به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز بازار طلا و سکه ایران امروز شنبه ۵ مهر با موجی تازه از افزایش قیمت روبه‌رو شد. هر گرم طلای ۱۸ عیار که در روزهای پایانی هفته گذشته روی مرز روانی ۱۰ میلیون تومان نوسان می‌کرد، امروز با جهشی بیش از ۱۲۱ هزار تومان از این سد عبور کرد و به ۱۰,۲۲۵,۰۷۹ تومان رسید. این اتفاق در حالی رخ داد که بازار تنها دو روز قبل موفق نشده بود بالای این سطح تثبیت شود و حتی تا حوالی ۹ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان عقب‌نشینی کرده بود.
افزایش تنها محدود به طلای خام نبود؛ سکه امامی نیز با رشد بیش از سه درصدی به ۱۱۲ میلیون تومان رسید. نیم‌سکه و ربع‌سکه هم جهش‌های قابل توجهی را تجربه کردند و به ترتیب در سطوح ۵۹ و ۳۵.۵ میلیون تومان معامله شدند. رشد همزمان انواع قطعات سکه نشان داد که فشار خرید در بازار همچنان بالا است و تقاضا بیشتر از آنکه برای مصرف زینتی باشد، به‌عنوان ابزاری برای حفظ ارزش دارایی شکل گرفته است.
چنین رفتاری بار دیگر طلا را به جایگاه «پناهگاه امن سرمایه‌گذاران» بازگرداند؛ به‌خصوص در فضایی که دلار به بالای ۱۱۰ هزار تومان رسیده و نگرانی‌ها از آینده سیاسی و اقتصادی کشور به اوج خود رسیده است. عبور دوباره طلا از سقف ۱۰ میلیون تومان را بسیاری از تحلیلگران نقطه عطفی برای آغاز هفته‌ای پرریسک و سرنوشت‌ساز می‌دانند.
اثر دلار و مکانیزم ماشه؛ چرا اونس جهانی افت کرد اما طلای داخلی صعودی شد؟
آنچه امروز بیش از همه در بازار طلا جلب توجه کرد، تضاد میان روند جهانی و داخلی بود. در حالی که اونس جهانی طلا با کاهش ۱۸ دلاری به سطح ۳۷۶۰ دلار رسید، بازار داخلی مسیر کاملاً معکوس رفت و شاهد جهش قیمت‌ها بود. این شکاف نشان می‌دهد که موتور اصلی رشد طلا در ایران، نه تحولات بین‌المللی فلز زرد، بلکه جهش دلار در داخل و فضای سیاسی ناشی از فعال شدن مکانیزم ماشه بوده است.
تصمیم شورای امنیت و شکست طرح چین و روسیه برای به تعویق انداختن بازگشت تحریم‌ها، انتظارات تورمی را به‌شدت بالا برد. فعالان بازار به‌خوبی می‌دانند که بازگشت تحریم‌ها فشار تازه‌ای بر درآمدهای ارزی کشور وارد می‌کند و همین نگرانی به شکل مستقیم در قیمت دلار و متعاقباً در نرخ طلا و سکه منعکس شد.
به بیان دیگر، امروز طلا بیش از آنکه از نیویورک و بازارهای جهانی فرمان بگیرد، از خیابان فردوسی و تابلوی صرافی‌ها سیگنال گرفت. همین وابستگی پررنگ به نرخ ارز باعث شده تحلیلگران داخلی هفته جاری را یکی از حساس‌ترین مقاطع برای بازار طلا بدانند؛ مقطعی که دلار می‌تواند جهت اصلی قیمت طلا را تعیین کند، حتی اگر اونس جهانی در مسیر نزولی باشد.
سیاست و بازار؛ نقش تحریم‌ها و واکنش بانک مرکزی در تعیین مسیر طلا
افزایش امروز طلا بیش از هر چیز ریشه در فضای سیاسی و روانی دارد. فعال شدن مکانیزم ماشه و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل، ذهنیت بازار را به سمت تورم بیشتر و محدودیت عرضه ارز سوق داده است. این شرایط باعث شده تقاضای سرمایه‌ای برای طلا و سکه بالا برود و معامله‌گران خرد و کلان برای خرید هجوم بیاورند.
بانک مرکزی اما تلاش می‌کند با مجموعه‌ای از اقدامات مانع از خروج کنترل بازار شود. محمدرضا فرزین، رئیس کل بانک مرکزی، امروز اعلام کرد برنامه‌هایی برای تسریع در تأمین ارز واردات کالاهای اساسی و افزایش حراج‌های سکه در دستور کار قرار گرفته است. به گفته او، هدف این سیاست‌ها مهار تقاضای هیجانی و هدایت نقدینگی به سمت مسیرهای کم‌ریسک‌تر است.
با این حال، تجربه ماه‌های گذشته نشان داده است که ابزارهای سیاست‌گذار تنها در کوتاه‌مدت می‌تواند جلوی شتاب بازار را بگیرد. در شرایطی که فضای سیاسی و روانی همچنان ملتهب است، اثر واقعی تصمیمات بانک مرکزی وابسته به حجم عرضه و میزان اعتماد عمومی به توانایی این نهاد در مدیریت بازار خواهد بود. به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران معتقدند که نقش سیاست در هفته جاری بر بازار طلا سنگین‌تر از هر عامل اقتصادی دیگر است.
ورود ۵ هزار پالت طلا؛ پشتوانه‌ای تازه برای ذخایر ارزی و مداخله در بازار
در کنار التهاب ناشی از تحریم‌ها و رشد نرخ دلار، خبر دیگری نیز توجه فعالان بازار را به خود جلب کرد: ورود محموله‌ای بزرگ از طلا به کشور. بر اساس گزارش‌ها، طی روزهای اخیر معادل ۵ هزار پالت طلا وارد ایران شده است؛ محموله‌ای که از آن به‌عنوان یکی از مهم‌ترین انتقال‌های فلز گران‌بها در سال‌های اخیر یاد می‌شود.
کارشناسان معتقدند این ذخایر تازه می‌تواند دو نقش کلیدی ایفا کند. نخست، تقویت پشتوانه ارزی کشور و افزایش توان بانک مرکزی برای مداخله در بازار ارز و طلا. دوم، بازسازی اعتماد عمومی در شرایطی که نگرانی‌های تورمی به اوج رسیده است. بخشی از این طلا احتمالاً در چرخه عرضه سکه و کنترل بازار به‌کار گرفته خواهد شد و بخش دیگر به‌عنوان ذخیره استراتژیک نگهداری می‌شود.
با این حال، ورود چنین حجمی از طلا به معنای آرام شدن فوری بازار نیست. تجربه نشان داده است که اثر این نوع محموله‌ها بیشتر در میان‌مدت نمایان می‌شود و در کوتاه‌مدت، تا زمانی که فضای سیاسی و ارزی پرتنش است، قیمت‌ها همچنان تابع انتظارات و اخبار خواهند بود. بنابراین، هرچند ورود این محموله خبر مثبتی برای اقتصاد تلقی می‌شود، اما هنوز نمی‌تواند مانع اصلی هیجانات فعلی بازار طلا و سکه شود.
سناریوهای پیش‌روی بازار طلا؛ تثبیت بالای مرز ۱۰ میلیون یا عقب‌نشینی با مداخله؟
بازار طلا در آستانه هفته‌ای حساس قرار گرفته است؛ هفته‌ای که می‌تواند تعیین کند عبور دوباره طلا از مرز ۱۰ میلیون تومان ماندگار خواهد بود یا موقت. در کوتاه‌مدت، فضای سیاسی و رشد نرخ دلار دست بالا را دارد و همین عامل می‌تواند باعث شود قیمت‌ها در همین سطوح یا حتی بالاتر تثبیت شوند. افزایش خریدهای سرمایه‌ای و نگرانی از آینده اقتصاد، سوخت لازم برای ادامه روند صعودی را فراهم کرده است.
در سناریوی نخست، اگر تنش‌های سیاسی ادامه پیدا کند و مکانیزم ماشه عملاً فشار بیشتری بر فروش نفت و ورود ارز وارد کند، طلا و سکه همچنان در مسیر افزایشی خواهند بود. در این حالت، مرز ۱۰ میلیون تومان نه تنها حفظ می‌شود، بلکه امکان ثبت رکوردهای جدید نیز وجود دارد.
در سناریوی دوم، در صورت مداخله جدی بانک مرکزی چه از مسیر افزایش عرضه سکه و چه با بهره‌گیری از ذخایر تازه واردشده طلا—بازار می‌تواند با تعدیل نسبی مواجه شود. در این صورت احتمال عقب‌نشینی طلا به سطوح نزدیک ۱۰ میلیون یا حتی کمتر دور از ذهن نیست.
اما سناریوی سوم به تحولات جهانی مربوط است. اگر داده‌های اقتصادی آمریکا و سیاست‌های فدرال رزرو مانع کاهش نرخ بهره شوند، اونس جهانی طلا احتمالاً در مسیر نزولی باقی می‌ماند. ترکیب این عامل با مداخله داخلی می‌تواند روند صعودی بازار ایران را نیز کند کند.
در نهایت، بازار طلا اکنون بیش از هر زمان دیگری در گروی دو عامل است: نرخ دلار داخلی و خبرهای سیاسی خارجی. هر کدام از این متغیرها می‌تواند کفه ترازو را به سمت جهش‌های تازه یا اصلاح قیمت‌ها سنگین‌تر کند.
نظرات کاربران