اتفاقی که طی روزهای اخیر برای صنعت پالایش و نمادهای پالایشی بازار سرمایه رخ داد، بیش از آنکه یک بحث ساده درباره چند دلار افزایش یا کاهش تخفیف خوراک باشد.
اتفاقی که طی روزهای اخیر برای صنعت پالایش و نمادهای پالایشی بازار سرمایه رخ داد، بیش از آنکه یک بحث ساده درباره چند دلار افزایش یا کاهش تخفیف خوراک باشد، بار دیگر مسئله ثبات مقررات و امکان پیش بینی سودآوری شرکت‌ها و فعالیت‌های اقتصادی را به یکی از موضوعات اصلی بازار تبدیل کرد. در روزی که بازار سهام معاملات خوبی را آغاز کرده بود، انتشار اخبار مربوط به احتمال تغییر در تخفیف خوراک پالایشگاه‌ها به سرعت فضای معاملات این گروه را تغییر داد. در سناریوهای مطرح شده، کاهش تخفیف نفت خام سنگین از ۶ دلار به ۴ دلار و نفت خام سبک از ۵ دلار به ۲.۵ دلار به ازای هر بشکه مطرح شد. البته این اعداد تاکنون به عنوان تصمیم نهایی ابلاغ نشده‌اند و همچنان بحث بر سر فرمول قیمت‌گذاری ادامه دارد. پس از این اتفاق، نمادهای پالایشی متوقف و تعلیق شدند و بازگشایی آنها نیز به روشن شدن آخرین وضعیت دستورالعمل قیمت‌گذاری نفت خام و فرآورده‌ها منوط شد. حتی معاملات شرکت‌های پالایشی نیز به دلیل وجود ظن استفاده از اطلاعات نهانی یا دستکاری قیمت تایید نشد. همین اتفاق به خوبی نشان می‌دهد که ابهام در تصمیم گیری چگونه می‌تواند به سرعت از سطح یک بحث کارشناسی در دولت به معاملات بازار سرمایه منتقل شود. صنعت پالایش در سال‌های گذشته دوره‌های بسیار سختی را پشت سر گذاشته و همین فرمول قیمت‌گذاری در دوره‌هایی که کرک اسپردها پایین بوده، مبنای فعالیت شرکت‌ها قرار داشته است. امروز که شرایط بازار جهانی فرآورده‌ها بهتر شده و کرک اسپرد پالایشگاه‌ها در سطوح مناسبی قرار گرفته، منطقی نیست صرفا به دلیل افزایش سودآوری صنعت، اجزای فرمول به شکلی تغییر کند که بخشی از این بهبود از شرکت‌ها گرفته شود. اگر قرار باشد هر زمان شرایط یک صنعت نامناسب است فرمول فعلی پابرجا بماند، اما به محض بهبود شرایط سودآوری، سیاست‌گذار به فکر تغییر فرمول، کاهش تخفیف یا حتی محدود کردن کرک اسپرد بیفتد، عملا مفهوم سرمایه‌گذاری و پذیرش ریسک در آن صنعت زیر سوال می‌رود. مسئله مهم تر برای بازار سرمایه، پیش بینی پذیری است. سرمایه‌گذار می‌تواند با کرک اسپرد بالا یا پایین، نفت گران یا ارزان و حتی حاشیه سود کمتر کنار بیاید، مشروط بر اینکه قواعد بازی مشخص باشد. آنچه ارزش‌گذاری را دشوار می‌کند تغییر قواعد در میانه مسیر است. وقتی تحلیلگر نداند فرمولی که امروز مبنای ارزش‌گذاری شرکت قرار داده چند ماه بعد همچنان معتبر خواهد بود یا خیر، ناچار است ریسک سیاست‌گذاری را با نرخ تنزیل بالاتری در قیمت سهام لحاظ کند. بنابراین مسئله امروز پالایشی‌ها فقط این نیست که تخفیف نفت سبک یا سنگین چند دلار باشد. مسئله اصلی این است که آیا می‌توان برای صنعت پالایش یک فرمول پایدار، شفاف و قابل پیش بینی تعریف کرد یا قرار است با تغییر شرایط سودآوری، قواعد نیز تغییر کنند. اگر هدف، توسعه صنعت پالایش، ارتقای کیفیت فرآورده‌ها و جذب سرمایه برای پروژه‌های جدید است، مهم ترین پیش نیاز آن ثبات در سیاست‌گذاری است. فرمول می‌تواند در یک چارچوب کارشناسی اصلاح شود، اما تغییر آن باید با منطق اقتصادی، افق زمانی مشخص و بدون تصمیمات مقطعی انجام شود. صنعت پالایش بیش از تخفیف بیشتر، به قاعده ای نیاز دارد که بتواند روی ماندگاری آن حساب کند.
فرهنگ حسینی - کارشناس بازار سرمایه
هفته‌نامه اطلاعات بورس ۶۴۸
مسئله پالایشی‌ها فقط چند دلار تخفیف نیست
اطلاعیه عرضه بورس کالا/ عرضه بیش از ۲۹۲ هزار تن محصول پتروشیمی
نفت گران است یا طلا؟ / پشت‌پرده یک نسبت عجیب در بازارهای جهانی
کارنامه صندوق‌های مبتنی بر کالا بررسی شد
اطلاعیه عرضه بورس کالا/ عرضه بیش از ۷۴ هزار تن محصول فولادی و پتروشیمی
سبد پیشنهادی بازار سرمایه هفته سوم مهر
شماره ۶۴۷ هفته نامه اطلاعات بورس منتشر شد
دولت جیب سهامداران را دوخت/ نمادهای پتروشیمی کی باز می‌شوند؟
پذیره‌نویسی صندوق «خاورمیانه» از ۱۹ مهر ماه آغاز می‌شود
بانکداری یا بنگاه املاک/ بار اموال مازاد خسته‌شان نمی‌کند!؟
سرمایه‌سوزی برای بقای اقتصاد
اقتصاد ایران سال‌هاست بخشی از هزینه فشارهای انباشته را نه از محل سرمایه‌گذاری تازه، بلکه از جیب سرمایه‌های گذشته می‌پردازد؛ روندی که به گفته لطفعلی بخشی، اقتصاددان، ظرفیت تولید و توان رشد آینده اقتصاد را فرسوده می‌کند. این در حالی است که اقتصاد ایران، در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ همچنان با مجموعه‌ای از عدم‌قطعیت‌ها روبه‌رو است. فشارهای ارزی، کسری بودجه، تورم، محدودیت‌های تجاری و نااطمینانی‌های سیاسی همگی شرایط عدم قطعیت را رقم زده‌اند.
ورود شرکت مهندسی توسعه آب آسیا به بازار دوم فرابورس، در شرایطی رقم خورده که تأمین آب پایدار به یکی از الزامات توسعه صنایع بزرگ کشور تبدیل شده است. این شرکت که با نماد «آب» در فرابورس درج شده، اکنون خود را برای عرضه اولیه آماده می‌کند و همزمان برنامه افزایش ظرفیت نمک‌زدایی آب دریا را دنبال می‌کند. ظرفیت فعلی تولید آب شیرین‌شده این مجموعه ۴۰۰ هزار مترمکعب در روز است و هدف‌گذاری شرکت، افزایش این ظرفیت تا یک میلیون مترمکعب در روز است.
نظرات کاربران