به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قیمت هر بشکه نفت خام در روزهای اخیر با نزدیک شدن به ۱۱۰ دلار به بالاترین سطح چند ماه گذشته رسیده است. این افزایش زیر سایه نگرانی از اختلال احتمالی در مسیرهای اصلی انتقال انرژی و بالا رفتن ریسک‌های ژئوپلیتیکی شکل گرفته است. برای مخاطب داخلی این نکته اهمیت دارد که گران شدن نفت جهانی معمولاً با فاصله‌ای کوتاه بر قیمت دلار، طلا و کالاهای وارداتی در بازار داخلی اثر می‌گذارد.
روز شنبه، ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۱ شهریور ۱۴۰۵)، معامله‌گران بازار انرژی برای دومین هفته متوالی شاهد رشد قیمت بودند. نکته تازه این دور از افزایش قیمت، ناتوانی نسبی ابزارهای همیشگی آمریکا در مهار بازار است. این ابزارها شامل تحریم صادرات نفت رقبا، تعیین سقف قیمت فروش و آزادسازی ذخایر راهبردی می‌شود.
چرا ابزارهای قدیمی دیگر اثر ندارد؟
داده‌های بازار نشان می‌دهد بخشی از نفت تحریم‌شده همچنان از طریق ناوگانی از کشتی‌های ثبت‌نشده و بیمه‌نشده، معروف به «ناوگان سایه»، به مقصد می‌رسد. خریدارانی مانند چین و هند نیز بخش بزرگی از این محموله‌ها را با تخفیف خریداری می‌کنند. به این ترتیب، فشار تحریم بر عرضه واقعی بازار کمتر از گذشته اثر می‌گذارد.
از سوی دیگر، ذخایر راهبردی نفت آمریکا پس از برداشت‌های بزرگ سال‌های گذشته، در سطحی پایین‌تر از میانگین چند دهه اخیر قرار دارد. این یعنی واشنگتن فضای کمتری برای عرضه اضطراری به بازار در اختیار دارد. هم‌زمان، اعضای اصلی اوپک‌پلاس با انضباط بیشتری سطح تولید را مدیریت می‌کنند و همین موضوع اثر تصمیمات یک‌جانبه آمریکا را محدودتر کرده است.
اثر بر جیب مصرف‌کننده ایرانی
برای بسیاری از خانوارهای ایرانی، اهمیت این خبر در ارتباط آن با قیمت دلار و طلا خلاصه می‌شود. گران شدن نفت جهانی، هزینه واردات و حمل‌ونقل کالا را در بسیاری از کشورها بالا می‌برد و همین موضوع فشار تورمی تازه‌ای بر اقتصاد جهانی وارد می‌کند. در چنین شرایطی تقاضا برای دارایی‌های امن مانند طلا معمولاً افزایش می‌یابد، هرچند جهت نهایی قیمت به مجموعه‌ای از عوامل داخلی و خارجی بستگی دارد.
قیمت دلار در بازار داخلی نیز از تحولات ارزی و انتظارات تورمی جهانی بی‌تأثیر نمی‌ماند. با این حال، رابطه میان قیمت جهانی نفت و بازار داخلی ارز مستقیم و آنی نیست و معمولاً با وقفه و از مسیرهای غیرمستقیم شکل می‌گیرد.
نوسان قیمت نفت در سال‌های اخیر بارها بازارهای جهانی را غافلگیر کرده است. قیمت هر بشکه که در دوران رکود همه‌گیری کرونا به زیر ۲۰ دلار افت کرده بود، در پی محدودیت‌های عرضه پس از آن دوران، بارها به بالای ۱۰۰ دلار بازگشته است. این پیشینه نشان می‌دهد بازار نفت همچنان یکی از حساس‌ترین بخش‌های اقتصاد جهانی نسبت به تحولات ژئوپلیتیکی است.
نظرات کاربران