از شوک چین تا آرامش لندن؛ روایت یک روز پراضطراب برای طلا

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز نخستین ساعات معاملات جهانی در روز دوشنبه با شوک پکن آغاز شد؛ جایی که دولت چین با لغو ناگهانی معافیت مالیاتی فروشندگان طلا، موجی از نگرانی را در بازارهای آسیا به‌راه انداخت. این تصمیم درست در لحظه‌ای اعلام شد که طلا در هفته‌های اخیر در اوج تاریخی خود، حوالی ۴ هزار دلار نوسان می‌کرد، اما بازار جهانی حالا با این پرسش روبه‌روست که آیا بزرگ‌ترین مصرف‌کننده‌ی طلا در جهان، عملاً ترمز تقاضا را کشیده است؟

در نخستین ساعات معاملات آسیایی، واکنش سریع و منفی بود؛ قیمت اونس تا یک درصد افت کرد و سهام شرکت‌های جواهرسازی چین از جمله Chow Tai Fook و Chow Sang Sang در بورس هنگ‌کنگ سقوطی دو رقمی را تجربه کردند.
اما همان‌طور که خورشید به سمت غرب حرکت کرد، نگاه‌ها به لندن دوخته شد؛ جایی که معامله‌گران اروپایی سعی کردند این شوک را هضم کنند و طلا را دوباره به بالای ۴۰۰۰ دلار برگردانند نشانه‌ای از اینکه با وجود تصمیم پکن، تمایل صعودی بازار هنوز زنده است.

هفته تازه آغاز شده، اما از همین امروز مشخص است که چین، لحن بازار جهانی طلا را تعیین کرده است.

تصمیم مالیاتی پکن؛ چگونه یک اصلاح مالی به زلزله‌ای در بازار طلا تبدیل شد؟

آنچه از پکن صادر شد، در ظاهر تنها یک تغییر مالیاتی بود، اما در عمل لرزه‌ای به قلب تقاضای جهانی طلا وارد کرد. دولت چین اعلام کرد از این پس فروشندگان و تولیدکنندگان طلاهای غیرسرمایه‌ای مانند جواهرات یا قطعات صنعتی تنها می‌توانند ۶ درصد از مالیات بر ارزش افزوده (VAT) را جبران کنند؛ در حالی‌که تا پیش از این، این رقم ۱۳ درصد بود.
این تغییر به‌ظاهر فنی، معنای ساده‌ای برای فعالان بازار دارد: افزایش هزینه خرید و کاهش حاشیه سود فروشندگان.

پیش‌تر، سیاست معافیت مالیاتی در چین باعث شده بود طلا برای خرده‌فروشان و خانوارها به گزینه‌ای جذاب و تقریباً بی‌هزینه برای سرمایه‌گذاری تبدیل شود. اما حالا با حذف بخشی از این مزیت، کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند تقاضای فیزیکی طلا در چین کاهش یابد و شرکت‌های جواهرسازی ناچار شوند قیمت نهایی را برای مشتریان بالا ببرند.
همین نگرانی باعث شد سهام برندهای بزرگ طلا در بازار هنگ‌کنگ به سرعت سقوط کند و تحلیلگران سیتی‌گروپ هشدار دهند که "کل صنعت ناچار به افزایش قیمت‌ها برای جبران فشار مالیاتی" خواهد شد.

به این ترتیب، تصمیم تازه‌ی دولت چین فقط یک اصلاح مالی نیست؛ بلکه پیامی روشن به بازار جهانی است که دولت در پی خنک‌کردن تب خرید طلا در داخل کشور است. اقدامی که اگرچه در چارچوب سیاست‌های کنترل تورم و مهار سوداگری انجام می‌شود، اما در سطح بین‌المللی به‌عنوان سیگنالی از کاهش اشتهای چین برای خرید طلا تعبیر شده است. سیگنالی که بازارها را در نخستین روز هفته به لرزه درآورد.

واکنش زنجیره‌ای در بازارهای جهانی؛ از افت آسیا تا بازگشت لندن

بازار جهانی طلا در روز دوشنبه شاهد یک موج رفت‌وبرگشتی کم‌سابقه بود؛ رفتاری که به‌خوبی نگرانی و درعین‌حال مقاومت سرمایه‌گذاران را در برابر شوک چین نشان می‌داد.
در ساعات ابتدایی معاملات آسیایی، انتشار خبر لغو تخفیف مالیاتی کافی بود تا قیمت اونس طلا نزدیک به ۱ درصد افت کند و تا محدوده زیر ۳۹۸۰ دلار عقب‌نشینی نماید. در همان زمان، بازارهای سهام شرق آسیا نیز رنگ باختند؛ سهام شرکت‌های جواهرسازی در هنگ‌کنگ یکی پس از دیگری سقوط کردند و شاخص گروه فلزات گرانبها در چین پایین آمد.

اما به‌محض بازگشایی بازارهای اروپایی و به‌ویژه لندن، روند به‌تدریج تغییر کرد. خریداران در بازار لندن با اتکا به داده‌های بنیادین و تقاضای بانکی، وارد عمل شدند و طلا را دوباره به سطح ۴۰۰۴ دلار بازگرداندند.
به گفته تحلیلگران بلومبرگ، این رفتار متناقض نشان می‌دهد که احساسات صعودی در بازار هنوز از بین نرفته است و سرمایه‌گذاران جهانی همچنان به نقش طلا به‌عنوان پناهگاه امن اعتماد دارند.
«ادریان اَش» از مؤسسه BullionVault نیز در گفت‌وگویی تأکید کرد: «تغییرات مالیاتی چین بدون تردید خرید را سخت‌تر می‌کند، اما بازار جهانی نشان داد که هنوز آماده تسلیم نیست.»

در همین حال، دیگر فلزات گرانبها مانند نقره تقریباً بدون تغییر معامله شدند و پلاتین و پالادیوم اندکی رشد کردند؛ نشانه‌ای از آن‌که فضای کلی بازار، بیشتر محتاط است تا منفی.
به این ترتیب، نخستین روز هفته با دو چهره کاملاً متفاوت آغاز شد: شرقِ مضطرب و غربِ آرام دو واکنشی که نشان می‌دهد طلا در آستانه آزمونی جدی میان سیاست‌های داخلی چین و اعتماد سرمایه‌گذاران جهانی قرار گرفته است.

تحلیل نهایی؛ چین ترمز تقاضا را کشید، اما موتور جهانی طلا هنوز روشن است

تصمیم مالیاتی چین را می‌توان نقطه‌ی آغاز فصل تازه‌ای در بازار جهانی طلا دانست؛ فصلی که در آن پکن دیگر فقط مصرف‌کننده بزرگ نیست، بلکه عامل تعیین‌کننده‌ی نوسانات جهانی نیز شده است. این کشور با هدف کنترل تب خرید داخلی و جلوگیری از خروج نقدینگی از بخش تولید، عملاً ترمز تقاضای خرد طلا را کشیده است. اما آنچه بازارها امروز نشان دادند، این است که موتور جهانی طلا هنوز خاموش نشده است.

بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگرچه سیاست جدید چین در کوتاه‌مدت فشار روانی بر قیمت وارد می‌کند، اما عوامل بنیادینی چون خرید بانک‌های مرکزی، نرخ بهره‌ی واقعی منفی و نااطمینانی‌های ژئوپلیتیکی همچنان از قیمت طلا حمایت خواهند کرد. به بیان دیگر، اثر پکن بیشتر جنبه‌ی احساسی دارد تا ساختاری.

در واقع، بازار جهانی طلا اکنون میان دو نیروی متضاد گرفتار شده است:
از یک‌سو، سیاست مالیاتی چین که می‌کوشد تب خرید را کاهش دهد، و از سوی دیگر، جریان سرمایه‌های جهانی که به‌دنبال پناهگاه امن در برابر تورم و نوسانات ارزی است. نتیجه؟ بازاری که در آستانه‌ی نوسان میان ۳۹۵۰ تا ۴۱۰۰ دلار قرار دارد و هر حرکت پکن یا واشنگتن می‌تواند کفه‌ی ترازو را تغییر دهد.

به نظر می‌رسد هفته‌ی پیش‌رو آزمون بزرگی برای طلا باشد؛ اگر بازار بتواند سطح روانی ۴ هزار دلار را حفظ کند، نشان می‌دهد که تصمیم چین تنها یک شوک گذرا بوده است. اما اگر قیمت زیر این سطح تثبیت شود، آنگاه ممکن است شاهد آغاز فاز اصلاحی جدیدی در بازار جهانی طلا باشیم. فازی که جرقه‌اش از پکن زده شد، اما دامنه‌اش تا وال‌استریت خواهد رفت.