برنت به مرز ۱۱۰ دلار رسید؛ موج تازه فشار تورمی در راه است؟

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، نفت برنت روز یکشنبه ۱۸ اکتبر (۲۶ مهر) به مرز ۱۱۰ دلار در هر بشکه رسید. محرک اصلی این رشد، تداوم تنش‌ها در غرب آسیا و نگرانی معامله‌گران از محدود شدن عرضه سوخت است. برنت نفت شاخص دریای شمال است و قیمت بخش بزرگی از نفت خام جهان بر پایه آن تعیین می‌شود. به همین دلیل، هر تغییر در آن به‌سرعت به هزینه حمل‌ونقل، تولید و در نهایت سبد خرید خانوارها می‌رسد.

اهمیت این عدد در زمان آن است. اقتصاد جهانی هنوز با تورم بالاتر از هدف بانک‌های مرکزی دست‌وپنجه نرم می‌کند. نفت گران‌تر می‌تواند روند کاهش تورم را کند کند و دست سیاست‌گذاران را برای کاهش نرخ بهره ببندد. این زنجیره، روی ارزش دلار، قیمت طلا و دارایی‌های پرریسک اثر مستقیم دارد.

۱۱۰ دلار یعنی چه؟

هر بشکه نفت حدود ۱۵۹ لیتر است. با قیمت ۱۱۰ دلار، هر لیتر نفت خام پیش از پالایش و حمل نزدیک به ۰.۶۹ دلار تمام می‌شود. این هزینه پایه، بعد از افزودن هزینه پالایش، حمل و مالیات، در قیمت بنزین، گازوئیل و سوخت هواپیما در کشورهای واردکننده بزرگ‌تر می‌شود. نتیجه آن، فشار بر هزینه کالاهایی است که با کامیون، کشتی یا هواپیما جابه‌جا می‌شوند.

در بازار نفت، کشمکش اصلی میان دو نگرانی است. خریداران از اختلال در مسیرهای عرضه منطقه می‌ترسند و برای پوشش این ریسک، قیمت بالاتری می‌پردازند. در سوی مقابل، فروشندگان به احتمال کندی رشد اقتصاد جهانی و افت تقاضا در قیمت‌های بالا اشاره می‌کنند. این فاصله میان قیمت جاری و عرضه واقعی را معامله‌گران «صرف ریسک ژئوپلیتیک» می‌نامند؛ یعنی بخشی از قیمت که بازتاب ترس است، نه کمبود فیزیکی فعلی.

اثر بر تورم، دلار و طلا

داده‌های دوره‌های گذشته نشان می‌دهد جهش پایدار قیمت نفت معمولاً با چند ماه تأخیر در شاخص‌های تورم دیده می‌شود. اگر این روند ادامه یابد، محتمل‌ترین سناریو احتیاط بیش‌تر بانک‌های مرکزی بزرگ در کاهش نرخ بهره است. نرخ بهره بالاتر معمولاً از دلار پشتیبانی می‌کند. در مقابل، تنش‌های منطقه‌ای و نگرانی تورمی، تقاضا برای طلا به‌عنوان دارایی امن را تقویت می‌کند؛ برآیند این دو نیرو جهت قیمت طلا را تعیین می‌کند.

برای اقتصادهای واردکننده انرژی، نفت گران‌تر به معنای خروج ارز بیش‌تر و فشار بر تراز تجاری است. برای صادرکنندگان، درآمد ارزی بالقوه افزایش می‌یابد، اما این اثر به حجم فروش واقعی و شرایط بازار بستگی دارد. بازار اکنون به دو متغیر چشم دوخته است: مسیر تنش‌ها در منطقه و واکنش تولیدکنندگان بزرگ به سطح فعلی قیمت. تا روشن شدن این دو، انتظار می‌رود نوسان قیمت انرژی بالا بماند.