به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، همت قلی‌زاده، تحلیل‌گر اقتصاد انرژی، در گفتگو با خبرآنلاین از «موتور پنهان» جهش تورم در اقتصاد ایران سخن گفت. او معتقد است نحوه قیمت‌گذاری نفت برای پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌ها در سال ۱۳۸۶ تغییر کرد و اثر آن هنوز در اقتصاد دیده می‌شود. این گفتگو روز سه‌شنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۵ (۲۰ اکتبر (۲۸ مهر ۱۴۰۵)) منتشر شده است.
این موضوع به جیب مصرف‌کننده نزدیک است. نفت خام ماده اولیه بنزین، گازوئیل و بسیاری از محصولات پتروشیمی است. اگر قیمت تحویل این ماده به صنایع پایین‌دستی تغییر کند، هزینه تولید و در نهایت قیمت کالاها هم تغییر می‌کند.
ادعای تحلیل‌گر چیست؟
قلی‌زاده در بخش نخست گفتگو، ماجرایی را که «کودتای نفتی ۱۳۸۶» می‌نامد بررسی کرد. به گفته او، اقدامات دولت نهم قیمت نفت پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌ها را وارد مسیر تازه‌ای کرد. این تعبیر برداشت خود این تحلیل‌گر است و متن منتشرشده از این گفتگو، جزئیات عددی آن را در اختیار ما نگذاشته است.
عنوان گفتگو نیز بر همین نکته تأکید دارد: به تعبیر او، نفت دیگر «ملی» نیست و حتی «دولتی» هم نیست. یعنی بخشی از منافع و تصمیم‌های مربوط به این منبع، به گفته این تحلیل‌گر، از سطح عمومی دور شده است. خوانندگان برای قضاوت درباره این نظر به اسناد و داده‌های مستقل نیاز دارند.
تورم و قیمت انرژی چه ارتباطی دارند؟
در اقتصاد، انرژی از اولین حلقه‌های زنجیره تولید است. وقتی هزینه سوخت و خوراک پتروشیمی بالا می‌رود، شرکت‌ها آن را به قیمت محصول منتقل می‌کنند. نتیجه می‌تواند بالا رفتن قیمت کالاهای صنعتی، حمل‌ونقل و بسته‌بندی باشد.
با این حال، تورم معمولاً چند علت هم‌زمان دارد؛ از رشد نقدینگی و نرخ ارز تا کسری بودجه. بنابراین ادعای یک تحلیل‌گر درباره یک عامل، تصویر کامل نیست. ادامه گفتگو و داده‌های رسمی می‌تواند میزان سهم این عامل را روشن‌تر کند.
نظرات کاربران