نخستین صندوق سرمایه‌گذاری ارزی کلید خورد؛ ارزهای راکد چگونه سرمایه می‌شوند؟

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، فرآیند پذیره‌نویسی نخستین صندوق سرمایه‌گذاری ارزی ایران از امروز چهارشنبه ۱۶ سپتامبر (۲۵ شهریور) آغاز شده است. این صندوق یکی از وعده‌های دیرینه بازار سرمایه برای ساماندهی دارایی‌های ارزی مردم بود که اکنون به مرحله اجرا رسیده. هدف اصلی، تبدیل ارزهای راکد در دست خانوارها به سرمایه مولد و قابل‌ردیابی در اقتصاد رسمی است.

## صندوق ارزی دقیقاً چه می‌کند؟ صندوق سرمایه‌گذاری ارزی نهادی مالی است که منابع جمع‌آوری‌شده از سرمایه‌گذاران را در دارایی‌های ارزی یا اوراق مرتبط با نرخ ارز به کار می‌گیرد. هر سرمایه‌گذار به‌جای نگهداری اسکناس دلار یا یورو، واحدهایی از این صندوق را می‌خرد که ارزش آن به نرخ ارز گره خورده است. خوب که چی؟ یعنی دارنده واحد بدون خریدوفروش فیزیکی ارز از تغییرات نرخ منتفع یا متضرر می‌شود؛ ضمن آن‌که نقدشوندگی واحدها معمولاً از نگهداری اسکناس بیشتر است.

این طرح از سال‌ها پیش در دستور کار سازمان بورس و اوراق بهادار قرار داشت، اما راه‌اندازی آن به دلایل مقرراتی و فنی چندین بار به تأخیر افتاد. با آغاز پذیره‌نویسی، بخشی از سرمایه‌های ارزی که تا امروز خارج از چرخه رسمی نگهداری می‌شد، مسیری قانونی برای ورود به بازار سرمایه پیدا کرده است.

کارشناسان مزیت اصلی این ابزار را شفافیت و نظارت رسمی بر دارایی ارزی می‌دانند؛ موضوعی که در نگهداری فیزیکی ارز وجود ندارد. با این حال ارزش واحدهای صندوق همچنان به نوسانات نرخ ارز در بازار وابسته است و ریسک کاهش قیمت را نیز به همراه دارد. صندوق تضمینی برای سود ثابت ارائه نمی‌دهد و بازده آن کاملاً به عملکرد دارایی‌های پایه بستگی دارد.

سرمایه‌گذاران علاقه‌مند می‌توانند از طریق کارگزاری‌های رسمی بازار سرمایه در دوره پذیره‌نویسی ثبت‌نام کنند. حداقل و حداکثر سرمایه‌گذاری و نحوه ابطال واحدها بر اساس امیدنامه صندوق تعیین می‌شود؛ سندی که پیش از خرید باید توسط هر سرمایه‌گذار مطالعه شود. پس از پایان پذیره‌نویسی، واحدهای صندوق مانند سایر صندوق‌های سرمایه‌گذاری در بازار قابل خریدوفروش خواهد بود.

## تجربه مشابه در صندوق‌های طلا و سکه پیش از این، صندوق‌های سرمایه‌گذاری طلا و سکه با همین منطق راه‌اندازی شده بودند تا نیاز مردم به نگهداری فیزیکی طلا را کاهش دهند. راه‌اندازی صندوق ارزی همان الگو را برای دلار و یورو تکرار می‌کند. ناظران بازار معتقدند در صورت استقبال عمومی، این ابزار می‌تواند بخشی از تقاضای بازار غیررسمی ارز را به سوی کانال‌های رسمی هدایت کند؛ هرچند نتیجه نهایی به میزان اعتماد سرمایه‌گذاران و روند نرخ ارز در ماه‌های آینده بستگی دارد.