به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز و به نقل از پایگاه دیلی اکونومی (AIER)، قیمت نفت خام از پایین‌ترین سطح ژانویه که ۶۰ دلار بود، حدود ۵۰ درصد رشد کرده و اکنون در محدوده ۹۰ دلار در هر بشکه قرار دارد. این رشد در نگاه اول نگران‌کننده به نظر می‌رسد، اما مقایسه با دوره‌های پرنوسان گذشته تصویر متفاوتی ارائه می‌دهد.
بالاترین میانگین سالانه قیمت نفت در تاریخ معاصر به سال ۲۰۱۲ بازمی‌گردد، زمانی که هر بشکه به‌طور میانگین ۱۱۱٫۶۷ دلار معامله شد. بزرگ‌ترین شوک قیمتی اما به تحریم نفتی اوپک در سال ۱۹۷۴ تعلق دارد؛ در آن سال قیمت هر بشکه از ۳٫۲۹ دلار به ۱۱٫۵۸ دلار رسید، جهشی ۲۵۲ درصدی. اگر شوکی مشابه امروز رخ دهد، قیمت هر بشکه می‌تواند تا حدود ۲۹۵ دلار بالا برود؛ سناریویی که از نظر تئوری ممکن است، اما بر اساس روند تاریخی، احتمال وقوع آن پایین ارزیابی می‌شود.
قیمت نفت را باید بر حسب ساعت کار سنجید
سنجش قیمت نفت تنها بر مبنای دلار، تصویر کامل را نشان نمی‌دهد. پرسش مهم‌تر برای مصرف‌کننده این است که خرید ۱ بشکه نفت چند ساعت کار می‌طلبد؟ برای پاسخ به این پرسش، قیمت دلاری نفت را بر دستمزد ساعتی کارگران تقسیم می‌کنند و عددی به دست می‌آید که از آن با عنوان «قیمت زمانی» یاد می‌شود؛ یعنی ساعاتی که یک کارگر باید کار کند تا هزینه ۱ بشکه نفت را تأمین کند. طبق آمار، دستمزد و مزایای کارگران یدی در آمریکا از سال ۱۹۸۰ تاکنون ۳۲۶ درصد افزایش یافته و همین رشد دستمزد، اثر مستقیمی بر کاهش قیمت زمانی نفت داشته است.
بر اساس این محاسبه، در سال ۱۹۰۰ با آنکه قیمت هر بشکه نفت تنها ۱٫۱۹ دلار بود، دستمزد ساعتی کارگران یدی نیز فقط ۱۴ سنت بود و در نتیجه خرید ۱ بشکه نفت ۸٫۵ ساعت کار می‌طلبید. این عدد تا سال ۱۹۷۰ به ۰٫۴۶ ساعت کاهش یافت، اما با ظهور اوپک تا سال ۱۹۸۰ به بیش از ۴ ساعت رسید. روند نزولی بار دیگر از سر گرفته شد و قیمت زمانی در سال ۱۹۹۸ به ۰٫۷ ساعت رسید، پیش از آنکه در سال ۲۰۱۱ دوباره تا ۴٫۱۴ ساعت اوج بگیرد. امروز خرید ۱ بشکه نفت اندکی بیش از ۲ ساعت کار می‌طلبد؛ رقمی نزدیک به نصف اوج سال ۲۰۱۱.
بازار قراردادهای آتی نفت نیز از کاهش تدریجی قیمت در آینده خبر می‌دهد. برخلاف قیمت لحظه‌ای که فقط وضعیت فعلی بازار را نشان می‌دهد، قیمت قراردادهای آتی، پیش‌بینی معامله‌گرانی است که با سرمایه خود روی این پیش‌بینی شرط می‌بندند. به نوشته دیلی اکونومی، دلیل اصلی این انتظار، واکنش تاریخی بازار به قیمت‌های بالاست؛ هر بار قیمت نفت اوج می‌گیرد، انگیزه برای کشف منابع تازه، جایگزین‌ها و فناوری‌های نوین نیز افزایش می‌یابد. شوک‌های سیاسی، جنگ، تحریم و تصمیمات اوپک می‌توانند عرضه نفت را موقتاً مختل کنند، اما فناوری‌هایی مانند حفاری افقی و شکافت هیدرولیکی، ذخایری را در دسترس قرار داده‌اند که پیش‌تر غیرقابل استخراج تلقی می‌شدند.
هر ساعت کار امروز، سفر بیشتری خریداری می‌کند
پیشرفت فناوری تنها به کشف نفت بیشتر محدود نمی‌شود، بلکه بازدهی مصرف آن را نیز افزایش داده است. در سال ۱۹۸۰ پرفروش‌ترین خودروی آمریکا، اُلدزموبیل کاتلس بود که به‌طور میانگین با هر گالن بنزین ۲۰ مایل مسافت می‌پیمود؛ ۱۷ مایل در شهر و ۲۳ مایل در بزرگراه. در سال ۲۰۲۵ پرفروش‌ترین خودروی دو دیفرانسیل آمریکا، هوندا سی‌آر-وی است که نسخه بنزینی آن حدود ۳۱ مایل و نسخه هیبریدی آن حدود ۴۰ مایل به ازای هر گالن می‌پیماید؛ بهبودی ۵۵ تا ۱۰۰ درصدی در فاصله ۴۵ سال.
ترکیب کاهش قیمت زمانی نفت با افزایش بازدهی سوخت نشان می‌دهد هر ساعت کار امروز نزدیک به ۳٫۷۲ برابر بیشتر از سال ۱۹۸۰ جابه‌جایی خریداری می‌کند. خودروها نیز به‌مرور در دسترس‌تر شده‌اند؛ طبق گزارش جی‌دی پاور، اُلدزموبیل کاتلس در سال ۱۹۸۰ با قیمت ۶٬۷۳۵ دلار و دستمزد ساعتی ۶٫۸۲ دلاری، ۹۸۸ ساعت کار می‌طلبید، در حالی که هوندا سی‌آر-وی امروز با قیمت پایه حدود ۳۱٬۵۰۰ دلار و دستمزد ساعتی ۳۳٫۲۸ دلاری، تنها ۹۴۷ ساعت کار نیاز دارد؛ یعنی ۴۱ ساعت کمتر برای خودرویی ایمن‌تر و مجهزتر. به نوشته گیل پولی، استاد تاریخ اقتصاد آمریکا در دانشگاه یوتا تک و نویسنده این تحلیل، این روند نتیجه دانش بشری برای کشف و استخراج منابعی است که پیش‌تر خارج از دسترس به شمار می‌رفتند؛ دانش بیشتر به انرژی بیشتر می‌انجامد و انرژی بیشتر نیز زمینه‌ساز خلق دانش تازه می‌شود.
نظرات کاربران