به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، نرخ دلار در بازار ایران طی هفته‌های اخیر روند صعودی داشته و نگرانی خانوارها و فعالان اقتصادی را افزایش داده است. یک کارشناس اقتصادی روز یکشنبه، ۲۳ اوت (۱ شهریور)، گفت ریشه این روند را باید در ساختار صادرات غیرنفتی کشور جست‌وجو کرد، نه فقط در نوسان‌های لحظه‌ای بازار. به گفته او، تقویت تولید داخلی و گسترش صادرات غیرنفتی مهم‌ترین راه برای کنترل پایدار نرخ ارز است.
چرا فشار روی دلار افزایش می‌یابد؟
وقتی نرخ ارز بالا می‌رود، هزینه تولید و حمل‌ونقل برای صادرکنندگان نیز افزایش پیدا می‌کند. این افزایش هزینه سود صادرات را کاهش می‌دهد و انگیزه صادرکنندگان برای فروش کالا در بازارهای خارجی را کم می‌کند. نتیجه این چرخه، کاهش ورود ارز حاصل از صادرات به کشور است؛ همان ارزی که می‌تواند فشار تقاضا در بازار داخلی را کم کند.
بر اساس داده‌های موجود، صادرات غیرنفتی ایران در سال‌های اخیر در محدوده ۵۰ میلیارد دلار باقی مانده است. این رقم با وجود رشد نرخ ارز، افزایش محسوسی نداشته؛ یعنی گران‌شدن دلار به‌تنهایی صادرات را رقابتی‌تر نکرده است. برای مخاطب عادی این یعنی ورود ارز از مسیر صادرات غیرنفتی رشد نکرده و بخش قابل‌توجهی از نیاز ارزی کشور همچنان از منابع دیگر تأمین می‌شود.
کاهش تعرفه، پیشنهاد اصلی کارشناسان
به گفته این کارشناس، کاهش تعرفه‌ها، عوارض و هزینه‌های گمرکی می‌تواند مسیر صادرات غیرنفتی را هموارتر کند. کاهش این هزینه‌ها به معنای سود بیش‌تر برای صادرکننده و انگیزه بالاتر برای فروش کالا در بازارهای خارجی است. در نتیجه، ارز حاصل از این صادرات می‌تواند بخشی از تقاضای ارزی داخل کشور را پوشش دهد و از شدت رشد نرخ دلار بکاهد.
این کارشناس تأکید کرد که راه‌حل پایدار برای بازار ارز، افزایش تولید داخلی است، نه فقط مدیریت لحظه‌ای نرخ ارز. صادرات غیرنفتی شامل کالاهایی مانند محصولات پتروشیمی، فلزات، و محصولات کشاورزی و صنعتی می‌شود که هرکدام می‌توانند منبع ورود ارز به کشور باشند.
نرخ دلار در بازار آزاد ایران طی سال‌های اخیر بارها نوسان‌های شدید را تجربه کرده و یکی از شاخص‌های مهم برای سنجش وضعیت اقتصادی کشور به شمار می‌رود. کارشناسان معتقدند بدون اصلاح ساختاری در تولید و تجارت خارجی، نوسان‌های این بازار می‌تواند تداوم یابد.
نظرات کاربران