معمای بورس ۱۴۰۵

دنیای اقتصاد- علی قاسمی : رشد بیش از ۹۰ درصدی شاخص کل بورس از ابتدای سال، خاطره یکی از پرهیجان‌ترین دوره‌های تاریخ بازار سهام را دوباره زنده کرده است؛ خاطره سال ۱۳۹۹ که ورود سیل نقدینگی، نرخ بهره حقیقی منفی و مشارکت گسترده سرمایه‌گذاران، بورس را به مقصد اصلی پول‌های سرگردان تبدیل کرد و در نهایت به حبابی تاریخی انجامید. اکنون ۶ سال بعد، بخشی از همان نشانه‌ها دوباره در اقتصاد دیده می‌شود؛ نرخ بهره حقیقی به محدوده منفی بازگشته، کسب‌وکارها با رکود مواجه ‌هستند و بورس در میان بازارهای دارایی بار دیگر مورد توجه قرار گرفته است. با این حال، بورس ۱۴۰۵ هنوز با بورس ۹۹ فاصله دارد. ارزش معاملات در اوج آن دوره به حدود یک‌میلیارد دلار در روز می‌رسید، درحالی‌که معاملات امروز حتی در روزهای پررونق نیز هنوز بالای محدوده ۳۰۰‌میلیون دلار تثبیت نشده است. ساختار هزینه صنایع، کاهش حمایت‌های دولتی، حضور ابزارهای متنوع سرمایه‌گذاری و مهم‌تر از همه، سایه جنگ نیز معادله امروز را تغییر داده است. پرسش اصلی اما همچنان پابرجاست، آیا بورس ۱۴۰۵ در مسیر یک رونق پایدار حرکت می‌کند یا کاهش نرخ بهره حقیقی و بازگشت نقدینگی می‌تواند خاطره حباب ۹۹ را، این‌بار در ابعادی متفاوت، تکرار کند؟