رشد قیمت فلزات پایه؛ تقاضای واقعی یا هیجان سفته‌بازی؟

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قیمت فلزات پایه در بازارهای جهانی طی روزهای اخیر نوسان زیادی داشته است. کیوان جعفری طهرانی، تحلیلگر ارشد بازار بین‌المللی فولاد، روز سه‌شنبه ۱۳ اکتبر (۲۱ مهر) گفت بخشی از این رشد به افزایش تقاضای واقعی ربطی ندارد. به گفته او، ریسک‌های ژئوپلیتیکی و معاملات سفته‌بازانه سهم مهمی در افزایش قیمت‌ها داشته‌اند.

این ارزیابی از آن رو اهمیت دارد که قیمت فلزات پایه مستقیم به هزینه تولید بسیاری از کالاها منتقل می‌شود. فولاد، مس و آلومینیوم مواد اولیه ساختمان، خودرو، لوازم خانگی و تجهیزات صنعتی هستند. اگر رشد قیمت از مصرف واقعی نیامده باشد، احتمال برگشت آن هم بیش‌تر است.

دو موتور متفاوت برای رشد قیمت

قیمت هر کالا در بازار جهانی از کشمکش میان خریدار و فروشنده شکل می‌گیرد. خریداران گاهی کارخانه‌ها و پیمانکارانی هستند که فلز را برای تولید می‌خواهند. به این خرید «تقاضای واقعی» می‌گویند. گروه دیگر معامله‌گرانی هستند که فلز را برای سود از تغییر قیمت می‌خرند. به این نوع معامله «سفته‌بازی» گفته می‌شود.

عامل دوم، ریسک ژئوپلیتیک است؛ یعنی نگرانی از تنش‌های سیاسی و بین‌المللی که می‌تواند عرضه یا حمل‌ونقل کالا را مختل کند. در چنین شرایطی، بخشی از خریداران پیش از وقوع هر اختلال، دست به خرید احتیاطی می‌زنند. داده‌ها در دوره‌های مشابه نشان می‌دهد این نوع خرید می‌تواند قیمت را بالاتر از سطحی ببرد که مصرف واقعی توجیه می‌کند.

پیامد برای فعالان اقتصادی

جعفری طهرانی بر همین اساس، فعالان اقتصادی را به احتیاط در خریدهای کوتاه‌مدت و تصمیم‌های فوری فراخوانده است. منطق این دیدگاه روشن است: وقتی بخشی از قیمت حاصل انتظار و هیجان باشد، با آرام‌شدن نگرانی‌ها، آن بخش می‌تواند از قیمت حذف شود. چنین اصلاحی معمولاً سریع‌تر از رشد اولیه رخ می‌دهد.

برای بازار داخلی، قیمت جهانی فلزات تنها یکی از متغیرهاست. نرخ ارز، هزینه انرژی و شرایط عرضه داخلی نیز در قیمت نهایی فولاد و دیگر فلزات نقش دارند. به همین دلیل، اثر نوسان جهانی بر بازار داخلی ممکن است با تأخیر و شدتی متفاوت ظاهر شود؛ پیگیری هم‌زمان این متغیرها تصویر دقیق‌تری از مسیر قیمت به دست می‌دهد.