به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، رقابت جهانی صنعت فولاد دیگر فقط بر سر حجم تولید نیست. فناوری ساخت، میزان مصرف انرژی و رد پای کربن محصولات، به معیار تازه‌ای برای حضور در بازارهای صادراتی تبدیل شده‌اند. فولاد خوزستان با استفاده از روشی کم‌کربن‌تر نسبت به رقبای متکی بر کوره بلند، در این مسیر تازه جایگاه بهتری دارد.
این موضوع برای اقتصاد ایران اهمیت مستقیم دارد. بخش بزرگی از درآمد ارزی صنعت فولاد از صادرات تأمین می‌شود و هر محدودیت تازه در بازارهای جهانی می‌تواند این جریان ارزی را کاهش دهد. برخی بازارهای هدف قصد دارند واردات محصولات پرکربن را با هزینه بیشتری همراه کنند؛ یعنی تولیدکننده‌ای با ردپای کربن پایین‌تر، در آینده هزینه کمتری برای دسترسی به این بازارها می‌پردازد.
شکاف فناوری میان تولیدکنندگان جهانی
بر اساس داده‌های انجمن جهانی فولاد برای سال ۲۰۲۴، مسیر کوره بلند و کنورتور که سهم غالب تولید فولاد جهان را به خود اختصاص داده، بالاترین شدت انتشار کربن را در میان فناوری‌های رایج دارد. این روش عمدتاً بر زغال‌سنگ متکی است و در کشورهای بزرگ تولیدکننده فولاد گسترش زیادی دارد. در مقابل، مسیر احیای مستقیم و کوره قوس الکتریکی که فولاد خوزستان از آن بهره می‌برد، معمولاً بر پایه گاز طبیعی کار می‌کند و انتشار کربن کمتری بر جای می‌گذارد.
کمتر بودن ردپای کربن به معنای هزینه پایین‌تر برای انطباق با مقررات زیست‌محیطی آینده است. اگر بازارهای هدف صادرات فولاد ایران شرط‌های سخت‌گیرانه‌تری برای ورود محصولات پرکربن وضع کنند، تولیدکنندگانی با فناوری پاک‌تر می‌توانند سهم بازار بیشتری به دست آورند. این روند می‌تواند در میان‌مدت به حفظ یا افزایش صادرات فولاد کشور کمک کند.
پیامد برای اقتصاد داخلی
صنعت فولاد یکی از قطب‌های اشتغال‌زا و ارزآور کشور است. تداوم صادرات، بخشی از جریان ارزی لازم برای واردات مواد اولیه و کالاهای اساسی را تأمین می‌کند و به‌طور غیرمستقیم بر ثبات بازار ارز اثر می‌گذارد. بهبود بهره‌وری انرژی در تولید فولاد، در بلندمدت می‌تواند فشار هزینه تولید را نیز تعدیل کند.
ارتقای فناوری اما نیازمند سرمایه‌گذاری قابل‌توجه است. تأمین مالی این سرمایه‌گذاری در شرایط فعلی اقتصاد ایران، از جمله دسترسی محدود به منابع ارزی و فناوری روز، یکی از چالش‌های اصلی پیش روی صنعت فولاد کشور به شمار می‌رود.
نظرات کاربران