکنش‌های خود را با هم ترکیب می‌کنند و یک تراکنش بزرگ‌تر ایجاد می‌شود. این کار باعث می‌شود ردیابی منبع دقیق وجوه و ارتباط ورودی‌ها با خروجی‌ها برای ناظران بیرونی بسیار دشوار شود. کوین‌جوین نیازی به واسطه مورد اعتماد ندارد و کاربران در تمام مراحل کنترل کلیدهای خصوصی خود را حفظ می‌کنند. این روش با کاهش قابلیت تحلیل تراکنش‌ها توسط اشخاص ثالث، محیط مالی محرمانه‌تری ایجاد می‌کند.
در میمبل‌ویمبل، کوین‌جوین مستقیماً در ساختار پروتکل ادغام شده است، نه اینکه به کیف‌پول‌ها یا خدمات جانبی وابسته باشد. در این چارچوب، تمام تراکنش‌های هر بلاک با هم ترکیب شده و به یک تراکنش واحد تبدیل می‌شوند. این طراحی باعث می‌شود جزئیات میانی بسیاری از تراکنش‌ها مخفی باقی بمانند و در نهایت، حریم خصوصی کلی شبکه حفظ شود.
دندلیون++ (Dandelion++)
دندلیون در سال ۲۰۱۷ توسط پژوهشگرانی از دانشگاه ایلینوی در اربانا-شمپین (University of Illinois at Urbana-Champaign) به‌عنوان یک پیشنهاد بهبود برای بیت‌کوین ارائه شد. هدف آن، افزایش حریم خصوصی تراکنش‌ها از طریق مخفی‌سازی آدرس‌های IP بود. این مکانیزم از ساختار گل قاصدک (dandelion) الهام گرفته شده بود و تراکنش‌ها را در دو مرحله منتقل می‌کرد: مرحله «ساقه» برای پنهان‌سازی و مرحله «پراکنده‌سازی» برای انتشار عمومی.
در ابتدا، تراکنش به یک نود (گره) ارسال می‌شود، سپس به‌صورت زنجیره‌ای به نودهای دیگر منتقل می‌گردد و پس از تعداد مشخصی پرش (hop)، در شبکه پخش می‌شود. این فرایند شبیه باز شدن تدریجی گل قاصدک توصیف شده است.
در میمبل‌ویمبل، این مکانیزم با استفاده از روشی به نام «جابجایی تراکنش» (transaction offset) بهبود یافته است. این روش باعث ترکیب کامل ورودی‌ها و خروجی‌های چند تراکنش می‌شود. در نتیجه، حتی اگر یک نود به‌عنوان منبع اولیه تراکنش در مرحله ساقه شناسایی شود، امکان شناسایی ورودی و خروجی‌های اصلی آن وجود نخواهد داشت.
کات‌ترو (Cut-Through)
کات‌ترو روشی در پروتکل میمبل‌ویمبل است که برای افزایش مقیاس‌پذیری و کاهش حجم بلاک‌چین به کار می‌رود. این تکنیک با ادغام و خلاصه‌سازی تراکنش‌ها در قالب یک مجموعه، داده‌های تکراری و اجزای مشترک مانند ورودی‌ها و خروجی‌ها را حذف می‌کند و فضای بلاک‌چین را بهینه می‌سازد.
استفاده از کات‌ترو موجب می‌شود اندازه بلاک‌های تراکنش کاهش یابد و در نتیجه، کل بلاک‌چین سبک‌تر و همگام‌سازی آن برای کاربران سریع‌تر شود. توانایی حذف داده‌های غیرضروری بدون لطمه به امنیت، یکی از ویژگی‌های کلیدی میمبل‌ویمبل به‌شمار می‌رود.
اقتصاد توکنی
توکن میمبل‌ویمبل ($MWC)
میمبل‌ویمبل‌کوین (MimbleWimbleCoin یا MWC) بر پایه الگوریتم اجماع اثبات کار (Proof-of-Work) عمل می‌کند و دارای سقف عرضه ثابت ۲۰ میلیون واحد است. از این مقدار، ۱۰ میلیون واحد در بلاک آغازین (genesis block) تولید شده و ۱۰ میلیون باقی‌مانده از طریق فرایند ماینینگ به دست می‌آید. طراحی این پروتکل بر مقیاس‌پذیری، حفظ حریم خصوصی و قابلیت تعویض تمرکز دارد و نسبت به بلاک‌چین‌های سنتی حدود سه برابر مقیاس‌پذیرتر است. ویژگی‌های حریم خصوصی شامل کوین‌جوین، تراکنش‌های محرمانه و تجمیع امضاها هستند که امنیت و کارایی کوین را افزایش می‌دهند.
کاربرد توکن
MWC با بهره‌گیری از پروتکل میمبل‌ویمبل، به‌صورت ویژه بر حفظ حریم خصوصی، مقیاس‌پذیری و قابلیت تعویض تمرکز دارد.
ماینینگ و اجماع
الگوریتم اجماع MWC بر پایه اثبات کار است و ماینرها با حل مسائل ریاضی، تراکنش‌ها را تأیید می‌کنند. هر بلاک در بازه زمانی ۶۰ ثانیه تولید می‌شود و پاداش هر بلاک برابر با ۰٫۶ MWC است.
تراکنش‌ها و حریم خصوصی
MWC از روش‌هایی مثل کوین‌جوین و تراکنش‌های محرمانه استفاده می‌کند که باعث می‌شود تمام تراکنش‌ها غیرقابل تمایز باشند. در بلاک‌ها هیچ آدرس، مقدار تراکنش یا اطلاعات میانی قابل مشاهده نیست. همچنین، استفاده از مبادلات اتمی (atomic swaps) امکان ترکیب تراکنش‌ها به‌صورت خصوصی را فراهم می‌کند و از انتشار برخی مراحل در بلاک‌چین جلوگیری می‌نماید.
کیف‌پول و ذخیره‌سازی
یک رابط کاربری گرافیکی (GUI) با قابلیت‌هایی مانند مبادله اتمی و ذخیره‌سازی امن آفلاین توسعه یافته است. همچنین یک کیف‌پول موبایلی نیز در حال ساخت است تا دسترسی کاربران ساده‌تر شود.
معامله و تبادل
توکن MWC در چند صرافی از جمله هات‌بیت (Hotbit)، تریداوگر (TradeOgre) و بیت‌فورِکس (Bitforex) در دسترس است و امکان معامله و تأمین نقدینگی را فراهم می‌کند.
مشوق نگهداری (HODL)
پروتکل به کاربرانی که برای مدت مشخصی کوین‌های خود را بدون جابه‌جایی نگه می‌دارند، پاداش می‌دهد. این کار با هدف تشویق به نگهداری بلندمدت و کسب سود احتمالی انجام می‌شود.
این چارچوب کاربردی نشان‌دهنده تمرکز MWC بر ارائه تجربه‌ای خصوصی، مقیاس‌پذیر و کارآمد در استفاده از رمزارز است.
کوین‌های مبتنی بر میمبل‌ویمبل
-
میمبل‌ویمبل‌کوین (MWC)
-
گرین (GRIN)
-
بیم (BEAM)
-
لایت‌کوین (Litecoin)
-
اپیک‌کش (Epic Cash)
نظرات کاربران