تورم سالانه به ۷۳.۶ درصد رسید؛ گرانی از کالا به خدمات رسید

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، تازه‌ترین داده‌های مرکز آمار ایران نشان می‌دهد تورم سالانه در شهریور ۱۴۰۵ به ۷۳.۶ درصد رسیده است. تورم ماهانه هم با ۰.۸ واحد درصد افزایش نسبت به مرداد، به ۴.۲ درصد رسید. تورم ماهانه نشان می‌دهد قیمت‌ها فقط در ۱ ماه چقدر بالا رفته‌اند و برای همین سریع‌ترین شاخص برای سنجیدن شتاب گرانی است.

اهمیت این آمار در جهت حرکت آن است. داده‌ها نشان می‌دهد سرعت گرانی کم نشده و افزایش هم یافته است. نکته تازه این گزارش هم گسترش فشار قیمت‌ها به بخش خدمات است. یعنی گرانی دیگر فقط به کالاهایی مثل خوراکی و لوازم محدود نمی‌ماند و هزینه‌های جاری خانوار را هم دربرمی‌گیرد.

فاصله یک‌ساله قیمت‌ها

تورم نقطه‌به‌نقطه هم با همان ۰.۸ واحد درصد افزایش به ۸۹.۸ درصد رسید. این شاخص قیمت امروز را با همین ماه در سال گذشته مقایسه می‌کند. به زبان ساده، سبدی از کالا و خدمات که شهریور پارسال ۱۰ میلیون تومان قیمت داشت، حالا حدود ۱۹ میلیون تومان قیمت دارد.

فاصله میان تورم نقطه‌به‌نقطه (۸۹.۸ درصد) و تورم سالانه (۷۳.۶ درصد) هم پیامی دارد. تورم سالانه میانگین ۱۲ ماه گذشته است و دیرتر واکنش نشان می‌دهد. وقتی نرخ نقطه‌به‌نقطه از میانگین سالانه بالاتر باشد، معمولاً انتظار می‌رود میانگین سالانه هم در ماه‌های بعد به سمت بالا کشیده شود.

اگر نرخ ماهانه ۴.۲ درصد به همین شکل ۱۲ ماه ادامه پیدا کند، اثر مرکب آن به تورمی حدود ۶۴ درصد در سال می‌رسد. این عدد پیش‌بینی نیست و فقط نشان می‌دهد شتاب فعلی قیمت‌ها چقدر است.

چرا خدمات مهم است

خدمات شامل هزینه‌هایی مانند اجاره‌بها، حمل‌ونقل، درمان و آموزش است. قیمت این بخش معمولاً کندتر از کالاها بالا می‌رود، اما وقتی بالا رفت دیرتر هم پایین می‌آید. به همین دلیل، اقتصاددان‌ها رسیدن تورم به خدمات را نشانه ماندگاری فشار قیمت‌ها می‌دانند. برای خانوار هم این یعنی بخش بیش‌تری از هزینه‌های ثابت ماهانه گران می‌شود.

در بازار دارایی‌ها، تورم بالا همیشه یکی از عوامل اصلی اثرگذار بر تقاضای طلا، سکه و ارز بوده است. با این حال، قیمت این بازارها به عوامل دیگری مثل نرخ ارز، انتظارات و اخبار کلان اقتصادی هم بستگی دارد. برای سنجیدن قدرت خرید پول هم یک معیار ساده وجود دارد: هر بازدهی کمتر از نرخ تورم، در عمل یعنی کاهش ارزش واقعی دارایی.