به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا ، بوگوتا، پایتخت کلمبیا در حال آزمودن الگویی از توسعه شهری است که در آن مسکن، حمل‌ونقل، فضای عمومی و سیاست اقلیمی به‌صورت جداگانه برنامه‌ریزی نمی‌شوند. این شهر پرجمعیت با چالش‌های بسیاری از جمله رشد جمعیت، نابرابری اجتماعی، فشار بر منابع آب، افزایش هزینه انرژی و سفرهای طولانی روزانه روبه‌روست. تجربه بوگوتا نشان می‌دهد که سیاست اقلیمی زمانی می‌تواند اثرگذار باشد که به کیفیت واقعی زندگی خانوارها متصل شود.
بر اساس گزارشی که از سوی وزیر مسکن و زیستگاه بوگوتا منتشر شده، این شهر در سال ۲۰۲۵ مجوز ساخت ۳.۴ میلیون متر مربع توسعه مسکونی را صادر کرده است. حدود دو میلیون متر مربع، معادل ۶۱ درصد این ساخت‌وسازها، تحت یکی از نظام‌های گواهی ساختمان پایدار ثبت شده‌اند. این گواهی‌ها شامل استانداردهای بین‌المللی و برنامه محلی «ساخت‌وساز پایدار بوگوتا» می‌شوند.
در میان این پروژه‌ها، ساختمان‌های دارای گواهی تعالی در طراحی برای کارایی بیشتر (EDGE) اهمیت ویژه‌ای دارند. تاکنون حدود هفت میلیون متر مربع و ۱۱۰ هزار واحد مسکونی در بوگوتا با این استاندارد توسعه یافته‌اند. از این تعداد، ۸۵ هزار و ۶۰۰ واحد در گروه مسکن اجتماعی و ۲۴ هزار و ۴۰۰ واحد در گروه مسکن غیر اجتماعی قرار دارند. استاندارد EDGE پروژه‌ها را ملزم می‌کند دست‌کم ۲۰ درصد در مصرف انرژی، آب و انرژی نهفته در مصالح ساختمانی صرفه‌جویی کنند.
از ساختمان سبز تا محله تاب‌آور
نکته مهم در تجربه بوگوتا آن است که استانداردهای سبز تنها به ساختمان‌های لوکس محدود نشده‌اند. بخش بزرگی از واحدهای دارای گواهی در حوزه مسکن اجتماعی قرار دارد و همین موضوع، بحث عدالت اقلیمی را به مرکز سیاست‌گذاری شهری وارد می‌کند. اگر ساختمان‌های کم‌مصرف تنها در محله‌های ثروتمند ساخته شوند، بخش عمده‌ای از شهروندان کم‌درآمد از مزایای کاهش هزینه آب و انرژی بهره‌مند نخواهند شد.
بوگوتا تأکید می‌کند که یک خانه سبز اگر در مکان نامناسب ساخته شود، ب‌معنای توسعه پایدار نیست. خانواده‌ای که در ساختمانی کم‌مصرف زندگی می‌کند اما برای دسترسی به محل کار و خدمات، روزانه چند ساعت در ترافیک می‌ماند، همچنان با هزینه اقتصادی و زیست‌محیطی سنگینی روبه‌روست، از همین‌رو، سیاست مسکن در بوگوتا با توسعه حمل‌ونقل عمومی، مسیرهای دوچرخه، فضاهای عمومی و احیای محله‌ها پیوند خورده است.
این شهر نزدیک به ۱۵۰۰ اتوبوس بدون آلایندگی را در شبکه حمل‌ونقل عمومی خود به‌کار گرفته است و برنامه دارد ۷۱۱ اتوبوس دیگر را تا سال ۲۰۲۷ وارد شبکه کند، همچنین بیش از ۶۳۰ کیلومتر مسیر دوچرخه در شهر ایجاد شده است. این زیرساخت‌ها قرار است با پروژه‌های نوسازی شهری، مسکن مقرون‌به‌صرفه، کاربری‌های مختلط و بازآفرینی فضاهای عمومی ترکیب شوند تا دسترسی به فرصت‌های اقتصادی تنها به محله‌های مرکزی محدود نماند.
یکی دیگر از اقدامات قابل توجه بوگوتا، برنامه «بهسازی خانه‌ها» است. این برنامه به‌جای تخریب و نوسازی کامل محله‌های قدیمی، بهبود تدریجی خانه‌های موجود را دنبال می‌کند. نصب شیرآلات کم‌مصرف، توالت‌های کم‌مصرف، چراغ‌های ال‌ای‌دی، جداسازی پسماند، استفاده از مصالح پایدار، تقویت تهویه طبیعی و آموزش خانوارها از جمله اقداماتی است که در این چارچوب مورد توجه قرار گرفته‌اند.
اهمیت این رویکرد از آن جهت است که تخریب گسترده ساختمان‌ها، علاوه بر انتشار کربن ناشی از ساخت‌وساز، می‌تواند شبکه‌های اجتماعی و روابط همسایگی را از بین ببرد. در بسیاری از محله‌های سنتی، بهسازی خانه‌ها و فضاهای عمومی پیرامون آن‌ها، راهی سریع‌تر و کم‌هزینه‌تر برای افزایش تاب‌آوری اقلیمی است.
بحران آب سال ۲۰۲۴ در بوگوتا، ضرورت چنین سیاست‌هایی را آشکار کرد. در آن زمان، ظرفیت سامانه اصلی مخازن آب شهر به حدود ۱۹ درصد کاهش پیدا کرد و قطعی‌های دوره‌ای آب اعمال شد. در واکنش به این وضعیت، راهبردی برای جمع‌آوری آب باران در خانه‌های خانوارهای کم‌درآمد و متوسط و ساختمان‌های مسکونی طراحی شد، هرچند تأمین مالی اقلیمی و اجرای کامل آن هنوز در حال بررسی است.
بوگوتا از طریق شبکه جهانی C۴۰ با ۵۰ شهر همکاری می‌کند. برنامه «محله‌های سبز و سرزنده» این شبکه بر اقداماتی همچون احیای پارک‌ها، ایجاد سامانه‌های زهکشی پایدار شهری و اجرای پروژه‌های کم‌هزینه و سریع تمرکز دارد. پیام اصلی تجربه بوگوتا این است که تاب‌آوری فقط با پروژه‌های بزرگ زیرساختی ساخته نمی‌شود، بلکه از خانه، خیابان، پارک و مسیر روزانه شهروندان آغاز می‌شود.
نظرات کاربران