به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بازار جهانی نفت روز چهارشنبه برای دومین جلسه متوالی شاهد کاهش قیمت‌ها بود و هر دو شاخص نفتی در نزدیکی پایین‌ترین سطح سه‌ماهه خود باقی ماندند. اعلام توافق صلح میان آمریکا و ایران برای پایان دادن به درگیری‌ها و بازگشایی تنگه هرمز، چشم‌انداز عرضه نفت را به شدت دگرگون کرده و صرف ریسک ژئوپلیتیکی را از قیمت‌ها زدوده است. با این حال، ابهامات فراوان درباره جزئیات توافق، تردیدها درباره پایبندی اسرائیل به آتش‌بس، و هشدار کارشناسان درباره زمان‌بر بودن بازگشت کامل جریان نفتکش‌ها، از کاهش بیشتر قیمت‌ها جلوگیری کرده است. در گزارش پیش‌رو، به بررسی ابعاد این توافق، واکنش بازار، نقش اسرائیل، کاهش واردات نفت چین، و آخرین داده‌های ذخایر نفتی آمریکا می‌پردازیم.
کاهش ۵ درصدی نفت در سایه توافق صلح
قیمت نفت روز چهارشنبه با کاهشی اندک به معاملات خود ادامه داد و کاهش جلسه قبل را تمدید کرد. هر بشکه نفت برنت با ۱۶ سنت کاهش به ۷۸.۸۰ دلار و نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا با ۲۵ سنت کاهش به ۷۵.۸۰ دلار رسید. هر دو شاخص نفتی روز سه‌شنبه برای دومین جلسه متوالی حدود ۵ درصد سقوط کرده بودند و به پایین‌ترین سطح سه‌ماهه خود دست یافتند.
پریانکا ساچدفا، تحلیلگر ارشد بازار در فیلیپ نووا، در این باره گفت: «بازارها به طور گسترده در حال حذف صرف ریسک ژئوپلیتیکی تعبیه‌شده در قیمت نفت هستند. با این حال، مسیر بازگشت به حالت عادی به هیچ وجه ساده نیست. در حالی که توافقات سیاسی ممکن است در حال پیشرفت باشد، تردد فیزیکی نفتکش‌ها از طریق تنگه هرمز هنوز به طور کامل بهبود نیافته است.»
جزئیات توافق؛ آتش‌بس ۶۰ روزه و ابهامات فراوان
جزئیات توافق صلح موقت روز سه‌شنبه کم‌کم آشکار شد. بر اساس این توافق، آمریکا محاصره دریایی بنادر ایران را لغو می‌کند و در مقابل ایران اجازه عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز را صادر خواهد کرد. تنگه هرمز از ۲۸ فوریه، همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل، عملاً مسدود شده بود. پیش از بسته شدن این آبراه، حدود یک‌پنجم از عرضه نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از طریق آن عبور می‌کرد.
بر اساس گزارش‌ها، این تفاهم‌نامه که هنوز به طور عمومی منتشر نشده است، آتش‌بس شکننده‌ای را که در آوریل برقرار شده بود، به مدت ۶۰ روز دیگر تمدید می‌کند تا مذاکرات برای آتش‌بس دائمی ادامه یابد. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اعلام کرده که این توافق سلاح هسته‌ای را برای تهران منتفی می‌کند و یک مقام آمریکایی نیز گفته است که ایران بلافاصله پس از امضا قادر به فروش نفت خود خواهد بود.
با این حال، مقامات صنعت نفت هشدار داده‌اند که بازگشت کامل به سطوح تولید و پالایش پیش از جنگ، احتمالاً هفته‌ها، ماه‌ها یا حتی سال‌ها طول خواهد کشید. هیورویو کیکوکاوا، استراتژیست ارشد شرکت نیسان سکوریتیز، گفت: «بازارهای نفت به خاطر انتظار بازگشایی تنگه هرمز عقب‌نشینی کردند، اما معامله‌گران پیش از انتشار جزئیات، از فروش بیشتر خودداری کردند.» او پیش‌بینی کرد که نفت وست تگزاس اینترمدیت احتمالاً در محدوده ۱۰ دلار بالاتر یا پایین‌تر از ۸۰ دلار در هر بشکه نوسان خواهد داشت.
نقش اسرائیل؛ تردیدها درباره پایبندی به آتش‌بس
اسرائیل خود را از توافق آتش‌بس آوریل و همچنین پیمان جدید آمریکا و ایران دور نگه داشته است و این موضوع نگرانی‌هایی را درباره پایبندی به توافق ایجاد کرده است. در تازه‌ترین تحول، خبرگزاری ملی لبنان گزارش داد که پهپادهای اسرائیلی روز سه‌شنبه سه خودرو را در جنوب لبنان هدف قرار داده و دست‌کم چهار نفر را کشته و چندین نفر دیگر را زخمی کرده‌اند. این حمله واکنش تند و غیرمنتظره‌ای از سوی ترامپ به دنبال داشت که از اسرائیل خواست «مسئولانه‌تر» عمل کند.
ترامپ پیش‌تر نیز حملات اسرائیل در لبنان را «وحشیانه» و «بیش از حد» توصیف کرده و گفته بود که این حملات روند صلح را به خطر می‌اندازد. ایران نیز به اسرائیل هشدار داده که حملات در لبنان، توافق آمریکا و ایران را به خطر می‌اندازد.
کاهش ۹.۱ درصدی واردات نفت چین؛ نشانه‌ای از کاهش تقاضا
داده‌های رسمی نشان می‌دهد که واردات نفت خام چین در ماه مه نسبت به سال قبل ۹.۱ درصد کاهش یافته و به پایین‌ترین سطح در نزدیک به چهار سال اخیر رسیده است. این کاهش نشان می‌دهد که پالایشگران چینی در بحبوحه جنگ ایران، شروع به استفاده از ذخایر خود کرده‌اند. نرخ عملیاتی پالایشگاه‌های چین در ماه مه به ۶۶.۳ درصد رسیده و کل حجم فرآوری شده در این ماه با ۹.۱ درصد کاهش نسبت به سال قبل به ۵۳.۷۲ میلیون تن رسیده است. پالایشگران دولتی چین نیز کاهش شدیدی در تولید داشته‌اند.
ذخایر نفت آمریکا؛ کاهش ۸.۳ میلیون بشکه‌ای فراتر از انتظار
در سمت تقاضا، گزارش مؤسسه نفت آمریکا نشان داد که ذخایر نفت خام آمریکا در هفته منتهی به ۱۲ ژوئن با کاهش ۸.۳ میلیون بشکه‌ای مواجه شده است. این کاهش که نهمین هفته متوالی کاهش ذخایر است، فراتر از انتظارات بازار برای کاهش ۴.۶ میلیون بشکه‌ای بود. این داده‌ها نشان‌دهنده تقاضای زیربنایی محکم در بزرگترین مصرف‌کننده نفت جهان است. آمار رسمی اداره اطلاعات انرژی آمریکا قرار است روز چهارشنبه منتشر شود.
چشم‌انداز پیش‌رو؛ نفت در انتظار جزئیات توافق و امضای ژنو
با وجود سقوط قیمت‌ها در روزهای اخیر، عوامل متعددی می‌توانند مسیر آینده نفت را تحت تأثیر قرار دهند. مراسم امضای رسمی توافق آمریکا و ایران قرار است روز جمعه در ژنو برگزار شود. هرگونه ابهام یا اختلاف نظر در متن نهایی توافق، می‌تواند موج جدیدی از نگرانی‌های عرضه را به بازار بازگرداند. از سوی دیگر، بازگشت کامل جریان نفتکش‌ها به شرایط عادی، به گفته کارشناسان، زمان‌بر خواهد بود و تردد فیزیکی نفتکش‌ها هنوز به طور کامل بهبود نیافته است.
نقش اسرائیل و تنش‌های باقی‌مانده در جنوب لبنان نیز عاملی کلیدی برای ثبات منطقه محسوب می‌شود. هرگونه تشدید تنش می‌تواند بار دیگر صرف ریسک ژئوپلیتیکی را به قیمت‌های نفت بازگرداند. در نهایت، داده‌های ذخایر نفت آمریکا و روند تقاضای چین نیز از عواملی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند.
نتیجه‌گیری
قیمت نفت در روزهای اخیر تحت تأثیر توافق صلح آمریکا و ایران، سنگین‌ترین سقوط خود در سه ماه اخیر را تجربه کرده است. حذف صرف ریسک ژئوپلیتیکی از قیمت‌ها و امید به بازگشت عرضه ۱۴ میلیون بشکه‌ای از طریق تنگه هرمز، محرک اصلی این کاهش بوده است. با این حال، ابهامات فراوان درباره جزئیات توافق، تردیدها درباره پایبندی اسرائیل، هشدار کارشناسان درباره زمان‌بر بودن بازگشت کامل جریان نفتکش‌ها، و همچنین کاهش واردات نفت چین، همگی عواملی هستند که از ریزش بیشتر قیمت‌ها جلوگیری کرده‌اند.
در سمت مثبت، کاهش ۸.۳ میلیون بشکه‌ای ذخایر نفت آمریکا که فراتر از انتظارات بود، نشان‌دهنده تقاضای محکم در بزرگترین مصرف‌کننده جهان است و می‌تواند به عنوان عامل حمایت‌کننده از قیمت‌ها عمل کند.
مراسم امضای رسمی توافق در روز جمعه در ژنو، نقطه عطف بعدی برای بازار نفت خواهد بود. هرگونه شفاف‌شدن جزئیات و نشانه‌هایی از اجرای سریع توافق، می‌تواند فشار بیشتری بر قیمت‌ها وارد کند. در مقابل، هرگونه ابهام یا اختلاف نظر جدید، می‌تواند نگرانی‌های عرضه را زنده کرده و قیمت‌ها را به مسیر صعودی بازگرداند. در مجموع، بازار نفت در برهه‌ای حساس قرار دارد و سرمایه‌گذاران باید با دقت تمام، تحولات سیاسی و اقتصادی را رصد کنند.
نظرات کاربران