مسیر تازه بانک مرکزی برای ارز صادراتی؛ صادرکنندگان مستقیم وارد بازار می‌شوند

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بانک مرکزی روز ۱۰ سپتامبر (۱۹ شهریور) بخشنامه‌ای تازه برای بازگشت ارز حاصل از صادرات ابلاغ کرد. طبق این بخشنامه، صادرکنندگان واجد شرایط می‌توانند بخشی از ارز حاصل از فروش کالای صادراتی خود را مستقیم در بازار عرضه کنند. این شیوه جای فروش اجباری ارز به بانک‌ها و صرافی‌های دولتی را می‌گیرد.

هر صادرکننده پس از فروش کالا در خارج از کشور، موظف است ارز حاصل از آن فروش را به چرخه رسمی اقتصاد کشور بازگرداند؛ به این الزام «تعهد ارزی» گفته می‌شود. عرضه مستقیم در بازار یکی از راه‌های تازه رفع همین تعهد است. صادرکننده دیگر ناچار نیست کل ارز خود را فقط به یک نهاد واحد بفروشد.

چرا این تغییر برای مردم عادی مهم است

ارز حاصل از صادرات یکی از منابع اصلی تأمین نیاز بازار داخلی است. وقتی صادرکنندگان بخشی از این ارز را مستقیم در بازار عرضه کنند، عرضه ارز در بازار افزایش می‌یابد. افزایش عرضه، در شرایط برابر، می‌تواند از فشار روی نرخ دلار بکاهد؛ همین نرخ مبنای قیمت‌گذاری بسیاری از کالاهای وارداتی، طلا و خودرو است.

اثر نهایی این بخشنامه بر نرخ ارز به عواملی مثل حجم واقعی عرضه صادرکنندگان و میزان تقاضای بازار وابسته است. کارشناسان بازار ارز می‌گویند رفتار صادرکنندگان در هفته‌های آینده نشان می‌دهد این مسیر تازه چه اندازه در عمل به کار گرفته می‌شود.

صادرکننده واجد شرایط چه کسی است

بر اساس بخشنامه، همه صادرکنندگان از این مسیر تازه استفاده نمی‌کنند. بانک مرکزی شرایطی برای احراز صلاحیت صادرکنندگان تعیین کرده که شامل سابقه بازگشت ارز و رعایت مقررات پیشین است. صادرکنندگانی که این شرایط را داشته باشند، مجوز عرضه مستقیم دریافت می‌کنند.

طی سال‌های گذشته، بازگشت ارز صادراتی یکی از چالش‌های همیشگی سیاست‌گذار پولی کشور بوده است. بانک مرکزی بارها ابزارهای مختلفی برای تشویق صادرکنندگان به بازگرداندن ارز آزموده است. بخشنامه تازه در همین مسیر و در کنار ابزارهای پیشین معرفی شده است.