جریان پول خرد حقیقی، تعیین‌کننده آینده مسیر بازار سرمایه

جهان صنعت _ بورس تهران پس از بازگشایی ۲۹‌اردیبهشت‌ماه در مسیر صعود قرار گرفت، اما همزمانی این رشد با جهش ارز و افزایش ریسک‌های سیاسی، این پرسش را مطرح کرده که آیا صعود بورس پایدار است یا در آستانه یک اصلاح قرار دارد؟

عوامل مهم در رشد بازار سرمایه

او ادامه داد: مثبت بودن بازار می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد و یکی از دلایل آن می‌تواند نقش پررنگ دولت در این موضوع باشد؛ چراکه دولت به دنبال این است که یک شاخص مثبت را رقم بزند و این موضوع می‌تواند آسیب‌هایی را به همراه داشته باشد. اگر بازار طبیعی و مثبت است و همه‌چیز هم مناسب است، این سوال مطرح می‌شود که چرا به سمت اصلاح ساختارهایی مانند حجم مبنا و دامنه نوسان نمی‌رویم.

اعلمی افزود: حجم مبنای یک و محدودیت سه‌درصدی دامنه نوسان کمک می‌کند که با یک پول کم بتوانیم بازار را مثبت نگه داریم و اینگونه القا کنیم که همه‌چیز خوب است و بازار شرایط مثبتی دارد. درست است که رشد دلار را شاهد هستیم اما این رشد نسبی دلار در واقع ارزش اسمی بازار را بالا می‌برد و الزاما به معنای داشتن یک اقتصاد پویا، مولد و تولیدی نیست. این تحلیلگر بازار سرمایه تاکید کرد: به نظر می‌رسد باید ساختارهای بازار را اصلاح کنیم و نباید فکر کنیم که مثبت شدن شاخص گویای یک اقتصاد خوب و مولد است. نکته دیگری که وجود دارد این است که عوامل سیستماتیک منطقه‌ای هنوز برطرف نشده‌اند و به نظر می‌رسد با وجود این شرایط، هر لحظه احتمال دارد بازار منفی شود و این ریسک‌ها آثار بد خود را بر بازار بگذارند.

او گفت: این نگرانی وجود دارد که بعدا با ریزش شارپی شاخص کل، دچار مشکل شویم. بنابراین عامل عمده افزایش شاخص کل، در کنار مسائل ساختاری بازار، نقش دولت در مثبت شدن بازار است و این موضوع می‌تواند تا حدی آسیب‌زا باشد.

آیا دلایل بنیادی برای ادامه رشد بورس وجود دارد؟

اعلمی درباره اینکه آیا هنوز دلایل بنیادی برای ادامه رشد بورس وجود دارد و با در نظر گرفتن سود شرکت‌ها، نرخ ارز و شرایط اقتصادی، بازار همچنان جای رشد دارد یا بخش زیادی از این رشد اتفاق افتاده است، گفت: به نظر می‌رسد اگر شاهد این باشیم که شرکت‌های خوب ما در بازار سود شناسایی کنند و این سود، سود واقعی باشد، شرایط متفاوت خواهد بود.

او توضیح داد: سود واقعی به این معناست که سود شرکت‌ها متاثر از تورم نباشد. اگر سودآوری فصلی شرکت‌ها را نسبت به فصل مشابه سال قبل بررسی کنیم و ببینیم شرکت‌ها علاوه بر اینکه توانسته‌اند تورم را با سودشان پوشش دهند، برای شرکت‌های ما ارزش افزوده‌ای نیز ایجاد کرده‌اند، این اتفاق می‌تواند نشان دهد که رشد بازار ادامه‌دار خواهد بود.

این تحلیلگر بازار سرمایه افزود: اگر نرخ‌های بالاتری را برای دلار در نظر داشته باشیم، بازار در نهایت می‌تواند روند خوب و مثبت خود را به خاطر اثرات دلار بر شرکت‌ها ادامه دهد. اما الان در نقطه‌ای از بازار قرار داریم که به نظر می‌رسد پول‌هایی که وارد بازار شده‌اند، بخواهند سود شناسایی کنند و این می‌تواند نقطه عطفی برای اصلاح شاخص کل باشد.

این کارشناس بازار سهام ادامه داد: به هر حال برای اینکه اظهار نظر کنیم آیا روند صعودی شاخص کل ادامه‌دار خواهد بود یا نه، باید ببینیم آیا پول‌های خرد به سمت بازار می‌آیند یا خیر؛ پول‌هایی که به خاطر شرایط کشور، احتمال بالا رفتن نرخ دلار و همچنین احتمالات موجود درباره آینده وارد بازار شده‌اند. به نظر می‌رسد الان نقطه عطفی برای شاخص کل ایجاد شده است.

او تاکید کرد: امیدوارم این اصلاح، به خاطر وجود ساختارهای موجود، منجر به ریزش نشود و اصلاح باشد. بنابراین در شرایط فعلی باید توجه داشت که نقطه‌ای که بازار در آن قرار گرفته، می‌تواند هم برای ادامه روند و هم برای اصلاح بازار اهمیت داشته باشد.

آیا بورس وارد یک سیکل صعودی چندساله شده است؟

اعلمی درباره اینکه بورس ایران معمولا چند سال وارد دوره رشد می‌شود و بعد دوباره درگیر رکود می‌شود و آیا اکنون می‌توان با اطمینان گفت که بازار وارد یک دوره چندساله صعودی شده است، گفت: بازارها در دوره‌های متفاوتی قرار می‌گیرند؛ دوره رونق دارند و دوره رکود. ما در گذشته نیز شاهد رشد بازار بوده‌ایم.

او افزود: امیدوارم این رشد بازار مانند سال‌۱۳۹۹ نشود. امیدوارم اتفاقاتی که در حال رخ دادن است، منجر به یک تامین مالی از بازار نشود و بعد عده‌ای که وارد نیستند و صلاحیت حرفه‌ای لازم را ندارند، وارد بازار شوند و خدای نکرده پولشان در معرض خطر قرار بگیرد و ما شاهد بحران‌های جدیدی در جامعه باشیم.

این تحلیلگر بازار سرمایه تاکید کرد: دوره رونق را زمانی می‌توانیم سیگنال تاییدش را بگیریم که ریسک‌هایی که به لحاظ سیاسی وجود دارند، کاملا مرتفع شوند. آن زمان می‌توانیم بگوییم بله، ما شاهد این هستیم که رونق بازار می‌تواند ادامه داشته باشد.

شاخص بورس در یک سیکل صعودی تا کجا می‌تواند رشد کند؟

اعلمی درباره اینکه اگر واقعا بازار وارد یک سیکل صعودی چندساله شده باشد، شاخص کل تا کجا می‌تواند بالا برود، گفت: من هیچ‌وقت عددی را برای شاخص اعلام نکرده‌ام و در مجموع هم دنبال اعلام عدد برای شاخص نیستم. امیدوارم بازار مبتنی بر واقعیت‌های خودش بتواند اعداد بالاتر را ببیند.

او ادامه داد: با این حال همچنان معتقدم که فعالان بازار باید توجه داشته باشند که افزایش نرخ دلار، با وجود اینکه از طریق اثرگذاری بر شرکت‌ها می‌تواند به بازار کمک کند، ممکن است خود بازار را دچار مشکل کند و اجازه ندهد شاخص کل بالا برود.

کدام گروه‌ها برای سرمایه‌گذاری مناسب‌ترند؟

این تحلیلگر بازار سرمایه درباره اینکه در شرایط فعلی کدام سهم‌ها بیشترین بازدهی را دارند و فردی که قصد ورود به بازار دارد باید سراغ چه سهم‌هایی برود، گفت: وقتی بازار به این شکل است، اولویت افراد باید نقدشوندگی باشد تا اگر اتفاقی افتاد، در مرحله اول بتوانند خودشان را حفظ کنند و پرتفوی خود را مدیریت کنند.اعلمی افزود: در مرحله بعد، اولویت ما مدیریت ریسک و مدیریت سرمایه است. در حال حاضر باید از شرکت‌هایی که روی محصولات‌شان قیمت‌گذاری دستوری وجود دارد اجتناب کنیم و به سمت شرکت‌هایی برویم که سودآوری آنها دلارمحور است. او ادامه داد: شرکت‌های پالایشی، محصولات شیمیایی، معدنی‌ها و صنایعی از این دست، از جمله گروه‌هایی هستند که با رشد نرخ دلار می‌توانند شرایط متفاوتی داشته باشند؛ بنابراین در شرایط فعلی باید به این موضوع در انتخاب سهم توجه شود.