به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، معاون برنامه‌ریزی و توسعه محیط کسب‌وکار وزارت صنعت، معدن و تجارت که ریاست کمیته بهره‌وری این وزارتخانه را نیز بر عهده دارد، روز پنجشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۵ (۲۰ اوت ۲۰۲۶ (۲۹ مرداد ۱۴۰۵)) از آغاز پدیده‌ای با عنوان «صنعت‌زدایی» در اقتصاد کشور خبر داد. به گفته او، تداوم رویکرد کنونی در مواجهه با ناترازی انرژی، تنگنای ارزی و کمبود نقدینگی می‌تواند این روند را تشدید کند.
صنعت‌زدایی به معنای کوچک‌شدن تدریجی سهم تولید صنعتی در اقتصاد است. وقتی کارخانه‌ها به‌دلیل قطعی برق و گاز، محدودیت دسترسی به ارز یا نبود نقدینگی کافی نتوانند با ظرفیت کامل کار کنند، بخشی از تولید متوقف یا به کشورهای دیگر منتقل می‌شود. نتیجه این فرایند برای مردم، کاهش عرضه کالای داخلی و افزایش وابستگی به واردات است.
سه بحران هم‌زمان روی خط تولید
این مقام مسئول سه چالش را عامل اصلی فشار بر تولید برشمرد: ناترازی انرژی، مشکلات ارزی و کمبود نقدینگی. ناترازی انرژی یعنی تقاضای برق و گاز صنایع از ظرفیت تولید و انتقال کشور پیشی گرفته است؛ همین موضوع در ماه‌های گرم سال به قطعی مکرر برق واحدهای تولیدی منجر می‌شود. مشکلات ارزی نیز دسترسی کارخانه‌ها به مواد اولیه و ماشین‌آلات وارداتی را دشوار کرده و هزینه تمام‌شده تولید را بالا برده است.
کمبود نقدینگی سومین حلقه این فشار است. بانک‌ها توان کافی برای تأمین سرمایه در گردش واحدهای تولیدی ندارند و تولیدکنندگان برای پرداخت حقوق کارگران، خرید مواد اولیه یا تسویه با تأمین‌کنندگان با محدودیت منابع مالی روبه‌رو هستند. نتیجه این وضعیت، کندشدن گردش کار در کارخانه‌ها و افزایش احتمال توقف خطوط تولید است.
چرا این هشدار برای خانوارها مهم است
هر واحد صنعتی که ظرفیت خود را کاهش می‌دهد یا تعطیل می‌شود، به‌طور مستقیم بر اشتغال و درآمد خانوارها اثر می‌گذارد. کاهش تولید داخلی می‌تواند عرضه کالاهای اساسی را محدود کند و زمینه افزایش قیمت در بازار داخلی را فراهم کند. این مسئله در شرایطی مطرح می‌شود که نوسان نرخ ارز از پیش فشار قابل توجهی بر هزینه زندگی خانوارها وارد کرده است.
این مقام مسئول تأکید کرد مقابله با صنعت‌زدایی نیازمند اقدام هماهنگ نهادهای مختلف اقتصادی است و نمی‌توان آن را صرفاً به یک وزارتخانه واگذار کرد. او این هشدار را فرصتی برای بازنگری در سیاست‌های انرژی، ارزی و بانکی کشور دانست، پیش از آنکه کاهش ظرفیت تولید به مرحله دشوارتری برسد.
نظرات کاربران