به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز بازارهای مالی در نخستین روز معاملاتی هفته با یک عقب‌نشینی گسترده و تقریباً یکدست آغاز به کار کردند؛ افتی که از بازار ارز گرفته تا طلا و سکه را دربر گرفت و نشان داد معامله‌گران در آغاز هفته با احتیاط بیشتری نسبت به خرید دارایی‌های پرریسک عمل کرده‌اند. در این میان، دلار تهران که در محدوده ۱۸۲ هزار تومان بود، تحت فشار فروش تا محدوده ۱۷۸ هزار تومان عقب نشست و در نهایت نیز معاملات روز را در همین محدوده به پایان رساند.
با وجود این اصلاح قابل توجه، بسیاری از فعالان بازار معتقدند کاهش قیمت دلار بیش از آنکه ناشی از تغییر در متغیرهای بنیادی اقتصاد باشد، نتیجه فضای روانی حاکم بر بازار و واکنش معامله‌گران به اخبار سیاسی بوده است. به همین دلیل، نمی‌توان این افت قیمت را به‌تنهایی نشانه آغاز یک روند نزولی پایدار تلقی کرد؛ زیرا بنیان‌های اقتصادی همچنان از نرخ‌های بالاتر حمایت می‌کنند.
اقتصاد همچنان صعودی است؛ سیاست مانع جهش دلار شده بود
بازار ارز در شرایطی قرار گرفته که شاید بتوان آن را یکی از پیچیده‌ترین مقاطع چند سال اخیر دانست. اقتصاد ایران همچنان با تورم بالا، رشد نقدینگی، کسری بودجه، کاهش قدرت خرید، افزایش هزینه‌های دولت و فشارهای ناشی از درگیری‌های اخیر مواجه است؛ مجموعه‌ای از عواملی که به‌صورت طبیعی زمینه افزایش نرخ ارز را فراهم می‌کنند.
با این حال، طی هفته‌های گذشته امید به ازسرگیری مذاکرات میان ایران و آمریکا و احتمال کاهش تنش‌های سیاسی باعث شده بود بخش مهمی از این فشارهای اقتصادی در قیمت دلار منعکس نشود. در واقع، انتظارات مثبت نسبت به آینده روابط خارجی، نقش یک ترمز قدرتمند را برای بازار ارز ایفا می‌کرد و اجازه نمی‌داد دلار متناسب با واقعیت‌های اقتصادی حرکت کند.
اما اکنون شرایط نسبت به روزهای گذشته تغییر کرده است. فضای سیاسی بیش از هر زمان دیگری با ابهام همراه شده و چشم‌انداز مذاکرات نیز دیگر مانند گذشته شفاف نیست. همین موضوع موجب شده معامله‌گران بار دیگر سناریوهای پرریسک را در محاسبات خود وارد کنند و نگاه بازار به آینده محتاطانه‌تر از قبل شود.
افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی، معادلات بازار را تغییر داده است
تحولات اخیر منطقه، افزایش تنش‌ها، درگیری‌های نظامی، نااطمینانی درباره آینده مذاکرات و حساسیت‌های مربوط به تنگه هرمز، باعث شده است بازار ارز بار دیگر به سمت قیمت‌گذاری ریسک‌های ژئوپلیتیکی حرکت کند.
واقعیت این است که اگر امید به کاهش تنش‌های سیاسی وجود نداشت، دلار احتمالاً مدت‌ها قبل واکنش شدیدتری به فشارهای اقتصادی نشان می‌داد. اکنون که این امید تا حدی تضعیف شده، بخشی از آن انرژی انباشته می‌تواند دوباره در نرخ ارز تخلیه شود.
در چنین فضایی، بازار بیش از آنکه به شاخص‌های اقتصادی کوتاه‌مدت واکنش نشان دهد، به اخبار سیاسی، تحولات امنیتی و سیگنال‌های دیپلماتیک حساس شده است. کوچک‌ترین خبر مثبت یا منفی می‌تواند انتظارات معامله‌گران را تغییر دهد و مسیر بازار را در زمانی کوتاه دگرگون کند.
تکنیکال همچنان راهنماست، اما فرمان بازار در دست اخبار است
از منظر تحلیل تکنیکال، رفتار قیمت دلار دقیقاً مطابق سناریویی بود که در تحلیل‌های گذشته نیز به آن اشاره شده بود. نرخ دلار پس از رسیدن به محدوده مقاومتی مهم ۱۸۰ تا ۱۸۳ هزار تومان با افزایش عرضه مواجه شد و وارد یک فاز اصلاحی شد؛ موضوعی که نشان می‌دهد این محدوده همچنان یکی از مهم‌ترین مقاومت‌های بازار محسوب می‌شود.
با این حال، باید پذیرفت که در شرایط کنونی وزن تحلیل تکنیکال نسبت به متغیرهای سیاسی کاهش یافته است. نمودارها همچنان می‌توانند محدوده‌های مهم حمایت و مقاومت، نقاط ورود و خروج و رفتار احتمالی معامله‌گران را مشخص کنند، اما جهت اصلی بازار را اکنون اخبار و رویدادهای سیاسی تعیین می‌کنند.
به بیان دیگر، معامله‌گران باید در کنار ابزارهای تکنیکال، نگاه ویژه‌ای به تحولات دیپلماتیک و امنیتی نیز داشته باشند؛ زیرا ممکن است یک خبر سیاسی، تمام سناریوهای تکنیکالی را ظرف چند ساعت تغییر دهد.
مقاومت ۱۸۳ هزار تومان؛ آخرین سد پیش از حرکت به سمت ۱۹۰ هزار تومان
اکنون مهم‌ترین محدوده‌ای که معامله‌گران باید زیر نظر داشته باشند، بازه ۱۸۰ تا ۱۸۳ هزار تومان است. این محدوده نه‌تنها از منظر تکنیکال اهمیت بالایی دارد، بلکه از نظر روانی نیز به یکی از مهم‌ترین نقاط تصمیم‌گیری بازار تبدیل شده است.
اگر دلار تحت تأثیر افزایش ریسک‌های سیاسی و ژئوپلیتیکی بار دیگر وارد مسیر صعودی شود و بتواند با قدرت از این مقاومت عبور کند، احتمال آغاز یک موج جدید افزایشی به شکل محسوسی افزایش خواهد یافت.
در این سناریو، مقاومت تاریخی ۱۹۰ هزار تومان به نخستین هدف بازار تبدیل می‌شود؛ سطحی که عبور از آن می‌تواند انتظارات تورمی را بیش از گذشته تقویت کرده و زمینه ورود نقدینگی جدید به بازار ارز را فراهم کند.
به همین دلیل، رفتار قیمت در محدوده فعلی می‌تواند سرنوشت روند میان‌مدت دلار را مشخص کند.
تنها عامل بازدارنده دلار، تغییر فضای سیاسی است
در مقابل، سناریوی نزولی دلار همچنان به متغیرهای سیاسی وابسته است. هرگونه ازسرگیری مذاکرات، انتشار اخبار امیدوارکننده از روند گفت‌وگوها، کاهش تنش‌های منطقه‌ای یا ایجاد چشم‌اندازی روشن‌تر در روابط خارجی می‌تواند انتظارات تورمی را تا حدی تعدیل کرده و فشار فروش را دوباره به بازار بازگرداند.
در چنین شرایطی، احتمال ادامه اصلاح قیمت دلار افزایش می‌یابد و بازار می‌تواند بار دیگر به سمت سطوح پایین‌تر حرکت کند. بنابراین، روند آینده دلار بیش از هر زمان دیگری به سمت‌وسوی تحولات سیاسی گره خورده و معامله‌گران باید این متغیر را در کنار سایر عوامل اقتصادی مورد توجه قرار دهند.
چشم‌انداز پایان سال؛ آیا دلار به زیر ۱۷۰ هزار تومان می‌رسد؟
با در نظر گرفتن مجموعه شرایط اقتصادی کشور، نرخ بالای تورم، رشد مداوم نقدینگی، فشارهای بودجه‌ای، هزینه‌های ناشی از جنگ و تداوم نااطمینانی‌های اقتصادی، در حال حاضر محدوده ۱۷۰ هزار تومان را می‌توان مهم‌ترین کف قیمتی دلار تا پایان سال ارزیابی کرد.
مگر آنکه تحول بسیار مهمی در عرصه سیاست خارجی رخ دهد و توافقی فراگیر بتواند انتظارات بازار را به‌طور اساسی تغییر دهد؛ در غیر این صورت، کاهش پایدار نرخ دلار به سطوح پایین‌تر از این محدوده چندان محتمل به نظر نمی‌رسد.
در مجموع، بازار ارز وارد مرحله‌ای شده است که در آن متغیرهای سیاسی و ژئوپلیتیکی نقشی پررنگ‌تر از تحلیل‌های تکنیکال ایفا می‌کنند. نمودارها همچنان مسیرهای احتمالی را نشان می‌دهند، اما تصمیم نهایی را اخبار، مذاکرات، میزان تنش‌های منطقه‌ای و انتظارات فعالان اقتصادی رقم خواهند زد. از این رو، هفته‌های پیش رو می‌تواند یکی از حساس‌ترین مقاطع برای تعیین مسیر میان‌مدت دلار باشد؛ دوره‌ای که هر خبر سیاسی، ظرفیت تغییر کامل معادلات بازار را خواهد داشت.
نظرات کاربران