به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قیمت برق در بورس انرژی به پایین‌ترین سطح سال جاری رسیده است؛ درست در شرایطی که ناترازی تولید و مصرف، صنعت کشور را با قطعی‌های دوره‌ای مواجه کرده. این هم‌زمانی عجیب، توجه فعالان بازار انرژی را به خود جلب کرده است. برای صنعتگرانی که هزینه برق سهم مهمی از قیمت تمام‌شده تولیدشان دارد، افت نرخ می‌تواند به معنای کاهش هزینه باشد؛ اما برای فهم دقیق ماجرا باید ساختار بورس انرژی را از نزدیک دید.
چرا قیمت برق در بورس افت کرده؟
روند نزولی قیمت در بورس انرژی از هفته‌های گذشته آغاز شده و اکنون به کف قیمتی امسال رسیده است. این بورس، بازاری برای دادوستد برق مازاد نیروگاه‌ها و بخشی از تقاضای صنایع بزرگ است، نه کل شبکه برق کشور. افت قیمت در این بازار می‌تواند نشانه افزایش عرضه از سوی نیروگاه‌هایی باشد که برق مازاد خود را برای فروش عرضه کرده‌اند، یا کاهش تقاضای خرید از سوی برخی صنایع در روزهای اخیر.
دوگانه‌ای که صنعت را گیج کرده
نکته مهم این‌جاست که افت قیمت در بورس انرژی به معنای پایان مشکل تأمین برق نیست. ناترازی تولید و مصرف همچنان پابرجاست و بسیاری از واحدهای صنعتی در ساعات اوج مصرف با قطعی مواجه می‌شوند. به بیان ساده، بورس انرژی فقط بخش کوچکی از معاملات برق را پوشش می‌دهد؛ در حالی که کمبود اصلی به ظرفیت تولید کل شبکه بازمی‌گردد. همین شکاف میان قیمت بازار و واقعیت میدانی، پرسش‌های تازه‌ای درباره کارایی سازوکار قیمت‌گذاری برق مطرح کرده است.
این تحول برای مشترکان خانگی تغییری در قبض برق ایجاد نمی‌کند، چون تعرفه برق خانگی را دولت تعیین می‌کند، نه بورس انرژی. اثر اصلی این افت قیمت متوجه صنایع بزرگ و مشترکانی است که برق خود را از طریق بورس خریداری می‌کنند. برای این گروه، هزینه تمام‌شده تولید می‌تواند تا حدی کاهش یابد؛ هرچند قطعی‌های احتمالی همچنان می‌تواند برنامه تولید آن‌ها را مختل کند.
روند قیمت در بورس انرژی معمولاً باید در کنار داده‌های واقعی تولید و مصرف خوانده شود، نه به‌تنهایی. اگر ناترازی برق در ماه‌های آینده تشدید شود، بازگشت قیمت‌ها به روند صعودی دور از انتظار نخواهد بود؛ هرچند این موضوع به عواملی مانند دمای هوا، سطح مصرف صنعتی و میزان تولید نیروگاه‌ها بستگی دارد.
بورس انرژی ایران از چند سال گذشته به‌عنوان بستری برای معاملات آزاد برق فعالیت می‌کند و هدف آن، شفافیت قیمت و ایجاد رقابت میان تولیدکنندگان است. ناترازی تولید و مصرف برق نیز پدیده تازه‌ای نیست و هر سال با آغاز فصل گرما و افزایش مصرف برودتی، شدت می‌گیرد. رصد هم‌زمان این دو روند، یعنی افت قیمت بورسی و کمبود واقعی برق، می‌تواند تصویر روشن‌تری از وضعیت صنعت برق کشور در ماه‌های پیش رو ارائه دهد.
نظرات کاربران