به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بانک‌های مرکزی در سال ۲۰۲۶ ترکیب ذخایر خود را از نو تنظیم می‌کنند. داده‌ها نشان می‌دهد برخی کشورها سهم طلا را در دارایی‌های ذخیره خود بالا برده‌اند. در مقابل، گروهی دیگر برای پوشش کسری بودجه یا حمایت از پول ملی، بخشی از طلای خود را به بازار عرضه کرده‌اند.
اهمیت این تغییر به وزن این خریداران برمی‌گردد. بانک‌های مرکزی در سال‌های اخیر یکی از بزرگ‌ترین منابع تقاضای طلا بوده‌اند. هر تغییر در رفتار آن‌ها، توازن عرضه و تقاضا را در بازار جهانی جابه‌جا می‌کند. قیمت جهانی اونس هم یکی از دو پایه اصلی قیمت طلا و سکه در ایران است و پایه دیگر نرخ دلار است.
چرا بانک‌های مرکزی طلا می‌خرند؟
طلا به بدهی یا تعهد هیچ دولتی وابسته نیست. همین ویژگی آن را به ابزاری برای کاهش وابستگی به دلار و دیگر ارزهای ذخیره تبدیل کرده است. به زبان ساده، کشوری که طلای بیش‌تری در خزانه دارد، در برابر تحریم، نوسان ارزی یا بحران مالی جهانی فضای مانور بیش‌تری دارد.
بر پایه آمار شورای جهانی طلا، خرید سالانه بانک‌های مرکزی از ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ هر سال از مرز هزار تن گذشت. این رقم بیش از یک‌چهارم تولید سالانه معادن طلای جهان است. یعنی از هر ۴ شمش استخراج‌شده، تقریباً یکی به خزانه یک بانک مرکزی رفته است. چین، لهستان، ترکیه و هند در این دوره در شمار خریداران فعال بوده‌اند.
سوی دیگر بازار: فروش برای تأمین نقدینگی
همه بانک‌های مرکزی در یک جهت حرکت نمی‌کنند. برخی کشورها با کسری بودجه، کمبود ارز یا فشار بر پول ملی روبه‌رو هستند. برای این گروه، طلا ذخیره‌ای است که در شرایط دشوار به پول نقد تبدیل می‌شود. فروش طلا به آن‌ها امکان می‌دهد بدون استقراض تازه، بخشی از نیاز ارزی خود را تأمین کنند.
این دو جریان در عمل در برابر هم قرار می‌گیرند. خرید گروه اول از قیمت حمایت می‌کند و فروش گروه دوم عرضه را بالا می‌برد. برآیند این کشمکش، در کنار نرخ بهره آمریکا و ارزش دلار، تعیین می‌کند فشار غالب در بازار جهانی از کدام سو باشد.
پیامد برای بازار داخلی
اثر رفتار بانک‌های مرکزی بر بازار ایران غیرمستقیم اما ماندگار است. اگر تقاضای این نهادها قوی بماند، کف حمایتی قیمت جهانی محکم‌تر می‌شود؛ کف حمایتی سطحی است که خریداران معمولاً در آن وارد بازار می‌شوند. با این حال، قیمت طلا و سکه در داخل بیش از هر عامل دیگری از نرخ دلار اثر می‌پذیرد. آمار فصلی خرید و فروش بانک‌های مرکزی یکی از شاخص‌هایی است که جهت تقاضای بلندمدت طلا را نشان می‌دهد.
نظرات کاربران