به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، ارزش دلاری دارایی صندوق‌های طلای ایران طی ۲ سال از حدود ۹۰۰ میلیون دلار به ۴ میلیارد دلار رسیده است. این یعنی حجم این صندوق‌ها بیش از ۴ برابر شده و به‌طور میانگین هر سال حدود ۲ برابر بزرگ‌تر شده است. هم‌زمان، پلتفرم‌های فروش آنلاین طلا با اختلاف‌هایی بر سر خزانه، موجودی فیزیکی و تسویه حساب کاربران روبه‌رو شده‌اند.
این دو روند در کنار هم یک پرسش ساده اما مهم را پیش روی خانوارها گذاشته است: طلایی که بدون مراجعه به طلافروشی خریده می‌شود، دقیقاً کجا نگهداری می‌شود؟ پاسخ این پرسش برای کسی که پس‌انداز خود را به طلای غیرحضوری سپرده، به اندازه قیمت روز طلا اهمیت دارد.
دو مدل، دو سطح نظارت
صندوق طلا نوعی صندوق سرمایه‌گذاری در بورس کالاست. خریدار واحد صندوق را مانند سهم معامله می‌کند و دارایی صندوق عمدتاً در قالب گواهی سپرده سکه و شمش نگهداری می‌شود. گواهی سپرده سندی است که نشان می‌دهد معادل آن، طلای فیزیکی در انبار مشخصی سپرده شده است.
مدل دوم، پلتفرم‌های آنلاین هستند که طلا را به صورت گرمی و با مبلغ اندک به کاربر می‌فروشند. در این مدل، موجودی کاربر در حساب پلتفرم ثبت می‌شود و نگهداری طلای فیزیکی بر عهده خود شرکت است. به همین دلیل، اطمینان کاربر بیش‌تر به شفافیت خزانه و توان تسویه همان شرکت وابسته است.
رشد صندوق‌ها از کجا آمد؟
رشد ارزش دلاری صندوق‌ها را می‌توان به دو عامل نسبت داد. عامل نخست، ورود پول تازه از سوی خانوارهایی است که به دنبال حفظ ارزش پس‌انداز خود هستند. عامل دوم، افزایش قیمت جهانی طلاست که ارزش دارایی موجود را حتی بدون ورود پول جدید بالا می‌برد. سهم دقیق هر عامل در داده‌های منتشرشده مشخص نشده است.
این رقم ۴ میلیارد دلاری نشان می‌دهد سرمایه‌گذاری در طلا از ویترین طلافروشی‌ها فراتر رفته است. بخش قابل‌توجهی از تقاضای طلا اکنون از مسیر اپلیکیشن‌ها و سامانه‌های معاملاتی عبور می‌کند؛ مسیری که در آن، خریدار طلای فیزیکی را هرگز در دست نمی‌گیرد.
پرسش‌هایی که پیش از خرید اهمیت دارد
اختلاف‌های اخیر، معیارهای مقایسه این دو مدل را روشن‌تر کرده است. محل نگهداری طلای فیزیکی، وجود نهاد ناظر بر موجودی، امکان تحویل فیزیکی و زمان تسویه وجه، شاخص‌هایی است که تفاوت ریسک دو مدل را نشان می‌دهد. انتظار می‌رود با بزرگ‌تر شدن این بازار، موضوع شفافیت خزانه‌ها و نظارت بر پلتفرم‌ها بیش‌تر در کانون توجه قرار گیرد.
نظرات کاربران