کاوشگران هیئت باستان‌شناسی منطقه مسکو وابسته به «مؤسسه باستان‌شناسی آکادمی علوم روسیه» هنگام حفاری‌های اضطراری در مرکز تاریخی شهر کولومنا، کوزه‌ای سفالی و منقش به پوشش «انگوب» (لعاب گلی) را از دل یک گودال کم‌عمق در مجاورت کرملینِ این شهر بیرون کشیدند. درون این ظرف، بیش از ۲۶۰۰ سکه نقره قرون وسطایی قرار داشت که پس از گذشت ۶۰۰ سال، کاملاً سالم و دست‌نخورده باقی مانده‌اند.
بخش عمده سکه‌ها متعلق به دوران سلطنت «واسیلی اول دیمیتریویچ» (حکومت: ۱۳۸۹ تا ۱۴۲۵ میلادی، فرزند دمیتری دونسکوی) و پسرش «واسیلی دوم» ملقب به «واسیلی نابینا» (حکومت: ۱۴۲۵ تا ۱۴۶۲ میلادی) است. این سکه‌ها از نوع «دِنگا» هستند که به دلیل ابعاد کوچک و فرم پولک‌مانند، در بین باستان‌شناسان به «پولک» نیز معروف‌اند.
ارزش این گنجینه در اوایل قرن پانزدهم معادل حدود ۱۳ روبل برآورد می‌شود؛ رقمی چشمگیر در آن دوران که با آن امکان خرید دو خانه در شهر یا یک گله اسب وجود داشته است. یکی از هیجان‌انگیزترین یافته‌های این گنجینه، ضرب‌های محلی خود شهر کولومنا در اواخر دوران حکومت واسیلی اول است. این سکه‌ها نقشی متمایز از یک «پرنده در حال پرواز» دارند که در گنجینه‌های دیگر به‌ندرت دیده می‌شود. بررسی‌های اولیه نشان می‌دهد که برخی از نمونه‌های موجود در این کوزه حتی در بزرگ‌ترین موزه‌های سکه شناسی روسیه نیز وجود ندارند و تاکنون بیش از ۳۵۰ گونه متمایز از ضرب‌های مختلف سکه در آن شناسایی شده است.
با توجه به ارزش مالی بالا، کارشناسان معتقدند این دارایی به یکی از اشراف یا بازرگانان ثروتمند و یا مقامات ارشد خدمتگزار شاهزاده بزرگ تعلق داشته است. جدیدترین سکه‌های موجود در کوزه مربوط به نیمه دوم دهه ۱۴۲۰ میلادی هستند که نشان می‌دهد احتمالاً گنجینه در همین بازه زمانی دفن شده است.
به گفته پژوهشگران، هم‌زمانی پنهان‌سازی این سکه‌ها با همه‌گیری‌های طاعون مرگبار سال‌های ۱۴۲۵ تا ۱۴۲۷ میلادی در شهرهای روسیه باستان، این احتمال را قوت می‌بخشد که صاحب ثروتمند آن پیش از فرصت بازگشت و برداشتن سرمایه، بر اثر بیماری جان باخته است.
نظرات کاربران