سمیه شوریابی؛ بازار: بازار طلا در هفته‌های اخیر با یک چالش جدی روبروست. کاهش حدود ۴ درصدی اونس جهانی در ماه گذشته، بسیاری از سرمایه‌گذاران و فعالان اقتصادی را نسبت به آینده این دارایی استراتژیک در تردید قرار داده است. در همین راستا، دکتر بابک اسماعیلی استاد دانشگاه و پژوهشگر توسعه اقتصادی، به واکاوی ابعاد مختلف این تغییرات و اثرات آن بر بازار ایران پرداخته است.
فشار بر طلا؛ فراتر از یک اصلاح ساده
اسماعیلی با اشاره به عبور قیمت اونس جهانی از سقف ۴۴۰۰ دلار و ورود آن به فاز نوسانی در کانال ۴۱۷۳ دلار، اظهار داشت: افت ۴ درصدی اخیر قیمت اونس جهانی، بیش از آنکه نشان‌دهنده پایان عصر طلایی طلا باشد، بیانگر یک فاز اصلاحی ناشی از فشارهای ساختاری بر بازارهای مالی است. بازار در کوتاه‌مدت با نوعی "تردید استراتژیک" مواجه است که ناشی از سیاست‌های پولی انقباضی و متغیرهای کلان اقتصادی است.
این استاد دانشگاه، عوامل کلیدی فشار بر قیمت طلا را در سه محور اصلی دسته‌بندی کرد:
۱. نرخ بهره بالا و قدرت دلار: افزایش بازدهی اوراق خزانه‌داری آمریکا در سپتامبر ۲۰۲۶، هزینه فرصت نگهداری طلا را به‌شدت بالا برده است. وقتی دلار قدرت می‌گیرد و نرخ بهره بالا می‌ماند، تمایل به سرمایه‌گذاری در دارایی‌های بدون بهره مانند طلا کاهش می‌یابد.
۲. انتظارات سیاست پولی فدرال رزرو: چنانچه داده‌های آتی تورمی آمریکا فراتر از پیش‌بینی‌ها باشد، فدرال رزرو احتمالاً سیاست‌های سخت‌گیرانه‌تری اتخاذ خواهد کرد که این خود به فشار مضاعف بر قیمت طلا منجر می‌شود.
۳. تقاضای بانک های مرکزی و صندوق‌های طلا: در حالی که فشارهای فروش کوتاه‌مدت وجود دارد، تقاضای نهادی بانک‌های مرکزی و ورود میلیاردها دلار سرمایه به صندوق‌های ETF طلا، مانند سپری در برابر سقوط‌های هیجانی عمل کرده است.
سناریوهای پیش‌رو: از حمایت روانی تا مقاومت فنی
دکتر اسماعیلی در تحلیل چشم‌انداز آتی قیمت اونس، با توجه به نمودار و شرایط بازار در ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، سه سناریوی تکنیکال را برای فعالان بازار ترسیم کرد:
سناریوی صعودی (۴۲۳۰ تا ۴۴۰۰ دلار) : مشروط به عبور از مقاومت ۴۲۳۰ دلاری و تغییر جهت سیاست‌های ارزی آمریکا.
سناریوی نوسانی (۴۱۰۰ تا ۴۲۳۰ دلار) : وضعیتی که در آن تعادل قدرت بین خریداران و فروشندگان حفظ شود.
سناریوی نزولی (۴۰۰۰ تا ۴۱۰۰ دلار) : شکست سطح حمایت ۴۱۰۰ دلاری می‌تواند منجر به آزمون محدوده روانی ۴۰۰۰ دلار شود.
وی یادآور شد: این سطوح بر پایه ارزیابی‌های اخیر و روندهای تاریخی تدوین شده‌اند، در آن زمان تحلیلگران احتمال آزمون سطح ۴۰۰۰ دلار و سپس بازگشت به سمت ۴۴۰۰ دلار تا پایان سال را مطرح کرده بودند.
تحلیل چشم‌انداز میان‌مدت؛ آیا طلا دوباره صعودی می‌شود؟
این کارشناس بازارهای مالی با ارزیابی مسیر پیش‌روی این فلز گرانبها در میان‌مدت اظهار داشت: اگرچه شواهد تکنیکال و فاندامنتال برای اعلام پایان روند صعودی بلندمدت طلا کافی نیست، اما در عین حال، داده‌های فعلی نیز برای پیش‌بینی بازگشت سریع به سقف‌های تاریخی کافی به نظر نمی‌رسند، در این شرایط دو سناریوی کلیدی پیش روی بازار قرار دارد:
۱. سناریوی بازگشت صعودی: در صورتی که شاهد کاهش نرخ بهره و بازدهی اوراق خزانه آمریکا باشیم که منجر به تضعیف دلار شود، با تداوم جریان تقاضای سرمایه‌گذاری، طلا پتانسیل لازم برای آزمایش مجدد مقاومت‌های ۴۴۰۰ تا ۴۵۰۰ دلاری را خواهد داشت.
۲.سناریوی اصلاح عمیق‌تر: چنانچه تورم در آمریکا پایدار مانده و سیاست‌های انقباضی (افزایش نرخ بهره) تقویت دلار را تداوم بخشند، احتمال افت بیشتر قیمت و تثبیت آن در سطوح پایین‌تر بسیار محتمل است.
دکتر اسماعیلی در ادامه با استناد به گزارش‌های شورای جهانی طلا افزود: همان‌طور که در چشم‌انداز میان‌سال شورای جهانی طلا نیز تأکید شده است، بازگشت پایدار به مسیر صعودی و هدف‌گذاری برای رسیدن به کانال ۵۰۰۰ دلار، مستلزم یک محرک قدرتمند اقتصادی و تغییر محسوس در پارامترهای کلان جهانی است؛ بدون وقوع چنین تغییری، عبور از این سقف‌ها دشوار خواهد بود.
این استاد دانشگاه در نهایت برای رصد دقیق بازار بیان کرد: در کوتاه‌مدت، محدوده ۴۱۰۰ دلار نخستین سنگر دفاعی خریداران است و ۴۰۰۰ دلار به‌عنوان حمایت روانی جدی عمل خواهد کرد. در نقطه مقابل، عبور پایدار از مرز ۴۲۳۰ دلار می‌تواند نخستین نشانه سیگنال‌دهنده برای بهبود روند باشد، هرچند برای تأیید بازگشت قطعی به فاز صعودی، شکستن مقاومت ۴۴۰۰ دلار الزامی است. لذا برآیند کلی تحلیل من این است که در کوتاه‌مدت شاهد تداوم نوسانات و ریسک اصلاح قیمتی هستیم، اما در میان‌مدت، مسیر حرکت طلا بیش از هر متغیر دیگری، تحت تأثیر مستقیم سیاست‌های پولی فدرال رزرو، رفتار شاخص دلار و تداوم تقاضای بانک‌های مرکزی جهان خواهد بود.
نکته کلیدی برای بازار داخلی
دکتر بابک اسماعیلی در بخش پایانی گزارش خود، هشداری جدی به سرمایه‌گذاران بازار داخلی داد: فعالان بازار طلای ایران نباید صرفاً به تحرکات اونس جهانی نگاه کنند. در اقتصاد ایران، همبستگی طلای ۱۸ عیار و سکه با نرخ ارز، پارامتری تعیین‌کننده است. حتی در صورت تداوم روند نزولی اونس جهانی، افزایش احتمالی نرخ دلار در داخل می‌تواند اثرات افت قیمت جهانی را خنثی کرده و مانع کاهش قیمت طلا در بازار داخلی شود. بنابراین، هرگونه پیش‌بینی قیمت سکه و طلا بدون تحلیل هم‌زمان نوسانات ارزی، ناقص و گمراه‌کننده خواهد بود.
نظرات کاربران