به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز و به نقل از پایگاه تحلیلی برمش، سازمان بورس و اوراق بهادار هند (سبی) گزارش تازه‌ای منتشر کرد. این گزارش رفتار معاملاتی معامله‌گران خرد در بازار مشتقه سهام را طی سال‌های مالی ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ بررسی می‌کند. بررسی‌های پیشین این نهاد نشان داده بود ۹ از ۱۰ معامله‌گر خرد در بازار مشتقه زیان می‌کنند. گزارش تازه علت این زیان‌ها را در شدت معاملات، میزان سرمایه به‌کاررفته و سابقه معامله‌گران جست‌وجو کرده است.
داده‌های تازه نشان می‌دهد افزایش سابقه معاملاتی، زیان را کم‌تر نمی‌کند و ساختار معاملات اهمیت بیش‌تری دارد. این الگوی رفتاری تنها به بازار هند محدود نیست. برای هر معامله‌گر خردی که وارد بازارهای پرنوسان مشتقه می‌شود، از جمله بازار طلا و ارز، این یافته‌ها هشداری درباره ریسک‌های پنهان محسوب می‌شوند.
دو الگوی متفاوت زیان: خریداران و فروشندگان آپشن
طبق این گزارش، ۹۷ درصد معامله‌گران خرد در سال مالی ۲۰۲۶ فقط خریدار آپشن بودند و نرخ زیان آنان نزدیک به ۹۰ درصد بود. میانه بازده این گروه نسبت به اوج سرمایه به‌کاررفته، به منفی ۱۱۴ درصد رسید.
در سوی دیگر، فروشندگان آپشن نرخ زیان پایین‌تری داشتند و تنها ۴۴ درصد آنان زیان دیدند. با این حال، میانگین زیان هر فروشنده زیان‌ده به ۵٫۱۷ میلیون روپیه رسید. این رقم بیش از ۱۱ برابر میانگین زیان یک خریدار آپشن است. این تفاوت نشان می‌دهد فروش بدون پوشش ریسک می‌تواند به ضرری ناگهانی و سنگین منجر شود.
تجربه بیش‌تر، ضامن سود نیست
نرخ زیان در میان معامله‌گران تازه‌وارد ۹۱ درصد بود و در میان کسانی که ۵ سال پیاپی فعالیت کرده بودند، به ۹۵٫۳ درصد رسید. در گروهی که از سال مالی ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۶ به‌طور پیوسته فعال بودند، ۶۵٫۶ درصد در تمام این ۵ سال زیان دادند. تنها ۰٫۵ درصد از این گروه در همه سال‌ها سودآور ماندند. هم‌چنین ۹۰ درصد از کسانی که ۲ سال پیاپی زیان کرده بودند، در سال سوم نیز دوباره زیان دیدند.
اهرم بالا و معاملات پرحجم، ریشه اصلی زیان
معامله‌گرانی که بیش از ۱۰۰ روز در سال فعالیت داشتند، تنها ۴۲ درصد از کل معامله‌گران را تشکیل می‌دادند. با این حال، همین گروه ۹۴ درصد از گردش کل معاملات و ۸۷ درصد از مجموع زیان‌ها را بر عهده داشتند.
معامله‌گرانی با دارایی سهام کم‌تر از ۱۰۰ هزار روپیه، گردش معاملات مشتقه‌ای معادل ۱٬۶۶۵ برابر ارزش سبد سهام خود ایجاد کردند. بیش از ۲۰ درصد معامله‌گران با سپرده اولیه بین ۱۰ تا ۱۰۰ هزار روپیه، گردش سالانه‌ای بین ۱ تا ۱۰ میلیون روپیه ثبت کردند. این حجم معاملات در ۹۴ تا ۹۸ درصد موارد به زیان منجر شد.
بررسی ۴۰٫۲ میلیون مشاهده فصلی مشتری نشان داد فقط ۱۵٫۴ درصد از این فصل‌ها سودآور بوده است. میانه سود در یک فصل سودآور ۴٬۳۶۶ روپیه بود، در حالی که میانه زیان در یک فصل زیان‌ده به ۱۰٬۵۲۵ روپیه می‌رسید.
از میان حدود ۱۱ میلیون معامله‌گر زیان‌ده سال‌های مالی ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴، ۷۷ درصد تا سال مالی ۲۰۲۶ دچار فرسایش شدید سرمایه شدند. ارزش سبد سهام این افراد به کم‌تر از یک‌چهارم مجموع زیان‌های تجمعی‌شان کاهش یافته بود.
نویسندگان گزارش تأکید کرده‌اند فراوانی بالای معاملات با نتیجه بدتر همراه است. به گفته این گزارش، نسبت گردش معاملات به سرمایه پایه، شاخصی برای تشخیص اهرم سوداگرانه از معامله‌گری راهبردی است. نرخ برد بالا در فروش آپشن، بدون تعیین حد ضرر یا پوشش ریسک ساختاری، می‌تواند دیر یا زود به یک زیان بزرگ ختم شود. در چارچوب‌های نظام‌مند معرفی‌شده در این گزارش، استفاده از سپرده اولیه معمولاً به ۳۰ تا ۴۰ درصد کل دارایی حساب محدود می‌شود.
نظرات کاربران