در سومین قسمت از مجموعه معرفی کتاب‌های نفتی، با اثری انتقادی درباره اقتصاد نفتی ایران خدمت شما هستیم. «نفحات نفت» نوشته رضا امیرخانی، که در سال ۱۳۸۹ منتشرشده، تلاش می‌کند به این پرسش پاسخ دهد که وابستگی طولانی‌مدت یک کشور به درآمد نفت، علاوه بر اقتصاد، چه تأثیری بر مدیریت، فرهنگ و رفتارهای روزمره آن دارد؟
فایل مرتبط به گزارش « نفت ما »، کتاب نفحات نفت اثری انتقادی از رضا امیرخانی، درباره اقتصاد نفتی ایران است که در سال ۱۳۸۹ منتشر شد. نویسنده در این کتاب می‌کوشد به این پرسش مهم پاسخ دهد که وقتی کشوری سال‌ها به درآمد نفت عادت می‌کند، این پول تنها اقتصادش را تغییر می‌دهد یا به‌تدریج بر مدل مدیریت، فرهنگ و حتی رفتارهای روزمره نیز اثر می‌گذارد؟
عنوان کتاب نیز از همین ایده گرفته شده است. «نفحات» به معنای وزش یا بویی است که در فضا پخش می‌شود. امیرخانی از نفت به‌عنوان پدیده‌ای سخن می‌گوید که اثرش محدود به چاه و پالایشگاه نمی‌ماند و ردپای آن را می‌توان در اداره، دانشگاه، شرکت، فوتبال و بسیاری عرصه‌های دیگر مشاهده کرد.
محور اصلی کتاب، نقد نوعی از اقتصاد و مدیریت دولتی است؛ جایی که وقتی پول نفت آسان‌تر از تولید و مالیات وارد اقتصاد می‌شود، ممکن است دولت بزرگ‌تر شود، بوروکراسی افزایش یابد و انگیزه برای بهره‌وری و رقابت تضعیف شود.
نکته‌ای که «نفحات نفت» را خواندنی می‌کند این است که امیرخانی این مباحث را با زبانی دانشگاهی و پر از اصطلاحات اقتصادی بیان نمی‌کند، بلکه با روایت، مثال و طنز پیش می‌رود و برای توضیح مقصود خود از موقعیت‌هایی استفاده می‌کند که برای مخاطب ملموس است.
این کتاب در سال ۱۳۹۶ نیز در بخش ویژه دهمین دوره جایزه ادبی جلال آل‌احمد شایسته تقدیر شناخته شد.
بر این اساس، «نفحات نفت» بیش از آنکه کتابی درباره خود نفت باشد، نقدی است بر ساختاری که طی سال‌ها حول درآمد نفتی شکل گرفته است.
علاقه‌مندان می‌توانند برای اندیشیدن فراتر از خودِ نفت درباره برخی مشکلات اقتصادی و مدیریتی ایران، «نفحات نفت» را به‌عنوان گزینه‌ای مناسب در نظر بگیرند. همچنین از خوانندگان دعوت می‌شود در صورت مطالعه این کتاب، نظرات خود را با « نفت ما »، به اشتراک بگذارند.
نظرات کاربران