ادعای OpenAI درباره حل معمای ۹۰ساله ریاضی؛ نتیجه‌ای هنوز تأییدنشده

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، شرکت OpenAI اعلام کرد ابزارهای هوش مصنوعی این شرکت با فعال‌سازی هم‌زمان هزاران عامل هوشمند، پاسخ بخشی از معادلات ناویه-استوکس را در ۸۸ ساعت یافته‌اند. این معادلات نزدیک به ۹۰ سال یکی از پرسش‌های باز ریاضیات بوده‌اند.

این خبر در روزهای اخیر در جامعه فناوری بازتاب گسترده‌ای داشته است. اهمیت آن از دو زاویه بررسی می‌شود؛ نخست توان واقعی هوش مصنوعی در حل مسائل پیچیده علمی، و دوم صحت خودِ ادعا که هنوز تأیید مستقل نگرفته است.

معادلات ناویه-استوکس، حرکت سیالاتی مانند آب و هوا را توصیف می‌کنند. این معادلات پایه طراحی هواپیما، پیش‌بینی هوا و مدل‌سازی اقیانوس هستند. یک پرسش باز این حوزه آن است که آیا جواب این معادلات همیشه هموار می‌ماند یا در شرایطی خاص فرومی‌پاشد؛ همین پرسش یکی از هفت مسئله هزاره مؤسسه ریاضیات کلی است که جایزه‌ای یک‌میلیون دلاری برای حل آن تعیین شده است.

روش OpenAI: هزاران عامل به‌جای یک مدل

بر اساس اعلام OpenAI، این شرکت به‌جای تکیه بر یک مدل واحد، هزاران عامل مبتنی بر مدل‌های زبانی را هم‌زمان روی بخش‌های مختلف مسئله فعال کرده است. هر عامل بخشی از اثبات را بررسی و نتیجه را با دیگر عامل‌ها تطبیق داده است. این رویکرد که محاسبات موازی عامل‌محور نام دارد، در ماه‌های اخیر مورد توجه چند آزمایشگاه هوش مصنوعی برای حل مسائل پژوهشی قرار گرفته است.

تردید پژوهشگران ریاضی

با این حال، جامعه ریاضی نسبت به این ادعا محتاط برخورد کرده است. اثبات کامل و مستند این نتیجه هنوز منتشر نشده و هیچ داور مستقلی آن را بررسی نکرده است. در ماه‌های گذشته چند ادعای مشابه درباره حل مسائل پیچیده علمی با هوش مصنوعی، پس از بررسی دقیق‌تر رد یا تعدیل شده بود؛ همین پیشینه بر تردیدها افزوده است.

این دست ادعاها برای بازار فناوری اهمیت دارد، چون معیاری برای سنجش توان مدل‌های هوش مصنوعی در برابر رقبایی مانند Google DeepMind و Anthropic به شمار می‌رود. سرمایه‌گذاران این نوع دستاوردها را نشانه سرعت پیشرفت فناوری و توجیهی برای ارزش‌گذاری بالای شرکت‌های هوش مصنوعی می‌دانند. تا رسیدن به تأیید علمی، اما نمی‌توان نتیجه را قطعی دانست.

معادلات ناویه-استوکس نخستین‌بار در قرن نوزدهم میلادی فرموله شدند. طی دهه‌های اخیر، ریاضی‌دانان برجسته بارها برای اثبات یا رد هموار بودن جواب‌های این معادلات تلاش کرده‌اند. اگر ادعای OpenAI در فرآیند داوری علمی تأیید شود، این نخستین بار خواهد بود که یک سامانه هوش مصنوعی در حل یکی از مسائل هزاره نقش مستقیم داشته است.