به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، پروتکل وام‌دهی غیرمتمرکز زیرولند اعلام کرد پس از سه سال فعالیت، به‌طور کامل عملیات خود را متوقف می‌کند. بنیان‌گذار این پروژه با نام مستعار «رایکر» در پیامی رسمی اعلام کرد ادامه فعالیت پروتکل در شرایط فعلی دیگر پایدار نیست و تیم توسعه تصمیم گرفته روند تعطیلی را آغاز کند.
زیرولند تمرکز خود را بر بلاکچین‌های لایه دوم اتریوم قرار داده بود؛ راهکاری که پیش‌تر توسط ویتالیک بوترین به‌عنوان بخش کلیدی استراتژی مقیاس‌پذیری اتریوم معرفی شده بود. با این حال، بوترین اخیراً اعلام کرده دیدگاه پیشین درباره اتکای گسترده به لایه‌های دوم دیگر به همان شکل سابق کارآمد نیست و بسیاری از این شبکه‌ها در بهره‌گیری کامل از امنیت اتریوم ناکام مانده‌اند.
زنجیره‌های کم‌نقد و بازارهای نیمه‌فعال
رایکر دلیل اصلی تعطیلی را کاهش شدید فعالیت و نقدینگی در چندین بلاکچینی عنوان کرد که زیرولند از آن‌ها پشتیبانی می‌کرد. به گفته او، برخی از این شبکه‌ها عملاً غیرفعال شده یا نقدینگی آن‌ها به‌شدت افت کرده است.
همزمان، برخی ارائه‌دهندگان اوراکل که داده‌های قیمتی و اطلاعات حیاتی را برای اجرای صحیح قراردادهای هوشمند فراهم می‌کنند، پشتیبانی خود را از برخی شبکه‌ها متوقف کرده‌اند؛ موضوعی که اداره پایدار بازارهای وام‌دهی را دشوارتر کرده است.
بنیان‌گذار زیرولند همچنین به افزایش حملات مخرب، حضور هکرها و کلاهبرداران و ریسک ذاتی پروتکل‌های وام‌دهی اشاره کرد و گفت ترکیب حاشیه سود اندک و ریسک بالا، باعث شده این پروتکل در دوره‌های طولانی با زیان عملیاتی مواجه شود.
دارایی کاربران و سقوط ارزش قفل‌شده
زیرولند اعلام کرده کاربران می‌توانند دارایی‌های خود را برداشت کنند و از همه سرمایه‌گذاران خواسته هرچه سریع‌تر وجوه باقی‌مانده را از پلتفرم خارج کنند. با این حال، بخشی از دارایی‌ها ممکن است در شبکه‌هایی با نقدینگی به‌شدت تضعیف‌شده قفل شده باشد. تیم توسعه وعده داده با به‌روزرسانی قراردادهای هوشمند، امکان بازتوزیع این دارایی‌های گیرکرده را فراهم کند.
این پروتکل در اوج فعالیت خود در نوامبر ۲۰۲۴ حدود ۳۵۹ میلیون دلار ارزش کل قفل‌شده داشت، اما این رقم طبق داده‌های DefiLlama اکنون به حدود ۶.۶ میلیون دلار کاهش یافته است؛ افتی که نشان‌دهنده خروج گسترده سرمایه از این پروژه است.
توکن زیرولند با نماد ZERO نیز در واکنش به خبر تعطیلی طی ۲۴ ساعت گذشته بیش از ۳۴ درصد افت کرده و تقریباً تمام ارزش خود را نسبت به اوج قیمتی مه ۲۰۲۴ از دست داده است. داده‌های کوین‌گکو این کاهش شدید را تأیید می‌کند.
بحران مقیاس‌پذیری یا آزمون بقا در دیفای؟
تعطیلی زیرولند را می‌توان نتیجه همزمان سه فشار دانست: کاهش نقدینگی در برخی لایه‌های دوم، مدل درآمدی شکننده پروتکل‌های وام‌دهی و ریسک‌های امنیتی فزاینده. افت ارزش قفل‌شده از صدها میلیون دلار به چند میلیون دلار نشان می‌دهد اعتماد سرمایه‌گذاران در دوره رکود بازار به‌سرعت تخلیه می‌شود.
برای بازار رمزارز و سرمایه‌گذاران ایرانی که روند دیفای را به‌عنوان یکی از شاخص‌های بلوغ اکوسیستم کریپتو دنبال می‌کنند، این رویداد یادآور یک واقعیت مهم است: بقای پروژه‌های غیرمتمرکز تنها به نوآوری فنی وابسته نیست، بلکه نقدینگی پایدار، امنیت زیرساخت و مدل اقتصادی مقاوم در برابر چرخه‌های نزولی نقش تعیین‌کننده دارد.
اگرچه تعطیلی یک پروتکل لزوماً به معنای بحران فراگیر نیست، اما تکرار چنین رویدادهایی می‌تواند به بازنگری جدی در استراتژی توسعه لایه‌های دوم و ساختارهای وام‌دهی غیرمتمرکز منجر شود؛ بازنگری‌ای که شاید مسیر آینده دیفای را مشخص کند.
نظرات کاربران