چگونه دلار از شوک اشتغال و بحران خاورمیانه سود برد؟

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بازار ارزهای جهانی در روز جمعه ۵ ژوئن ۲۰۲۶ شاهد تحولات تعیین‌کننده‌ای بود. دلار آمریکا با جهشی قابل توجه، خود را به بالاترین سطح دو ماهه رساند و رشد هفتگی ۱.۲ درصدی را به ثبت رساند. محرک اصلی این صعود، گزارش ماهانه اشتغال غیرکشاورزی بود که نه تنها پیش‌بینی‌ها را دو چندان کرد، بلکه انتظارات بازار از سیاست پولی فدرال رزرو را به طور کامل دگرگون ساخت. در سوی دیگر اقیانوس اطلس، یورو تحت تأثیر داده‌های ضعیف اقتصادی منطقه یورو و به ویژه سقوط ۱۲.۱ درصدی تولید ناخالص داخلی ایرلند، سقوط کرد. پوند، ین و دلار استرالیا نیز همگی در برابر دلار قدرتمند عقب‌نشینی کردند. در این گزارش، به بررسی همه‌جانبه این رویدادها و پیامدهای آن‌ها می‌پردازیم.

فصل اول: شوک اشتغال آمریکا و جهش تاریخی دلار

اعدادی که انتظارات را درهم شکست

اداره آمار کار ایالات متحده روز جمعه اعلام کرد که اقتصاد آمریکا در ماه مه ۱۷۲,۰۰۰ شغل جدید ایجاد کرده است. این رقم در حالی ثبت شد که اقتصاددانان رشد اشتغال حدود ۸۵,۰۰۰ نفری را پیش‌بینی می‌کردند. نرخ بیکاری نیز در سطح ۴.۳ درصد ثابت ماند. افزون بر این، آمار اشتغال ماه مارس و آوریل نیز با تجدید نظر صعودی قابل توجهی همراه شد؛ به طوری که مجموع اصلاحات در سه ماهه منتهی به مه به ۹۳,۰۰۰ شغل رسید. رشد دستمزدها نیز به ۳.۴ درصد کاهش یافت که نشان‌دهنده کاهش فشارهای هزینه‌ای در کنار بازار کار مقاوم است.

واکنش دلار و بازده اوراق

در پی انتشار این داده‌ها، شاخص دلار که ارزش دلار را در برابر شش ارز اصلی می‌سنجد، ۰.۷ درصد افزایش یافت و به ۱۰۰.۰۶ رسید. این بالاترین سطح دلار از اوایل آوریل بود. دلار در برابر تمام ارزهای اصلی جهان تقویت شد و قوی‌ترین عملکرد را در برابر دلار استرالیا (با ۱.۲۶ درصد افزایش)، دلار نیوزیلند (۱.۱۹ درصد) و فرانک سوئیس (۰.۸۵ درصد) داشت. همچنین بازده اوراق خزانه‌داری ۱۰ ساله آمریکا با جهش قابل توجهی همراه شد و سرمایه‌گذاران اوراق قرضه را به امید بازده بالاتر در آینده فروختند.

چرخش کامل در انتظارات نرخ بهره

مهم‌ترین پیامد این گزارش، تغییر اساسی در انتظارات بازار از سیاست پولی فدرال رزرو بود. قبل از انتشار این داده‌ها، برخی از معامله‌گران حتی برای کاهش نرخ بهره در سال جاری شرط‌بندی می‌کردند. اما اکنون، بر اساس ابزار CME FedWatch، افزایش نرخ بهره به اندازه یک چهارم واحد درصد تا پایان سال به طور کامل در قیمت‌ها لحاظ شده است. این یعنی بازار دیگر کاهش نرخ را محتمل نمی‌داند و اولین حرکت فدرال رزرو را افزایشی پیش‌بینی می‌کند. داده‌های معتبر بازار نشان می‌دهد که احتمال افزایش ۲۵ واحد پایه نرخ بهره تا پایان سال حدود ۷۰ درصد است و احتمال وقوع آن در نشست سپتامبر حدود ۶۰ درصد ارزیابی می‌شود.

بخش دوم: انتقال ریاست فدرال رزرو و تحلیل جی‌پی مورگان

گزارش اشتغال در شرایطی منتشر شد که فدرال رزرو شاهد انتقال ریاست از جروم پاول به کوین وارش است. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از زمان آغاز دوره دوم خود بارها خواستار کاهش نرخ بهره شده بود، اما اکنون داده‌های قوی اشتغال عملاً چنین امکانی را منتفی کرده است. خود ترامپ نیز روز جمعه در یک کنفرانس خبری کوتاه، آمار اشتغال را تحسین کرد، اما در پاسخ به این سؤال که آیا فدرال رزرو باید در نشست بعدی نرخ بهره را کاهش دهد، گفت: «من اجازه می‌دهم (وارش) آن تصمیم را بگیرد. من دوست دارم نرخ‌های بهره پایین‌تری ببینم.»

مایکل فرولی، اقتصاددان ارشد جی‌پی مورگان، در تحلیلی دقیق از وضعیت پیش رو گفت که برای نشست کمیته بازار آزاد فدرال در اواسط ژوئن – اولین نشستی که وارش به عنوان رئیس برگزار می‌کند – گزارش امروز باید پرونده تغییر لحن از نرم به تند (hawkish drift) را مستحکم کند. به گفته فرولی، عبارت ضمنی حاکی از تمایل به کاهش نرخ (easing bias) که در بیانیه قبلی با عبارت «تعدیل‌های اضافی» نشان داده شده بود، احتمالاً حذف خواهد شد. او پیش‌بینی می‌کند که نقطه‌های میانی نمودار نقط (dot plot) به گونه‌ای تغییر کند که نرخ‌های بهره برای باقیمانده سال بدون تغییر نشان داده شوند، در مقابل یک کاهش نرخ که در آخرین نمودار نقط ماه مارس پیش‌بینی شده بود. همچنین به نظر می‌رسد که ۱۱ عضو غیررئیس FOMC هیچ دلیل خوبی برای کاهش نرخ بهره در هر زمان نزدیکی نمی‌بینند. فرولی افزود که این که آیا وارش این احساس را به طور صادقانه در کنفرانس مطبوعاتی منتقل کند یا نه، تأثیر زیادی در ارزیابی اثربخشی او در رهبری کمیته خواهد داشت. جی‌پی مورگان همچنان انتظار دارد که نرخ‌ها امسال ثابت بمانند و حرکت بعدی، افزایش نرخ در سال آینده باشد.

بخش سوم: یورو در سقوط آزاد؛ داستان GDP ایرلند

یورو روز جمعه ۰.۷ درصد کاهش یافت و به ۱.۱۵۲۵ دلار رسید. عقب‌نشینی یورو در برابر دلار در حالی رخ داد که داده‌های یورواستات نشان داد تولید ناخالص داخلی منطقه یورو در سه‌ماهه اول سال جاری ۰.۲ درصد کاهش یافته است، در حالی که در سه‌ماهه چهارم سال گذشته رشد ۰.۲ درصدی ثبت شده بود. محرک اصلی این کاهش، سقوط ۱۲.۱ درصدی GDP ایرلند بود که به دلیل وجود شرکت‌های چندملیتی متعدد در این کشور، تولید ناخالص داخلی آن ذاتاً نوسانی است. خوزه تورس، اقتصاددان ارشد اینتراکتیو بروکرز، در این باره توضیح داد که در سه‌ماهه اول، صادرات و ذخیره‌سازی دارو کاهش یافت و تولید اقتصادی را پایین کشید. به طور گسترده‌تر، تجارت بین‌المللی که به دلیل بحران خاورمیانه مختل شده بود، یک مانع بزرگ برای منطقه یورو بود؛ به طوری که خالص صادرات (صادرات منهای واردات) ۰.۳ واحد درصد کاهش را به صورت سه‌ماهه به همراه داشت. موجودی‌ها و تشکیل سرمایه ناخالص ثابت نیز موانع دیگری بودند که هر کدام ۰.۱ واحد درصد کسر کردند.

معامله‌گران اکنون منتظر تصمیم نرخ بهره بانک مرکزی اروپا در هفته آینده هستند. بازارها ارزیابی خواهند کرد که آیا سیاستگذاران علیرغم نشانه‌های کند شدن فعالیت اقتصادی، همچنان موضع تند (hawkish) خود را حفظ می‌کنند یا خیر.

بخش چهارم: پوند، ین، دلار استرالیا و کانادا در برابر طوفان دلار

پوند تحت فشار: پوند بریتانیا نیز ۰.۷ درصد کاهش یافت و به ۱.۳۳۳۵ دلار رسید. تقویت دلار و احتیاط در ریسک‌پذیری از عوامل اصلی فشار بر پوند بودند. معامله‌گران پوند هفته آینده داده‌های تولید ناخالص داخلی، تولید صنعتی و تولید کارخانه‌ای بریتانیا را برای دریافت سرنخ‌های جدید از پویایی داخلی اقتصاد این کشور زیر نظر خواهند داشت.

ین در مسیر ۱۶۰: دلار در برابر ین ژاپن نیز تقویت شد و به ۱۶۰.۱۵ رسید. داده‌های قوی اشتغال آمریکا، دلار و بازده اوراق قرضه آمریکا را بالا برد و در نتیجه فشار بر ین که همچنان سیاست پولی فوق‌انبساطی خود را حفظ کرده است، افزایش یافت. عبور از سطح روانی ۱۶۰ نشانه مهمی است و می‌تواند مداخله جدید بانک مرکزی ژاپن را محتمل کند.

سقوط دلار استرالیا: دلار استرالیا با افت شدید ۱.۳ درصدی به نزدیکی ۰.۷۰۴۰ دلار رسید. تقویت کلی دلار آمریکا و جو ریسک‌گریزانه، دو عامل اصلی فشار بر ارز کالایی استرالیا بودند. سرمایه‌گذاران هفته آینده به شاخص‌های اعتماد مصرف‌کننده و انتظارات تورم مصرف‌کننده استرالیا برای راهنمایی بیشتر توجه خواهند کرد.

دلار کانادا در برابر داده‌های قوی داخلی: دلار کانادا علیرغم داده‌های بسیار قوی بازار کار داخلی، در برابر دلار آمریکا تضعیف شد و به نزدیکی ۱.۳۹۵۰ (نزدیک به بالاترین سطح دو ماهه) رسید. کانادا در ماه مه ۸۷,۸۰۰ شغل جدید ایجاد کرد و نرخ بیکاری به ۶.۶ درصد کاهش یافت. با این حال، قدرت فراگیر گزارش اشتغال آمریکا چنان بود که حتی داده‌های قوی کانادا نیز نتوانست از کاهش ارزش دلار این کشور جلوگیری کند. هرچند این داده‌ها تا حدودی از شدت ریزش دلار کانادا کاست.

بخش پنجم: نفت و طلا در سایه دلار قوی و تنش‌های خاورمیانه

نفت در مدار نزولی: قیمت نفت خام وست تگزاس اینترمدیت در محدوده ۹۰.۵۰ دلار در هر بشکه معامله می‌شد و تحت فشار باقی ماند. با این حال، در طول هفته، قراردادهای نفتی رشد مثبتی را ثبت کردند. عامل اصلی فشار نزولی در روز جمعه، تقویت دلار بود، اما تشدید تنش‌ها در خاورمیانه همچنان از قیمت‌ها حمایت می‌کند.

طلا در منطقه بحران: طلا نیز تحت فشار سنگین دلار قوی و انتظارات افزایش نرخ بهره، در نزدیکی ۴,۳۲۰ دلار باقی ماند. داده‌های قوی آمریکا هرگونه چشم‌انداز کاهش نرخ بهره در کوتاه‌مدت را از بین برد و طلا که دارایی بدون بازده است، جذابیت خود را از دست داد.

بخش ششم: تشدید تنش‌ها در خاورمیانه؛ رد آتش‌بس و بسته شدن تنگه هرمز

در حالی که بازارهای مالی تمام توجه خود را به داده‌های اقتصادی آمریکا معطوف کرده بودند، تحولات ژئوپلیتیکی در خاورمیانه نیز عاملی تعیین‌کننده باقی ماند. پس از آنکه حزب‌الله لبنان آتش‌بس میان اسرائیل و لبنان را رد کرد، امیدها به پیشرفت دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ با شکست مواجه شد. رهبر حزب‌الله توافق میان‌جیگری شده توسط آمریکا را «پوچ، تحقیرآمیز و توهین‌آمیز» توصیف کرد. ایران که هم‌پیمان حزب‌الله است، توقف درگیری در لبنان را به عنوان یک خواسته کلیدی در مذاکرات صلح مطرح کرده است.

همزمان، تنگه هرمز که روزانه حدود ۲۰ درصد از نفت جهان از آن عبور می‌کند، عملاً تقریباً بسته باقی مانده و بزرگ‌ترین اختلال در تاریخ عرضه نفت را ایجاد کرده است. این اختلال که از حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران در اواخر فوریه نشأت گرفته و به لبنان نیز گسترش یافته است، قیمت نفت را در سطوح بالا نگه داشته و شوک تورمی در سراسر جهان ایجاد کرده است. اگرچه قراردادهای نفتی روز جمعه کاهش یافتند، اما در مسیر ثبت رشد هفتگی قرار داشتند. برای دلار، تشدید تنش‌های ژئوپلیتیکی به طور سنتی به معنای تقویت بیشتر است، زیرا سرمایه‌گذاران به سمت ارز امن آمریکا سرازیر می‌شوند.

نتیجه‌گیری

بازار ارزهای جهانی در پایان هفته منتهی به ۵ ژوئن ۲۰۲۶ شاهد تحولاتی بی‌سابقه بود. گزارش اشتغال غیرکشاورزی آمریکا با ثبت ۱۷۲,۰۰۰ شغل جدید (بیش از دو برابر پیش‌بینی ۸۵,۰۰۰) و تجدید نظر صعودی ۹۳,۰۰۰ شغلی در آمار ماه‌های قبل، نشان‌دهنده قدرت استثنایی بازار کار این کشور است. نرخ بیکاری در ۴.۳ درصد ثابت ماند و رشد دستمزدها به ۳.۴ درصد کاهش یافت که ترکیبی از بازار کار مقاوم با فشار هزینه‌ای نرم‌تر را نشان می‌دهد.

مهم‌ترین پیامد این گزارش، تغییر کامل انتظارات بازار از سیاست پولی فدرال رزرو بود. احتمال افزایش نرخ بهره تا پایان سال اکنون به طور کامل در قیمت‌ها لحاظ شده است. دلار آمریکا با جهش ۰.۷ درصدی به ۱۰۰.۰۶ رسید و رشد هفتگی ۱.۲ درصدی را ثبت کرد. دلار در برابر تمام ارزهای اصلی تقویت شد و قوی‌ترین عملکرد را در برابر دلار استرالیا، دلار نیوزیلند و فرانک سوئیس داشت. بازده اوراق خزانه‌داری ۱۰ ساله نیز به شدت افزایش یافت.

در مقابل، یورو با سقوط ۰.۷ درصدی به ۱.۱۵۲۵ دلار رسید و داده‌های GDP منطقه یورو که کاهش ۰.۲ درصدی در سه‌ماهه اول را نشان می‌داد – عمدتاً ناشی از سقوط ۱۲.۱ درصدی تولید ناخالص داخلی ایرلند – فشار بیشتری بر ارز واحد اروپا وارد کرد. پوند، ین و دلار استرالیا نیز همگی تضعیف شدند. دلار کانادا علیرغم داده‌های بسیار قوی اشتغال داخلی (۸۷,۸۰۰ شغل جدید و کاهش نرخ بیکاری به ۶.۶ درصد)، نتوانست در برابر طوفان دلار مقاومت کند و به نزدیکی بالاترین سطح دو ماهه عقب‌نشینی کرد.

نفت و طلا نیز تحت فشار دلار قوی باقی ماندند، هرچند نفت در مسیر رشد هفتگی قرار داشت. تنش‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه با رد آتش‌بس لبنان از سوی حزب‌الله و بسته شدن عملاً کامل تنگه هرمز، همچنان از قیمت نفت حمایت می‌کند و به طور غیرمستقیم از دلار نیز پشتیبانی می‌نماید.

برای سرمایه‌گذاران و معامله‌گران، هفته آینده بسیار تعیین‌کننده خواهد بود. تصمیم نرخ بهره بانک مرکزی اروپا، داده‌های تولید ناخالص داخلی و تولید صنعتی بریتانیا، و همچنین شاخص‌های اعتماد مصرف‌کننده و انتظارات تورم استرالیا، همگی می‌توانند مسیر کوتاه‌مدت ارزها را تعیین کنند. اما مهم‌تر از همه، داده‌های تورم آمریکا (CPI و PPI) در هفته آینده و اولین نشست فدرال رزرو به ریاست کوین وارش (۱۶-۱۷ ژوئن) نقاط عطفی خواهند بود که چشم‌انداز سیاست پولی و در نتیجه مسیر دلار و سایر ارزها را برای ماه‌های آینده مشخص خواهند کرد. تا آن زمان، دلار قدرتمند و انتظارات افزایش نرخ بهره، روایت مسلط بازار باقی خواهند ماند.