شورای رقابت نسخه به‌روزشده دستورالعمل تنظیم بازار خودروی سواری را با آخرین اصلاحات تا ۲۴ شهریور ۱۴۰۵ ابلاغ کرد. در این نسخه، علاوه بر تغییر در برخی جزئیات محاسبه قیمت خودرو ، سازوکار جدیدی برای سنجش رقابت‌پذیری محصولات داخلی و مونتاژی در نظر گرفته شده و چند شرط ثبت‌نام خودرو نیز تغییر کرده است.
براساس دستورالعمل جدید، خودروهای سواری تولید داخل و مونتاژی همچنان در گروه بازارهای انحصاری قرار دارند، اما خودروهای برقی از شمول این دستورالعمل خارج شده‌اند.
قیمت خودرو چگونه محاسبه می‌شود؟
خودروسازان باید قیمت محصولات خود را مطابق ضوابط هیئت تعیین و تثبیت قیمت‌ها محاسبه و برای بررسی به سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان اعلام کنند.
چنانچه سازمان حمایت با قیمت پیشنهادی مخالفت کند، نظر این سازمان مبنای عمل قرار می‌گیرد.
قیمت تعیین‌شده در این مرحله، قیمت پایه عرضه‌کننده محسوب می‌شود و هزینه‌هایی مانند مالیات بر ارزش افزوده، بیمه شخص ثالث و عوارض شماره‌گذاری را شامل نمی‌شود.
شاخص رقابت‌پذیری وارد فرمول قیمت‌گذاری شد
یکی از مهم‌ترین تغییرات دستورالعمل جدید، استفاده از شاخص رقابت‌پذیری برای ارزیابی قیمت خودروهاست.
براساس این سازوکار، قیمت هر خودروی داخلی یا مونتاژی با میانگین قیمت حداقل سه خودروی خارجی مشابه مقایسه می‌شود و نتیجه این مقایسه در قالب رتبه‌های A تا F مورد ارزیابی قرار می‌گیرد.
محصولاتی که در رتبه F قرار بگیرند، یعنی شاخص رقابت‌پذیری آنها کمتر از منفی ۱۵ باشد، اجازه افزایش قیمت نخواهند داشت؛ مگر اینکه وضعیت رقابت‌پذیری آنها بهبود پیدا کند.
به این ترتیب، امکان افزایش قیمت برخی خودروها علاوه بر محاسبات هزینه‌ای، به جایگاه آنها در مقایسه با خودروهای خارجی مشابه نیز وابسته خواهد بود.
تغییر مبنای نرخ ارز در شرایط خاص
یکی دیگر از اصلاحات مهم شورای رقابت به نحوه تعیین نرخ ارز در محاسبه قیمت پایه رقابتی مربوط می‌شود.
براساس مصوبه جلسه ۸۶۹ شورای رقابت در ۲۴ شهریور ۱۴۰۵، اگر یک خودروساز دسترسی کامل به ارز حواله‌ای رسمی تجاری نداشته باشد، نرخ ارزی که در محاسبه بهای تمام‌شده محصول مورد استفاده قرار گرفته است، می‌تواند مبنای محاسبه قیمت پایه رقابتی قرار گیرد.
این تغییر به این معناست که در شرایط مشخص‌شده، نرخ ارز مورد استفاده خودروساز در محاسبات بهای تمام‌شده می‌تواند بر مبنای قیمت رقابتی محصول اثر بگذارد.
در همین چارچوب، نقش نهادهای حرفه‌ای داخلی در معرفی خودروهای خارجی مشابه نیز در دستورالعمل جدید مورد توجه قرار گرفته است.
کدام خودروها برای مقایسه قیمتی انتخاب می‌شوند؟
انتخاب خودروهای خارجی مشابه اهمیت زیادی دارد، زیرا جایگاه محصول داخلی یا مونتاژی در شاخص رقابت‌پذیری براساس این مقایسه تعیین می‌شود.
در دستورالعمل جدید، علاوه بر پیشنهادهای عرضه‌کنندگان و مراجع معتبر خارجی، از ظرفیت نهادهای تخصصی داخلی نیز برای شناسایی خودروهای مشابه استفاده خواهد شد.
در نتیجه، مشخصات فنی، کلاس خودرو و سطح تجهیزات مدل‌های مرجع می‌تواند بر نتیجه مقایسه و در نهایت بر امکان افزایش قیمت محصول داخلی یا مونتاژی اثرگذار باشد.
یکی از تغییرات قابل توجه در نسخه جدید دستورالعمل، حذف ممنوعیت ثبت‌نام برای دارندگان پلاک انتظامی فعال است.
به این ترتیب، داشتن پلاک فعال به‌تنهایی مانعی برای ثبت‌نام خودرو نخواهد بود و این شرط از فهرست محدودیت‌های نسخه جدید حذف شده است.
محدودیت خرید از ایران‌خودرو و سایپا همچنان برقرار است
افرادی که طی ۴۸ ماه گذشته از ایران‌خودرو یا سایپا خودرو خریداری کرده‌اند، امکان ثبت‌نام مجدد از این دو شرکت را نخواهند داشت.
همچنین حداقل سن خریدار خودرو ۱۸ سال تعیین شده است.
فروش حواله و پیش‌فروش بدون قیمت ممنوع است
براساس دستورالعمل جدید، انتقال امتیاز خرید و فروش حواله خودرو به‌صورت وکالتی ممنوع است.
همچنین خودروسازان اجازه پیش‌فروش خودروهایی را که هنوز قیمت آنها تعیین نشده است، نخواهند داشت.
در صورت بیشتر بودن میزان تقاضا از ظرفیت عرضه نیز برگزاری قرعه‌کشی با نظارت مراجع ذی‌صلاح الزامی خواهد بود.
سازمان حمایت مسئول نظارت بر اجرای دستورالعمل است
سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان مسئول نظارت بر اجرای دستورالعمل تنظیم بازار خودروی سواری خواهد بود و باید عملکرد اجرای آن را هر شش ماه یک‌بار به شورای رقابت گزارش کند.
در مجموع، نسخه جدید دستورالعمل شورای رقابت علاوه بر تغییر در نحوه محاسبه قیمت پایه در شرایط خاص ارزی، با وارد کردن شاخص رقابت‌پذیری به فرآیند قیمت‌گذاری، امکان افزایش قیمت برخی خودروهای داخلی و مونتاژی را به وضعیت آنها در مقایسه با محصولات مشابه خارجی نیز مرتبط کرده است. حذف شرط پلاک فعال و تغییر برخی محدودیت‌های ثبت‌نام نیز از دیگر تغییرات مهم این نسخه به شمار می‌رود.
نظر شما درباره‌ی ضوابط جدید قیمت‌گذاری و حذف شرط پلاک فعال چیست؟ دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.
نظرات کاربران