اخراج آمریکا از تجارت جهانی؟ تحلیل یک پیشنهاد بی‌سابقه

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز در حالی‌که جهان در آستانه یک بحران تجاری تازه قرار دارد، کریستن هوپول، استاد دانشگاه بریتیش کلمبیا و نویسنده کتاب‌های Clash of Powers و Breaking the WTO، در مقاله‌ای جسورانه در پولیتیکو پیشنهاد می‌دهد که برای حفظ نظام تجارت جهانی، باید آمریکا را از سازمان تجارت جهانی (WTO) اخراج کرد. این پیشنهاد در واکنش به اقدامات بی‌سابقه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، مطرح شده که عملاً اصول بنیادین سازمان تجارت جهانی را زیر پا گذاشته است.

تعرفه‌درمانی ترامپ؛ بازگشت به دوران تاریک دهه ۱۹۳۰

ترامپ از ابتدای دوره دوم ریاست‌جمهوری‌اش، با تهدید به اعمال تعرفه‌های ۵۰ درصدی بر کالاهای وارداتی از اتحادیه اروپا، عملاً جنگ تجاری جدیدی را کلید زده است. این اقدامات یادآور سیاست‌های مخرب قانون اسموت-هاولی در دهه ۱۹۳۰ است که نقش پررنگی در تعمیق رکود بزرگ اقتصادی ایفا کرد. هوپول هشدار می‌دهد که ادامه این مسیر می‌تواند جهان را به سمت فروپاشی نظم تجاری سوق دهد.

بی‌قانونی آمریکا در نهادهای چندجانبه

یکی از مهم‌ترین نگرانی‌هایی که در این مقاله مطرح شده، ناتوانی WTO در اجرای احکام خود در برابر ایالات متحده است. ترامپ با جلوگیری از تعیین قضات جدید برای نهاد استیناف WTO، عملاً این نهاد را فلج کرده و مانع از پیگیری حقوقی شکایات دیگر کشورها علیه سیاست‌های تعرفه‌ای آمریکا شده است. نتیجه این روند، ایجاد یک سیستم تجاری بی‌پشتوانه و فاقد قدرت اجرایی است که می‌تواند الگویی خطرناک برای دیگر کشورها ایجاد کند.

راهکار پیشنهادی: اخراج یا تعلیق عضویت آمریکا

برخلاف تصور عمومی، اخراج یک عضو از سازمان تجارت جهانی غیرممکن نیست. هوپول به ماده X موافقت‌نامه تأسیس WTO اشاره می‌کند که امکان اصلاحات اساسی را با رأی دو سوم یا سه چهارم اعضا فراهم می‌سازد. بر اساس این ماده، در صورت اعمال تغییراتی که آمریکا نپذیرد، عضویت این کشور می‌تواند تعلیق یا لغو شود.

نویسنده تأکید می‌کند که جهان باید به روشنی به ترامپ بفهماند که نقض قانون بدون پیامد نخواهد بود. اگر آمریکا نمی‌خواهد به قواعد متعهد بماند، نباید از مزایای عضویت در بزرگ‌ترین نهاد تجاری جهان بهره‌مند شود.

آیا جهان بدون آمریکا دوام می‌آورد؟

در شرایطی که آمریکا تنها ۱۰ درصد از تجارت جهانی را در اختیار دارد، هوپول استدلال می‌کند که WTO می‌تواند بدون مشارکت این کشور هم به کار خود ادامه دهد، مشروط به آنکه سایر کشورها همچنان به قواعد وفادار بمانند. اما خطر اصلی، گسترش بی‌قانونی در میان سایر اعضاست. اگر آمریکا بدون مجازات از تعهدات خود سر باز زند، انگیزه‌ای برای دیگر کشورها باقی نمی‌ماند که به قواعد پایبند باشند.

در شرایطی که آمریکا تنها ۱۰ درصد از تجارت جهانی را در اختیار دارد، هوپول استدلال می‌کند که WTO می‌تواند بدون مشارکت این کشور هم به کار خود ادامه دهد، مشروط به آنکه سایر کشورها همچنان به قواعد وفادار بمانند. اما خطر اصلی، گسترش بی‌قانونی در میان سایر اعضاست. اگر آمریکا بدون مجازات از تعهدات خود سر باز زند، انگیزه‌ای برای دیگر کشورها باقی نمی‌ماند که به قواعد پایبند باشند.