قیمت گوشت گاو در فروشگاه‌های آمریکا از سال ۲۰۲۰ حدود ۷۰ درصد افزایش یافته است، اما شرکت‌های بزرگ فرآوری گوشت از این رشد قیمت منتفع نشده‌اند. شرکت تایسون انتظار دارد بخش گوشت گاوش امسال تا ۷۷۵ میلیون دلار زیان بدهد و جی‌بی‌اس نیز از زیان ۴۲۷ میلیون دلاری فعالیت خود در آمریکای شمالی در نیمه نخست ۲۰۲۶ خبر داده است. دلیل اصلی این وضعیت، کاهش نزدیک به ۱۰ درصدی گله گاو آمریکا در ۶ سال اخیر و رشد ۱۲۰ درصدی قیمت دام زنده است. در چنین شرایطی، هزینه خرید دام برای کشتارگاه‌ها سریع‌تر از قیمت خرده‌فروشی گوشت افزایش یافته و حاشیه سود آن‌ها را از بین برده است.
به گزارش مسیر اقتصاد افزایش قیمت گوشت گاو در آمریکا الزاماً به معنای سودآوری شرکت‌های فرآوری گوشت نبوده است. اکونومیست گزارش داده قیمت گوشت گاو در فروشگاه‌های آمریکا از سال ۲۰۲۰ حدود ۷۰ درصد بالا رفته است؛ رقمی بیش از دو برابر نرخ تورم عمومی. با این حال، شرکت‌های بزرگ این صنعت با فشار شدید هزینه روبه‌رو شده‌اند.
شرکت Tyson Foods ، بزرگ‌ترین فعال این بازار، اعلام کرده بخش گوشت گاوش که حدود ۴۰ درصد درآمد شرکت را تشکیل می‌دهد، ممکن است امسال تا ۷۷۵ میلیون دلار زیان بدهد. حاشیه سود عملیاتی کل شرکت نیز از ۸.۵ درصد در ۲۰۲۱ به ۲.۶ درصد کاهش یافته است. شرکت JBS هم گفته فعالیتش در آمریکای شمالی در نیمه نخست ۲۰۲۶ حدود ۴۲۷ میلیون دلار زیان داده است.
ریشه مسئله در کمبود دام است
مشکل اصلی به ساختار چرخه‌ای صنعت دام برمی‌گردد. خشکسالی و افزایش هزینه خوراک دام در سال‌های گذشته بسیاری از دامداران را به کاهش گله‌ها واداشت. همین مسئله عرضه دام را کاهش داد و قیمت آن را بالا برد. بازسازی گله‌ها نیز سریع نیست و معمولاً چند سال طول می‌کشد.
از سال ۲۰۲۰ تا کنون، گله گاو آمریکا نزدیک به ۱۰ درصد کوچک شده و به پایین‌ترین سطح خود از ۱۹۵۱ رسیده است. در همین مدت، قیمت دام زنده حدود ۱۲۰ درصد رشد کرده است. بنابراین شرکت‌های فرآوری برای تأمین خوراک کشتارگاه‌های خود مجبورند دام را با هزینه‌ای بسیار بالاتر خریداری کنند.
مصرف‌کننده گران‌تر می‌خرد، اما شرکت‌ها سود نمی‌برند
با وجود رشد شدید قیمت دام، قیمت خرده‌فروشی گوشت با همان سرعت افزایش نیافته است. بخشی از علت این است که مصرف‌کنندگان در واکنش به گرانی، بخشی از تقاضای خود را به سمت مرغ برده‌اند؛ کالایی که قیمت آن نسبتاً باثبات‌تر مانده است. در نتیجه، فرآوری‌کنندگان در موقعیتی قرار گرفته‌اند که از یک‌سو مواد اولیه را بسیار گران‌تر می‌خرند و از سوی دیگر، امکان انتقال کامل این افزایش هزینه به مصرف‌کننده را ندارند.
کاهش ظرفیت تولید در کشتارگاه‌ها
برای جبران فشار هزینه، شرکت‌ها به کاهش ظرفیت روی آورده‌اند. تایسون در ماه آگوست کارخانه‌هایی در ایالت‌های ایلینوی و یوتا را تعطیل کرده و حدود ۳۲۰۰ شغل را حذف کرده است؛ اقدامی که نزدیک به ۱۵ درصد ظرفیت فرآوری گوشت گاو این شرکت را کاهش می‌دهد. Cargill نیز امسال یک کارخانه در ویسکانسین را بسته و JBS هم تأسیساتی را در پنسیلوانیا و تنسی تعطیل کرده است.
تا زمانی که دامداران آمریکایی گله‌های خود را بازسازی نکنند، فشار بر شرکت‌های فرآوری ادامه خواهد داشت و گوشت گاو نیز برای مصرف‌کننده گران خواهد ماند. از این منظر، مسئله اصلی بازار گوشت آمریکا نه انحصار کشتارگاه‌ها، بلکه کمبود دام و چرخه طولانی بازسازی عرضه است.
نظرات کاربران