به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، روسیه و ایران در روز چهارشنبه، ۱۲ اوت ۲۰۲۶ (۲۱ مرداد ۱۴۰۵)، به مرحله اجرایی یک توافق دیرینه برای صادرات گاز طبیعی نزدیک‌تر شدند. مقام‌های دو کشور تأیید کرده‌اند که جمهوری آذربایجان به‌عنوان مسیر ترانزیتی این صادرات انتخاب شده است. این کریدور می‌تواند بخشی از تقاضای فصلی ایران برای گاز طبیعی، به‌ویژه در ماه‌های سرد سال، را پوشش دهد.
طرح صادرات گاز روسیه به ایران از مسیر قفقاز جنوبی تازه نیست. این ایده سال‌ها در دستور کار دو کشور بوده، اما اجرای آن هر بار به دلیل پیچیدگی‌های زیرساختی و نیاز به هماهنگی سه‌جانبه با جمهوری آذربایجان به تعویق افتاده است. کریدور ترانزیتی در این طرح همان خط لوله‌ای است که گاز را بدون توقف از مبدأ روسیه تا مقصد ایران عبور می‌دهد، بی‌آنکه آذربایجان مصرف‌کننده نهایی آن باشد.
پیشینه‌ای که به دوران شوروی می‌رسد
این مسیر برای منطقه بی‌سابقه نیست. در دهه‌های پایانی حکومت اتحاد جماهیر شوروی، ایران از همین کریدور گاز طبیعی خود را به شوروی صادر می‌کرد؛ رویه‌ای که با فروپاشی شوروی و تغییر نقشه سیاسی قفقاز متوقف شد. توافق تازه عملاً جهت جریان گاز را در همان مسیر تاریخی معکوس می‌کند، این‌بار از روسیه به‌سوی ایران.
اثر اقتصادی برای بازار داخلی
برای مخاطب عادی، معنای این توافق را باید در تأمین پایدارتر گاز داخلی جست‌وجو کرد. ایران در ماه‌های اوج مصرف زمستانی هرسال با کمبود گاز در بخش صنعت و نیروگاه‌ها روبه‌رو می‌شود؛ کمبودی که به قطعی برق و کاهش تولید دامن می‌زند. واردات پایدار گاز از مسیر آذربایجان، در صورت اجرایی‌شدن کامل، می‌تواند این فشار فصلی را کم کند و به‌طور غیرمستقیم بر هزینه تولید و قیمت کالاهای انرژی‌بر اثر بگذارد.
با این حال، جزئیات فنی مانند حجم دقیق صادرات، قیمت گاز و زمان‌بندی اجرای کامل خط انتقال هنوز به‌طور رسمی اعلام نشده است. کارشناسان انرژی می‌گویند نهایی‌شدن چنین توافق‌هایی معمولاً به مذاکرات فشرده سه‌جانبه و سرمایه‌گذاری در زیرساخت انتقال نیاز دارد، روندی که می‌تواند ماه‌ها به طول بینجامد.
این توافق در بستر گسترده‌تری از شکل‌گیری کریدورهای انرژی اوراسیا معنا پیدا می‌کند. روسیه در سال‌های اخیر به‌دنبال مسیرهای جایگزین برای صادرات انرژی به بازارهای آسیایی بوده و ایران نیز می‌کوشد جایگاه خود را در نقشه ترانزیت گاز منطقه حفظ کند. جمهوری آذربایجان در این میان نقش واسطه ترانزیتی را ایفا می‌کند، بدون آنکه طرف مستقیم معامله گاز باشد.
نظرات کاربران