چهره‌ها: جیسون ژائو (Jason Zhao)

جیسون ژائو (Jason Zhao)

جیسون ژائو (Jason Zhao) یکی از بنیان‌گذاران و مسئول اصلی پروتکل در استوری پروتکل (Story Protocol) است؛ پلتفرمی که هدف آن ساده‌سازی مدیریت مالکیت فکری با استفاده از بلاک‌چین است. او پیش‌تر در دیپ‌مایند (DeepMind) روی هوش مصنوعی کار می‌کرد و سپس وارد حوزه بلاک‌چین شد تا سیستمی شفاف‌تر و کارآمدتر برای مالکیت و صدور مجوز محتوای فکری ایجاد کند.

تحصیلات
ژائو فلسفه و آموزش خصوصی را در دانشگاه آکسفورد (Oxford) خواند و سپس در دانشگاه استنفورد (Stanford) مدرک کارشناسی فلسفه و کارشناسی ارشد علوم کامپیوتر گرفت.

مسیر شغلی
ژائو پیش از استوری پروتکل، مدیر محصول در دیپ‌مایند بود و روی پیاده‌سازی مدل‌های هوش مصنوعی برای صنایع و شرکت‌ها تمرکز داشت. او سابقه آموزش در طراحی و مشارکت در مقالاتی درباره روایت‌گری و فناوری را نیز دارد. در دوره رونق دیفای (DeFi)، از تحقیقات هوش مصنوعی به بلاک‌چین روی آورد و استوری پروتکل را برای ایجاد یک سیستم غیرمتمرکز مدیریت مالکیت فکری بنیان گذاشت. به‌گفته ژائو، مالکیت فکری یکی از دارایی‌های مهم اما پیچیده است و هدف او ساده‌سازی مالکیت، صدور مجوز و کسب درآمد از آن با استفاده از بلاک‌چین، به‌ویژه در پاسخ به نقش رو‌به‌رشد هوش مصنوعی در تولید محتوا بوده است.

مصاحبه‌ها

استوری پروتکل (Story Protocol)
ژائو در پادکست اپی‌سنتر (Epicenter) درباره ناکارآمدی‌های بازار مالکیت فکری (IP) و راه‌حل‌های ممکن مبتنی بر بلاک‌چین صحبت کرد. او توضیح داد که هزینه‌های بالای معاملات، پیچیدگی‌های حقوقی و نبود شفافیت باعث شده‌اند که بیشتر معاملات IP برای خالقان مستقل دست‌نیافتنی باشند و فقط شرکت‌های بزرگ با منابع حقوقی گسترده از آن سود ببرند. ژائو تأکید کرد که تولید محتوا با استفاده از هوش مصنوعی این فشار را بیشتر خواهد کرد و نیاز به صدور مجوزهای مؤثرتر را افزایش می‌دهد. استوری پروتکل برای حل این مشکل، چارچوبی برنامه‌پذیر برای IP ارائه کرده که شرایط قراردادهای هوشمند را مستقیماً به توافقات قانونی متصل می‌کند و شفافیت و نقدشوندگی را بالا می‌برد. او این اقدام را در راستای روندهای گسترده‌تر بلاک‌چین دانست و آن را با تحول دیفای (DeFi) در نظام بانکی مقایسه کرد.

رشد خلاقیت
در گفت‌وگویی با کوین‌دسک (CoinDesk)، ژائو درباره هدف استوری پروتکل در ایجاد زیرساخت باز مالکیت فکری روی بلاک‌چین صحبت کرد؛ زیرساختی برای حل مشکلات مربوط به ردیابی و صدور مجوز محتوای دیجیتال. او این پلتفرم را سیستمی توصیف کرد که به خالقان اجازه می‌دهد IP دیجیتال یا فیزیکی خود را در یک ساختار داده مقیاس‌پذیر ثبت کنند. این پروتکل امکان صدور مجوز بدون نیاز به مجوز قبلی و پیگیری خودکار حق امتیاز را فراهم می‌کرد، و با استفاده از بی‌طرفی و ترکیب‌پذیری بلاک‌چین، شفافیت در مالکیت و توزیع درآمد را تضمین می‌کرد.

مالکیت فکری در زنجیره (Onchain Creator IP)
ژائو، مدیر محصول سابق دیپ‌مایند، در پادکست کوینیج (Coinage) درباره بنیان‌گذاری استوری پروتکل صحبت کرد؛ پلتفرمی غیرمتمرکز برای اینکه خالقان بتوانند مالکیت آثار خود را حفظ کرده و به‌راحتی از آن‌ها کسب درآمد یا صدور مجوز کنند. استوری پروتکل با جذب ۱۴۰ میلیون دلار سرمایه، به دنبال حل مشکلات مالکیت فکری در عصر دیجیتال، به‌ویژه برای خالقان فعال در فضای وب۳ و هوش مصنوعی است. ژائو با تکیه بر تجربه‌اش در حوزه‌های AI و بلاک‌چین، به این نتیجه رسید که با وجود تحول مالی که بلاک‌چین ایجاد کرده، هنوز تأثیر چشمگیری بر مالکیت فکری نگذاشته، در حالی که این حوزه برای صنایع خلاق بسیار حیاتی است. استوری پروتکل می‌خواهد با ارائه ابزارهایی بر پایه بلاک‌چین، به خالقان این امکان را بدهد که بدون وابستگی به ساختارهای پیچیده حقوقی، مالکیت آثار خود را مدیریت کنند. این پلتفرم قصد دارد مدل سنتی که اغلب خالقان را به حاشیه می‌راند، دگرگون کرده و شرایطی فراهم کند که آن‌ها بتوانند خود قوانین استفاده از آثارشان را تعریف کرده و دیگران را به توسعه آن‌ها ترغیب کنند، و در نتیجه، اکوسیستمی باز و کارآمد برای مالکیت فکری ایجاد شود.

ارائه‌ها

مالکیت فکری در زنجیره (Onchain IP)
در رویداد پراگما سن‌فرانسیسکو ۲۰۲۴ (Pragma San Francisco)، ژائو درباره چالش‌ها و فرصت‌های مدیریت مالکیت فکری در عصر هوش مصنوعی سخنرانی کرد و توضیح داد چگونه بلاک‌چین می‌تواند به این مسائل پاسخ دهد. او گفت مالکیت فکری فقط به محتوای سرگرمی محدود نمی‌شود و شامل مواردی مانند چهره افراد، نرم‌افزار و مدل‌های هوش مصنوعی نیز می‌شود؛ دارایی‌هایی با ارزشی در حد چندین تریلیون دلار که همچنان پراکنده و فاقد انسجام هستند. ژائو بر نیاز به سیستمی تأکید کرد که به خالقان اجازه دهد کنترل آثار خود را حفظ کرده و هزینه و اصطکاک صدور مجوز و اجرای حقوق مالکیت فکری را کاهش دهند. او رویکرد استوری را چنین توصیف کرد: ادغام حقوق IP در بستر نرم‌افزار، تا از طریق بلاک‌چین به‌طور خودکار اجرا شوند. این کار به خالقان کمک می‌کند تا به شکل کارآمدتری از آثار خود درآمد کسب کرده و تعامل بهتری با فناوری‌های AI داشته باشند؛ به‌نحوی که هم به سود آن‌ها باشد و هم به نفع مخاطبان، و در نتیجه اکوسیستمی خلاق، پایدار و مشارکت‌محور شکل گیرد.