اقتصاد ایران: خصوصیسازی در صنعت خودرو به جای رقابت، به انتقال رانت انجامیده؛ ساختار همان است و پاسخگویی کمرنگتر.
خصوصیسازی یا انتقال رانت؟
یکی از پرسشهای جدی که کمتر پاسخ داده شده این است که وقتی یک بنگاه بزرگ صنعتی از دولت جدا و خصوصی میشود، این مالکیت دقیقاً به چه کسانی میرسد؟ در بسیاری از موارد، آنچه در عمل اتفاق افتاده، نه ورود سرمایهگذار واقعی و رقیب با انگیزه بازار، بلکه جابهجایی کنترل میان گروهها و حلقههای محدود و آشنا بوده است؛ حلقههایی که نه لزوماً دانش فنی صنعت خودرو را دارند و نه سرمایه و افق بلندمدتی برای توسعه آن. نتیجه این میشود که برچسب مالکیت عوض میشود، اما رفتار بنگاه همان رفتار پیشین باقی میماند؛ با این تفاوت که اکنون پاسخگویی عمومی هم کمرنگتر شده است.
یکی از پیامدهای خطرناک این نوع خصوصیسازی، ایجاد یک منطقه خاکستری در پاسخگویی است. وقتی یک شرکت دولتی دچار مشکل میشود، افکار عمومی و نهادهای نظارتی میدانند چه کسی باید پاسخگو باشد. اما وقتی همان بنگاه با همان مشکلات، برچسب خصوصی میخورد، بهراحتی میتوان ضعف عملکرد را به گردن بازار، تحریم یا طبیعت بخش خصوصی انداخت؛ در حالیکه مالکان و مدیران واقعی، همچنان با کمترین شفافیت به فعالیت خود ادامه میدهند. نمونه آن را در افزایش قیمت یکی از شرکتهای خودروساز که اخیرا اتفاق افتاده است میتوان دید. این شرکت مدعی است که خصوصی شده و برای عبور از هر گونه بحران بدون پاسخگویی افزایش قیمت را دنبال میکند.
اصلاح واقعی از کجا باید شروع شود؟
خروج از این چرخه معیوب نیازمند بازنگری در اصل نگاه به خصوصیسازی است؛ نه با این پیشفرض ساده که هر واگذاری به بخش غیردولتی بهخودیخود مثبت است، بلکه باید پرسید که واگذاری به چه کسانی صورت گرفته و با چه معیارهایی؟ آیا مالکان جدید توان فنی، مالی و مدیریتی لازم برای اداره یک صنعت پیچیده را داشتهاند؟ چه مکانیزم نظارتی برای پاسخگویی این بنگاهها، فارغ از نوع مالکیت، در نظر گرفته شده است؟
تا زمانیکه این پرسشها پاسخ روشن نگیرند، تکرار شعار خصوصیسازی بهعنوان راهحل صنعت خودرو، تکرار همان تجربهای خواهد بود که یکبار امتحان شده و نتیجهاش را امروز پیش روی خود میبینیم.
حراج دارایی خرد مردم در بازار بیدر و پیکر طلای آنلاین
درآمد 1.2 میلیارد دلاری میدان سلمان در 2 سال
استیضاح وزیر اقتصاد با چند امضا کلید خورد؟
مشارکت 1.6 میلیونی در عرضه اولیه نماد لبن
خالص ارزش دارایی صندوقهای طلا به 915 همت رسید
۱۰ رمزارز برتر بازار ارز دیجیتال در معاملات امروز
سرنوشت توافق ایران و عمان برای تنگه هرمز به کجا رسید؟
ترس از تحریم و توقیف، نقشه طلای جهان را تغییر میدهد
چه تعداد هواپیما در جنگ آسیب دیدند؟
بسنت عامل مشکلات اقتصادی آمریکا را پیدا میکند؟
چین، هند و روسیه چگونه نزدیکتر شدند؟
جنگ ایران و آمریکا زیر سایه شوکهای نفتی
غرس نهال یادبود توسط پزشکیان و سران بریکس
تضمین اصل و سود سرمایه در صندوق های ارزی
حلقه امن پولشویی در شبکه بانکی تنگ تر شد
اصرار بر خصوصیسازی صنعت خودرو برای چیست؟
کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به هلدینگ فرهنگی،اقتصادی و رسانه ای اکو می باشد و استفاده از مطالب با ذکر منبع بلامانع است .















نظرات کاربران