پروتکل ماکس (MUX)
ماکس مجموعه‌ای از پروتکل‌هاست که نخستین تجمیع‌گر غیرمتمرکز معاملات دائمی (Perpetual) و مدل چنداستخره (P2Multi-Pool) را ارائه می‌دهد. این پروتکل به معامله‌گران نقدینگی عمیق تجمیع‌شده، هزینه معاملاتی بهینه، اهرم تا ۱۰۰ برابر، گزینه‌های متنوع بازار و قابلیت‌هایی خاص مانند مسیر‌یابی هوشمند موقعیت‌ها، تجمیع موقعیت‌ها، افزایش اهرم و بهینه‌سازی قیمت لیکوئید شدن را فراهم می‌کند.
تجمیع‌گر دائمی ماکس با منابع اصلی نقدینگی مانند پروتکل معاملاتی ماکس نسخه ۳، نسخه ۱، پروتکل دجن (Degen) ماکس نسخه ۱، جی‌ام‌ایکس نسخه ۱ و ۲ (GMX)، و جی‌ترید (gTrade) ادغام شده و در حال گسترش به سایر پروتکل‌هاست.
معرفی اجمالی
ماکس که در ابتدا با نام ام‌سی‌دکس (MCDEX) در سال ۲۰۱۹ راه‌اندازی شد، چندین نسخه را پشت سر گذاشته و نسخه نهایی آن در آگوست ۲۰۲۲ منتشر شده است. این نسخه از اوراکل برای دریافت قیمت استفاده می‌کند و مکانیزم معاملاتی آن شبیه به جی‌ام‌ایکس است. پس از تغییر نام در دسامبر ۲۰۲۲، ماکس مورد حمایت سرمایه‌گذارانی مانند بایننس لبز (Binance Labs) و مولتیکوین کپیتال (Multicoin Capital) قرار گرفت.
پروتکل ماکس از بخش‌های مختلفی تشکیل شده است: تجمیع‌گر دائمی ماکس برای بهینه‌سازی مسیرهای نقدینگی، پروتکل معاملاتی بومی ماکس با هدف معاملات بدون اثر قیمتی و اهرم تا ۱۰۰ برابر، و پروتکل دجن ماکس که بر معاملات دارایی‌های کم‌طرفدار تمرکز دارد. ماکس همچنان در حال توسعه و ادغام با منابع جدید نقدینگی است.
محصولات ماکس (MUX)
تجمیع‌گر دائمی ماکس
پروتکل ماکس شامل تجمیع‌گر دائمی است که موقعیت‌های معاملاتی را به بهترین منابع نقدینگی هدایت می‌کند و با افزودن مارجین، امکان افزایش اهرم و بهبود قیمت لیکوئید شدن را فراهم می‌سازد. این سیستم همچنین از طریق تقسیم سفارش‌های بزرگ بین منابع مختلف، هزینه‌های معاملاتی را کاهش می‌دهد.
ماکس تلاش می‌کند نقدینگی را از منابع گوناگون گردآورد و از قراردادهای هوشمندی به نام «ظرف‌های موقعیت (position containers)» برای مدیریت و جداسازی موقعیت‌ها به منظور بهبود مدیریت ریسک بهره می‌گیرد. از به‌روزرسانی‌های آینده می‌توان به ادغام بهتر با جی‌ام‌ایکس، تجمیع بین‌زنجیره‌ای و بهبود مدیریت موقعیت‌ها اشاره کرد.
پروتکل معاملاتی بومی ماکس
این پروتکل، سیستمی غیرمتمرکز برای معاملات دائمی است که با هدف حذف اثر قیمتی، فراهم کردن اهرم تا ۱۰۰ برابر و یکپارچه‌سازی نقدینگی بین زنجیره‌ها طراحی شده است. این مدل به معامله‌گران و تأمین‌کنندگان نقدینگی امکان بهره‌مندی از نقدینگی تجمیع‌شده در معاملات اهرمی را می‌دهد.
پروتکل از سه سازوکار اصلی استفاده می‌کند: نقدینگی فراگیر که هدف آن تجمیع نقدینگی بین شبکه‌ها برای افزایش کارایی است، استخر چنددارایی که با پشتیبانی از موقعیت‌های اهرمی با سبدی متنوع از دارایی‌ها به مدیریت ریسک کمک می‌کند، و اوراکل تاریک (Dark Oracle) که داده‌های قیمتی را از منابع مختلف جمع‌آوری می‌کند تا قیمت‌گذاری دقیق و اثر قیمتی کمتر تضمین شود.
پروتکل دجن ماکس
پروتکل دجن ماکس یک سیستم معاملاتی غیرمتمرکز است که برای بهبود تجربه معامله در دارایی‌های کم‌طرفدار طراحی شده. این پروتکل قیمت معاملات را بر اساس اندازه موقعیت تنظیم می‌کند تا ریسک دست‌کاری قیمت کاهش یابد و ثبات حفظ شود.
در این سیستم، استخری به نام DegenLP برای معاملات استفاده می‌شود. دسترسی به این استخر به معامله‌گران و تأمین‌کنندگان نقدینگی حرفه‌ای و فهرست‌شده محدود است، زیرا ریسک بالایی دارد.
اقتصاد توکنی ماکس (MUX)
توکن MCB
توکن اصلی در پروتکل ماکس، توکن MCB است. کاربران می‌توانند با قفل‌کردن MCB، توکن veMUX دریافت کنند که هدف آن فراهم کردن دسترسی به درآمد پروتکل و پاداش‌های ماکس است. عرضه کل MCB محدود به ۴٬۸۰۳٬۱۴۴ توکن است که از این تعداد، ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ توکن برای واگذاری‌های آینده در نظر گرفته شده. با قفل‌کردن MCB یا MUX به مدت‌های متفاوت، مقدار veMUX دریافتی متناسب با مدت زمان قفل افزایش می‌یابد. عملیات استیکینگ و توزیع پاداش‌ها در آربیتروم (Arbitrum) انجام می‌شود و کاربران تشویق می‌شوند برای شرکت در این فرآیند، توکن‌های خود را به این شبکه منتقل کنند.
توکن MUX
توکن MUX یک توکن پاداش غیرقابل‌انتقال در پروتکل ماکس است. کاربران با در اختیار داشتن veMUX یا استیک‌کردن MUXLP می‌توانند MUX دریافت کنند. عرضه این توکن به ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ عدد محدود شده و نرخ انتشار روزانه آن ۱٬۰۰۰ توکن است. عرضه کل به‌مرور کاهش می‌یابد، زیرا MUX به‌تدریج طی یک سال به MCB تبدیل می‌شود. هرگونه افزایش احتمالی در سقف عرضه فقط با پیشنهاد حاکمیتی و با گذشت ۱۴ روز از تصویب آن امکان‌پذیر خواهد بود.
کاربردهای توکن MUX
-
استیکینگ: MUX را می‌توان برای دریافت veMUX استیک کرد، مشابه قوانین استیکینگ MCB.
-
واگذاری (Vesting): MUX می‌تواند طی یک سال به MCB تبدیل شود از طریق دو مسیر:
-
کانال سهمیه‌ای: بستگی به سهمیه مرتبط با veMUX دارد.
-
کانال ظرفیتی: وابسته به مقدار رزروشده MUXLP است.
-
توکن veMUX
veMUX توکن حاکمیتی پروتکل ماکس است که قدرت رأی‌دهی بر اساس مقدار آن تعیین می‌شود. کاربران با قفل‌کردن MCB یا MUX می‌توانند veMUX به دست آورند، که دسترسی به درآمد پروتکل و پاداش‌های MUX را نیز فراهم می‌کند.
توکن‌های veMUX غیرقابل‌انتقال هستند و فقط روی شبکه آربیتروم قابل دسترسی‌اند. این توکن‌ها برای دریافت بخشی از درآمد ناشی از کارمزد معاملات طراحی شده‌اند.
توکن MUXLP
MUXLP توکن تأمین نقدینگی برای پروتکل ماکس است. کاربران با واریز دارایی به استخر نقدینگی می‌توانند MUXLP دریافت کنند و با استیک‌کردن آن، امکان دریافت درآمد پروتکل و پاداش‌های توکن MUX را خواهند داشت.
این توکن سقف عرضه ندارد؛ MUXLP از طریق خرید ایجاد شده و با فروش از بین می‌رود. استیک‌کنندگان سهمی از درآمد پروتکل که از کارمزد معاملات به دست می‌آید دریافت می‌کنند.
حاکمیت (Governance)
فرآیند حاکمیتی در پروتکل ماکس بر پایه مشارکت جامعه از طریق بحث‌های انجمن و پیاده‌سازی‌های توسعه‌دهندگان است. تغییرات پیشنهادی به‌صورت عمومی مطرح و بررسی می‌شوند و معمولاً پس از گذشت ۴۸ ساعت از تصویب، اجرا می‌گردند، مگر در موارد اضطراری امنیتی که نیاز به مداخله سریع دارند.
در آینده و با بلوغ پروتکل، انتظار می‌رود دارندگان veMUX حق رأی برای تصمیم‌گیری‌های حاکمیتی به دست آورند. در حال حاضر، چندامضایی سازمان غیرمتمرکز ماکس (MUX DAO) مسئول مدیریت قراردادهای هوشمند پروتکل است و عملیات، نگهداری و رسیدگی به موقعیت‌های اضطراری را با زمان‌بندی‌های مختلف بر عهده دارد.
نظرات کاربران