مایکل بری: ساخت‌وساز زیرساخت هوش مصنوعی حباب ۲۰۰۸ را تکرار می‌کند

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز و به نقل از ۲۴/۷ وال‌استریت، مایکل بری، سرمایه‌گذار آمریکایی که با پیش‌بینی بحران مالی ۲۰۰۸ شهرت یافت، در یادداشتی تازه هشدار داد روند ساخت‌وساز مراکز داده هوش مصنوعی همان ویژگی‌های ساختاری بحران ۲۰۰۸ را در خود دارد. او نوشت: «برای کسانی که بخواهند نگاه کنند، این ترفندهای پنهان امروز کاملا آشکار است.»

بری می‌گوید بخش بزرگی از درآمد آتی شرکت انویدیا از مسیر تامین مالی مدور تضمین شده است؛ یعنی سرمایه‌ای که میان شرکت‌های همین زنجیره تامین در گردش است، نه تقاضای مستقل مصرف‌کنندگان. به گفته او، ابزارهایی مانند شرکت‌های هدف خاص، تامین مالی خارج از ترازنامه و بیمه‌گرهای وابسته، ریسک بدهی‌های پرمخاطره را جذب می‌کنند و اهرم واقعی بازار را از دید سرمایه‌گذاران پنهان نگه می‌دارند.

نمونه اوراکل و نبیوس

شرکت اوراکل یکی از نمونه‌های مورد اشاره بری است. این شرکت در گزارش سه‌ماهه چهارم سال مالی ۲۰۲۶ خود از تعهدات باقیمانده عملکرد به ارزش ۶۳۸ میلیارد دلار خبر داد؛ یعنی مشتریان این میزان خدمات ابری را برای سال‌های آینده رزرو کرده‌اند. از این رقم، ۷۵ میلیارد دلار به قراردادهای پیش‌پرداخت یا تامین سخت‌افزار توسط مشتری مربوط است. طبق فرم افشای اطلاعات این شرکت، اوراکل قصد دارد در سال مالی ۲۰۲۷ نزدیک به ۴۰ میلیارد دلار بدهی و سهام جدید منتشر کند تا برنامه سرمایه‌گذاری ۷۰ میلیارد دلاری خود در ساخت مراکز داده را تامین مالی کند.

شرکت نبیوس گروپ نیز ساختار مشابهی دارد. ترکیب تامین مالی این شرکت شامل اختیار خرید سهام پیش‌پرداخت‌شده توسط انویدیا، بدهی قابل‌تبدیل به سهام و تعهدات اجاره‌ای است که هنوز آغاز نشده‌اند؛ آرایه‌ای که به گفته بری همان الگوی درهم‌تنیدگی مالی را نشان می‌دهد که میزان واقعی اهرم را از چشم بازار دور نگه می‌دارد.

واگرایی مراکز داده از اقتصاد کلان

بری استدلال خود را بر داده‌های تورستن اسلوک، اقتصاددان ارشد شرکت آپولو، بنا کرده است. طبق این داده‌ها، ساخت‌وساز مراکز داده حتی پس از افزایش نرخ بهره توسط بانک مرکزی آمریکا از سال ۲۰۲۲ همچنان شتاب گرفته، در حالی که بخش‌های حساس به نرخ بهره کوچک شده‌اند. ساخت‌وساز خصوصی غیرمسکونی به‌جز مراکز داده در ماه ژوئن نسبت به مدت مشابه سال قبل ۷٫۹ درصد کاهش یافت. بری در همین یادداشت نوشت: «رشد تولید ناخالص داخلی واقعا به همین ساخت‌وساز مراکز داده وابسته است»؛ جمله‌ای که به باور او نشانه خطرناک بودن وابستگی اقتصاد کلان به هزینه‌کرد هوش مصنوعی است.

شاخص صندوق قابل‌معامله نیمه‌رساناهای آی‌شرز، که سبدی از سهام شرکت‌های تراشه‌ساز است، از ابتدای سال تا پایان معاملات پنجشنبه ۷۴ درصد رشد کرده و سهام مایکرون تکنولوژی با محوریت عرضه حافظه‌های نسل جدید HBM۴ در همین بازه ۲۴۲ درصد بالا رفته است. سهام پلانتیر تکنولوژیز هم با نسبت قیمت به درآمد ۱۴۸٫۶۸ برابر معامله می‌شود؛ یعنی سرمایه‌گذاران نزدیک به ۱۴۹ برابر سود سالانه هر سهم این شرکت را می‌پردازند، رقمی که به گفته بری فضای کمی برای هرگونه لغزش در رشد آینده باقی می‌گذارد.

در معاملات روز جمعه، سهام انویدیا ۰٫۹ درصد افت کرد و به ۲۱۴٫۸۷ دلار رسید؛ ششمین روز متوالی افت این سهم. سهام مایکرون تکنولوژی هم ۱ درصد پایین آمد و به ۹۶۱٫۹۶ دلار رسید. در مقابل، سهام اوراکل ۳ درصد و سهام پلانتیر ۴ درصد رشد کردند و سهام نبیوس گروپ تقریبا بدون تغییر ماند؛ واکنشی دوگانه که نشان می‌دهد بازار هنوز میان نگرانی از اهرم پنهان و اعتماد به رشد تقاضای هوش مصنوعی مردد است.