به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بازنگری در مبلغ کالابرگ بار دیگر در مجلس مطرح شده است. علت اصلی این بحث، افزایش هزینه‌های زندگی و رشد قیمت کالاهای اساسی است. در عنوان‌های خبری، احتمال ۳ برابر شدن این اعتبار نیز مطرح شده است. اما خبر منتشرشده تا یکشنبه ۱۹ مهر ۱۴۰۵ به مصوبه، رقم مشخص یا زمان اجرا اشاره‌ای نکرده است.
اهمیت این خبر برای خانوارها روشن است. کالابرگ اعتباری است که برای خرید اقلامی مانند برنج، روغن، لبنیات و مرغ از فروشگاه‌های طرف قرارداد به حساب سرپرست خانوار واریز می‌شود. هر تغییری در مبلغ آن، بخشی از بودجه ماهانه خوراک خانوار را مستقیم جابه‌جا می‌کند. به همین دلیل، این بحث برای میلیون‌ها خانوار مشمول پیامد عملی دارد.
فاصله قیمت‌ها و قدرت خرید اعتبار
منطق طرح ساده است. وقتی قیمت کالاهای اساسی بالا می‌رود و مبلغ کالابرگ ثابت می‌ماند، این اعتبار هر ماه سهم کمتری از سبد خرید را پوشش می‌دهد. به بیان دیگر، قدرت خرید کالابرگ کاهش پیدا می‌کند. اگر مبلغ ۳ برابر شود، خانوار با همان اعتبار می‌تواند تقریباً ۳ برابر مقدار فعلی کالا بخرد، البته به شرط ثابت ماندن قیمت‌ها.
این شرط اهمیت دارد. تجربه طرح‌های حمایتی نشان می‌دهد که اثر افزایش اعتبار به سرعت رشد قیمت‌ها در ماه‌های بعد بستگی دارد. اگر تورم کالاهای خوراکی ادامه پیدا کند، بخشی از اثر افزایش مبلغ در مدت کوتاهی از بین می‌رود.
پرسش اصلی: منبع تأمین
بحث بر سر افزایش کالابرگ همواره با پرسش منبع تأمین همراه است. ۳ برابر شدن اعتبار یعنی ۳ برابر شدن هزینه این برنامه برای دولت. اقتصاددانان معمولاً هشدار می‌دهند که اگر این هزینه از محل استقراض یا رشد نقدینگی تأمین شود، خود می‌تواند به فشار تورمی تازه دامن بزند. نقدینگی یعنی مجموع پول و شبه‌پول در گردش اقتصاد؛ رشد سریع آن معمولاً با افزایش سطح عمومی قیمت‌ها همراه است.
در مقابل، حامیان افزایش مبلغ استدلال می‌کنند که حمایت هدفمند از خانوارهای کم‌درآمد، در دوره رشد قیمت‌ها ضرورت دارد. کشمکش اصلی میان این دو نگاه است: حفظ قدرت خرید دهک‌های پایین در برابر کنترل کسری بودجه و تورم. تا زمانی که جزئیات طرح، رقم نهایی و منبع مالی آن روشن نشود، ارزیابی دقیق اثرش بر سفره خانوار و بازار ممکن نیست.
محتمل‌ترین مسیر پیش رو، بررسی پیشنهاد در کمیسیون‌های مربوط و رایزنی با دولت درباره منابع است. مشمولان کالابرگ برای اطلاع از هر تغییری در مبلغ یا زمان واریز، اطلاعیه‌های رسمی را پیگیری می‌کنند.
نظرات کاربران