ترا لونا (Terra LUNA)
لونا (LUNA) توکن بومی شبکه ترا (Terra) است که برای استیکینگ (staking)، حاکمیت و ماینینگ (mining) در پروتکل ترا استفاده می‌شود. کاربران می‌توانند توکن‌های LUNA خود را به ولیدیتورها (validators) بسپارند؛ ولیدیتورها وظیفه‌ی ثبت و تأیید تراکنش‌ها روی بلاکچین را دارند و در ازای این کار، از کارمزدهای تراکنش‌ها پاداش دریافت می‌کنند.
توکن LUNA در مه ۲۰۲۲ پس از سقوط نسخه‌ی قبلی خود یعنی LUNA Classic (LUNC) دوباره راه‌اندازی شد.
سقوط رمز ارز LUNA (LUNC)
در ابتدا، دو توکن TerraUSD (UST) و LUNA به عنوان دو کوین هم‌خانواده روی بلاکچین ترا ایجاد شدند. توکن UST یک استیبل کوین الگوریتمی بود که ارزش آن با استفاده از LUNA پشتیبانی می‌شد.
در تاریخ ۷ مه ۲۰۲۲، قیمت استیبل کوین UST از ۱ دلار به ۹۱ سنت کاهش یافت، زیرا ۲ میلیارد دلار UST از حالت استیک خارج شد و به فروش رسید. این موضوع باعث شد ارزش UST افت کند. در نتیجه‌ی این اتفاق، معامله‌گران شروع به مبادله‌ی UST به ارزش ۹۰ سنت با LUNA به ارزش ۱ دلار کردند. دلیل این برداشت ناگهانی ۲ میلیارد دلاری UST هنوز مشخص نیست. با فروش حجم زیادی از UST، این استیبل کوین به تدریج از قیمت ثابت دلاری خود فاصله گرفت (depeg شد).
زمانی که UST دیگر نتوانست قیمت خود را حفظ کند، سرمایه‌گذاران نیز شروع به فروش UST کردند. قیمت این استیبل کوین طی هفته‌ی بعد بین ۳۰ تا ۵۰ سنت نوسان داشت و در نهایت به کمتر از ۲۰ سنت رسید. ارزش بازار (Market Cap) آن که در اوایل مه حدود ۱۸ میلیارد دلار بود، تا پایان ماه به حدود ۷۷۰ میلیون دلار کاهش پیدا کرد.
این رویداد باعث شد عرضه‌ی در گردش توکن LUNA از ۳۴۵ میلیون به ۳.۴۷ میلیارد توکن در تاریخ ۱۲ مه ۲۰۲۲ افزایش پیدا کند و در نهایت باعث شد این توکن از بسیاری از صرافی‌های رمز ارز حذف (Delist) شود و عملاً بی‌ارزش گردد.
سقوط لونا؛ پیامدها
پس از سقوط لونا، چندین صرافی ارز دیجیتال از جمله بایننس، جفت‌های معاملاتی LUNA و UST را حذف کردند. همچنین در روزهای منتهی به تعطیلات آخر هفته، معاملات این توکن‌ها به حالت تعلیق درآمد. لیست شدن LUNA در صرافی Coinbase که قرار بود تا پایان ژوئن انجام شود نیز به صورت بی‌سر و صدا لغو شد.
دو کوون (Do Kwon)، مدیرعامل ترا لونا، طرحی برای بازیابی LUNA منتشر کرد که به طور موقت بر جو روانی بازار تأثیر گذاشت. قیمت LUNA برای مدتی به ۴.۴۶ دلار رسید اما دوباره به زیر ۱ دلار سقوط کرد و سپس به زیر ۱ سنت افت کرد. پس از این سقوط شدید، این پروژه عملاً رها شد و تیم ترا یک شبکه جدید و کوین جدید به نام Luna 2.0 راه‌اندازی کرد. توکن قدیمی LUNA نیز به Terra Classic تغییر نام داد و با نماد LUNC شناخته می‌شود.
لونا ۲.۰ (Luna 2.0)
در تاریخ ۲۸ مه ۲۰۲۲، پس از سقوط رمز ارز لونا، نسخه‌ی جدیدی از بلاکچین ترا و توکن LUNA با نام Terra 2.0 راه‌اندازی شد. نسخه‌ی اصلی لونا با نام Terra Classic (LUNC) شناخته می‌شود و توکن‌های لونا ۲.۰ به صورت ایردراپ (توزیع رایگان) به دارندگان نسخه‌ی قبلی اهدا شد.
توزیع ایردراپ
هدف اصلی ایردراپ لونا ۲.۰ جبران خسارت افرادی بود که قبل از سقوط در تاریخ ۷ مه ۲۰۲۲، توکن لونا را نگه داشته بودند. میزان پاداش لونا براساس نوع توکن‌های نگه‌داشته شده روی بلاکچین ترا کلاسیک، مدت زمان نگهداری توکن‌ها (بر اساس دو بازه زمانی قبل و بعد از حمله) و تعداد توکن‌های در اختیار تعیین شد.
اولین ایردراپ با نام Genesis در تاریخ ۲۷ مه ۲۰۲۲ انجام شد. کل عرضه لونا ۲.۰ برابر با ۱ میلیارد توکن است که به شرح زیر توزیع شده است:
- ۳۰٪ (۳۰۰ میلیون توکن) برای جامعه تحت کنترل و مدیریت حاکمیت استیک شده.
- ۱۰٪ برای توسعه‌دهندگان
- ۳۵٪ (۳۵۰ میلیون توکن) ایردراپ به دارندگان لونا پیش از حمله
شامل توکن‌های در حالت بند، در حال آزاد شدن و مشتقات استیکینگ.
برای کیف‌پول‌هایی که کمتر از ۱۰ هزار لونا دارند: ۳۰٪ توکن‌ها در لحظه آغاز باز می‌شود و ۷۰٪ طی دو سال با قفل ۶ ماهه آزاد می‌شود.
برای کیف‌پول‌هایی که کمتر از ۱ میلیون لونا دارند: ۱ سال قفل و سپس ۲ سال آزادسازی تدریجی.
برای کیف‌پول‌هایی که بیش از ۱ میلیون لونا دارند: ۱ سال قفل و سپس ۴ سال آزادسازی تدریجی. - ۱۰٪ (۱۰۰ میلیون توکن) ایردراپ به دارندگان UST پیش از حمله
سقف برای نهنگ‌ها ۵۰۰ هزار دلار است که ۹۹.۷٪ از دارندگان را پوشش می‌دهد، اما فقط ۲۶.۷۲٪ از aUST را.
۳۰٪ توکن‌ها در آغاز باز می‌شود و ۷۰٪ طی دو سال با قفل ۶ ماهه آزاد می‌شود. - ۱۰٪ (۱۰۰ میلیون توکن) ایردراپ به دارندگان لونا پس از حمله
شامل توکن‌های بند شده و مشتقات استیکینگ است.
۳۰٪ توکن‌ها در آغاز باز می‌شود و ۷۰٪ طی دو سال با قفل ۶ ماهه آزاد می‌شود. - ۱۵٪ (۱۵۰ میلیون توکن) ایردراپ به دارندگان UST پس از حمله
۳۰٪ توکن‌ها در آغاز باز می‌شود و ۷۰٪ طی دو سال با قفل ۶ ماهه آزاد می‌شود.
اقتصاد توکنی (Tokenomics)
هرگاه عرضه توکن‌های لونا از ۱ میلیارد فراتر رود، پروتکل به‌صورت خودکار شروع به سوزاندن (Burn) توکن‌ها می‌کند تا عرضه به سطح تعادل بازگردد. همچنین، این پروتکل با استفاده از الگوریتم خود، توکن‌های جدیدی را می‌سازد تا قیمت استیبل کوین‌های ترا را پایدار نگه دارد.
توکن‌های LUNA اولین بار در یک فروش خصوصی در آگوست ۲۰۱۸ به سرمایه‌گذاران اولیه عرضه شدند که شامل صرافی‌های بزرگ مانند بایننس و OKX بود و حدود ۳۲ میلیون دلار جذب سرمایه داشت.
از کل ۳۸۵ میلیون توکن لونا که برای فروش عرضه شد:
- ۱۰٪ برای تیم Terraform Labs
- ۲۰٪ برای کارکنان و مشارکت‌کنندگان پروژه
- ۲۰٪ برای اتحاد ترا (Terra Alliance)
- ۲۰٪ برای ذخایر ثبات قیمت
- ۲۶٪ برای حامیان پروژه
- ۴٪ برای نقدینگی اولیه
کاربردهای لونا
- لونا برای ماین کردن تراکنش‌ها از طریق استیکینگ استفاده می‌شود.
- برای حفظ ثبات قیمت استیبل کوین‌های ترا کاربرد دارد.
- مشوق‌هایی را برای اعتبارسنج‌های شبکه فراهم می‌کند.
- به عنوان وثیقه برای پایدار نگه داشتن قیمت استیبل کوین‌های ترا استفاده می‌شود.
استیکینگ (Staking)
استیکینگ یعنی بستن (Bond) توکن‌های لونا به یک اعتبارسنج (Validator) برای کسب پاداش استیکینگ.
پروتکل ترا تنها به ۱۳۰ اعتبارسنج برتر اجازه مشارکت در اجماع شبکه را می‌دهد. رتبه اعتبارسنج‌ها بر اساس میزان استیکینگ لونا به آن‌ها تعیین می‌شود. اعتبارسنج‌ها می‌توانند به خودشان هم لونا ببندند، اما بیشتر توکن‌ها توسط نمایندگان (Delegators) به آن‌ها اختصاص می‌یابد. اعتبارسنج‌هایی که استیک بیشتری دارند، بیشتر برای تولید بلوک انتخاب شده و پاداش بیشتری کسب می‌کنند.
مراحل مختلف لونا
توکن لونا در سه حالت وجود دارد:
- Unbonded (آزاد): لوناهایی که آزادانه قابل معامله هستند و به هیچ اعتبارسنجی متصل نیستند.
- Bonded (بسته شده): لوناهایی که به اعتبارسنج بسته شده‌اند و در ازای آن پاداش استیکینگ دریافت می‌کنند. این توکن‌ها آزادانه معامله نمی‌شوند.
- Unbonding (در حال آزادسازی): لوناهایی که در فرآیند آزاد شدن از اعتبارسنج هستند و هنوز پاداش نمی‌گیرند. این فرآیند ۲۱ روز طول می‌کشد.
نظرات کاربران