بسته‌شدن درگاه ریالی ۵ صرافی رمزارز؛ تبدیل دارایی به پول نقد دشوارتر شد

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بانک مرکزی روز چهارشنبه ۲۲ مهر درگاه پرداخت ریالی ۵ صرافی بزرگ رمزارز داخلی را بست. درگاه ریالی مسیری است که کاربر از طریق آن با کارت بانکی به حساب خود در صرافی پول واریز می‌کند یا از آن برداشت می‌کند. با بسته‌شدن این مسیر، جابه‌جایی پول میان حساب بانکی و حساب کاربری این صرافی‌ها کند یا محدود می‌شود.

اهمیت این تصمیم به رفتار بخش بزرگی از کاربران برمی‌گردد. بسیاری از دارندگان رمزارز در ایران این دارایی را برای حفظ ارزش پس‌انداز در برابر تورم نگه می‌دارند، نه برای معامله روزانه. برای این گروه، نخستین اثر این تصمیم کاهش دسترسی به ریال است. به بیان ساده، تبدیل دارایی دیجیتال به پول نقد اکنون زمان بیشتری می‌برد.

نقدشوندگی زیر فشار

نقدشوندگی یعنی سرعت و سهولت تبدیل یک دارایی به پول نقد، بدون ازدست‌دادن بخشی از ارزش آن. وقتی مسیر ورود و خروج ریال تنگ می‌شود، فاصله قیمت خرید و فروش در بازار داخلی می‌تواند بیشتر شود. این فاصله را «اسپرد» می‌نامند. اسپرد همان هزینه پنهانی است که کاربر در هر معامله می‌پردازد.

تتر، رمزارزی که ارزش آن به دلار آمریکا گره خورده، پرمعامله‌ترین دارایی صرافی‌های داخلی است. قیمت ریالی تتر به عرضه و تقاضای ریال در همین صرافی‌ها وابسته است. اکنون فروشنده برای خروج ریال و خریدار برای ورود ریال با محدودیت روبه‌روست. محتمل‌ترین سناریو در کوتاه‌مدت، فاصله‌گرفتن قیمت تتر در صرافی‌های دارای درگاه و صرافی‌های فاقد درگاه از یکدیگر است.

مسیرهای جایگزین و ریسک‌های آن

محدودیت درگاه معمولاً بخشی از کاربران را به سمت روش‌های جایگزین می‌برد. یکی از این روش‌ها معامله همتا‌به‌همتا یا P۲P است؛ یعنی خرید و فروش مستقیم میان دو کاربر، بدون واسطه درگاه بانکی. این روش سرعت جابه‌جایی را بالا می‌برد، اما ریسک طرف معامله و احتمال محدودیت حساب بانکی را نیز افزایش می‌دهد.

برای معامله‌گران فعال، زمان تسویه اهمیت بیشتری پیدا کرده است. تسویه یعنی رسیدن پول به حساب بانکی پس از فروش دارایی. تأخیر در تسویه فرصت واکنش به نوسان قیمت‌های جهانی را محدود می‌کند. انتظار می‌رود کاربران حرفه‌ای‌تر تفاوت قیمت میان صرافی‌ها را با دقت بیشتری زیر نظر بگیرند.

سیاست‌گذار پولی در سال‌های گذشته نیز بارها از اهرم درگاه پرداخت برای تنظیم بازار رمزارز استفاده کرده است. این ابزار به بانک مرکزی امکان می‌دهد بدون تعطیلی کامل صرافی‌ها، جریان ریال را در این بازار کنترل کند. پرسش اصلی بازار اکنون مدت این محدودیت و شرایط بازگشایی درگاه‌هاست.