باشگاه خبرنگاران جوان؛ کیمیا قلی‌پور - احسان نمازی‌زاده، مدیرعامل مس شهید باهنر با نماد «فباهنر» در بازار سرمایه، در نشست خبری یک ناشر بورس تهران که روز یکشنبه برگزار شد، با تشریح مهم‌ترین چالش‌های این شرکت و صنعت مس در حوزه تأمین مواد اولیه، نقدینگی، فناوری، نیروی انسانی و صادرات، گفت: با توجه به میزان تقاضای موجود برای مس و بیشتر بودن تقاضا نسبت به عرضه، معمولاً در بورس کالا با محدودیت عرضه، افزایش قیمت‌ها و دشواری تأمین مواد اولیه مواجه هستیم.
او با اشاره به اینکه منابع تأمین مواد اولیه خارج از شرکت بسیار محدود است، افزود: شرکت‌هایی که منبع جایگزین دیگری برای تأمین مواد اولیه ندارند، با محدودیت‌های خاصی مواجه هستند. ازاین‌رو، بزرگ‌ترین چالش احتمالی شرکت، تأمین مواد اولیه است. تأمین مواد اولیه از خارج از کشور نیز دشوار است و در برخی موارد، به دلایل مختلف، اجازه واردات داده نمی‌شود.
او با اشاره به دومین چالش این مجموعه، یعنی نقدینگی و قیمت مواد اولیه، اظهار کرد: همان‌طور که مستحضرید، قیمت جهانی مس و نرخ دلار بر قیمت مواد اولیه تأثیر می‌گذارند. به دلیل رقابتی که در بورس کالا شکل می‌گیرد، مواد اولیه گاهی با ۱۰، ۱۵ و حتی ۲۰ درصد بالاتر از قیمت پایه معامله می‌شود و این موضوع، فشار قابل‌توجهی بر هزینه تأمین مواد اولیه در حوزه مس وارد می‌کند اگر شرایط اقتصادی را با سال گذشته مقایسه کنیم، می‌توانیم ابعاد این مسئله را بهتر بررسی کنیم؛
او با اشاره به چالش سوم شرکت، یعنی فناوری و نیروی انسانی، گفت: صنعت کشور با کمبود نیروی انسانی متخصص مواجه است. بخشی از این مشکل به سیاست‌گذاری‌ها و تصمیم‌گیری‌های انجام‌شده در حوزه آموزش عالی کشور بازمی‌گردد؛ موضوعی که بخشی از آن نیازمند تدابیر و اقدامات حاکمیتی است.
قیمت‌گذاری مواد اولیه، مزیت رقابتی صادرات را کاهش داده است
او با اشاره به وضعیت بازار صادراتی این شرکت تصریح کرد: همان‌طور که در گزارش مشاهده کردید، عملاً صادرات قابل‌توجهی نداریم و صادرات انجام‌شده نیز عمدتاً با هدف تأمین ارز برای واردات کالا‌ها و قطعات موردنیاز مجموعه صورت می‌گیرد.
او با طرح این پرسش که آیا محدودیت صادرات ناشی از نبود بازار یا کیفیت محصولات است، افزود: ما در مقاطعی نیز صادرات داشته‌ایم صادرات غیرمستقیم انجام دادیم و از طریق فروش محصولات به مجموعه‌هایی که به ارز نیاز داشتند، به تأمین ارز موردنیاز کمک کردیم.
نمازی‌زاده مهم‌ترین دلیل محدودیت صادرات را نظام قیمت‌گذاری مواد اولیه در کشور دانست و گفت: حدود ۹۳ درصد بهای تمام‌شده محصولات به مواد اولیه مربوط است و معمولاً قیمت بالاتر مواد اولیه نسبت به قیمت‌های جهانی، دست ما را می‌بندد و مزیت رقابتی را از ما می‌گیرد.
او ادامه داد: همان‌طور که اشاره کردم، میزان تقاضا برای مس در کشور بالاست و عرضه و تقاضا در بورس کالا بر قیمت‌ها تأثیر می‌گذارد. در حال حاضر، حدود سه هزار تن در هفته عرضه می‌شود و رقابت شکل‌گرفته برای خرید مواد اولیه، مزیت صادراتی شرکت را کاهش می‌دهد البته باید بررسی کنیم چه میزان از این تقاضای موجود واقعی است و چه سهمی از آن به نیاز تولیدکنندگان داخلی مربوط می‌شود؛ موضوعی که در ادامه توضیح خواهم داد.
نمازی‌زاده در ادامه به وضعیت رقابت در بازار محصولات مسی اشاره کرد و گفت: در برخی محصولات با شرایط انحصاری و در برخی دیگر با رقابت مواجه هستیم. برای مثال، در حوزه لوله مسی، ظرفیت تولید برخی رقبا در داخل کشور تقریباً ۱۰ برابر تولید ماست سایر رقبا نیز زنجیره تولید خود را تکمیل کرده‌اند؛ به این معنا که یا به صنایع بالادستی متصل هستند یا در حوزه‌هایی مانند تولید چیلر و لوازم و تجهیزات صنعتی فعالیت می‌کنند.
او با اشاره به تفاوت مبنای قیمت‌گذاری در بازار اظهار کرد: در بخش خصوصی، مبنای قیمت‌گذاری برخی محصولات، ضایعات و سفاله مس است، اما مبنای قیمت‌گذاری ما متفاوت است. همین عامل نیز امکان رقابت را برای شرکت دشوار می‌کند.
او همچنین با اشاره به موضوع انرژی، تأکید کرد که محدودیت‌های این حوزه نیز از جمله مسائل پیش‌روی صنعت به شمار می‌رود.
او ادامه داد: توسعه بازار محصولات، حفظ حاشیه سود، تجمیع فعالیت‌ها و کاهش هزینه‌ها نیز در دستور کار قرار گرفته است. البته پروژه‌های توسعه‌ای زیادی نداریم که دلایل آن مفصل است و به ترکیب سهامداران و مسائل مربوط به تأمین مالی و بازدهی سرمایه‌گذاری ارتباط دارد.
توسعه محصولات با ارزش افزوده بالاتر در دستور کار است
او افزود: با توجه به اینکه بخشی از محصولات شرکت از ویژگی‌های انحصاری برخوردار است، برنامه ما این است که ضمن حفظ حاشیه سود، تولید را افزایش دهیم، بومی‌سازی را توسعه دهیم و محصولات با ارزش افزوده بالاتر تولید کنیم تا بتوانیم به سودآوری بیشتری دست پیدا کنیم و منافع سهامداران را افزایش دهیم.
نمازی‌زاده در پاسخ به پرسش خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان درباره روند صادرات شرکت و تأثیر شرایط موجود بر آن گفت: کاهش صادرات ما ارتباط چندانی با شرایط فعلی ندارد؛ چراکه این روند در سال ۱۴۰۳ و سال‌های قبل نیز وجود داشته است دلیل عمده این مسئله، همان‌طور که توضیح دادم، از بین رفتن مزیت رقابتی ماست. مواد اولیه‌ای که در اختیار شرکت قرار می‌گیرد، با قیمت بالا و حتی بالاتر از قیمت‌های جهانی به دست ما می‌رسد.
نمازی‌زاده ادامه داد: تا سال گذشته تلاش می‌کردیم ارز حاصل از صادرات را در چارچوب نرخ نیمایی عرضه کنیم. سپس، در دی‌ماه سال گذشته، سازوکار تالار دوم مطرح شد و اکنون نیز ظاهراً طی یکی دو تا سه هفته اخیر، امکان عرضه ارز به‌صورت توافقی فراهم شده است. این تغییرات می‌تواند زمینه صادرات را نیز فراهم کند.
او در ادامه در پاسخ به دیگر پرسش خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران اظهار کرد: باید زنجیره صنعت مس را به‌صورت یک مجموعه کامل، از بخش بالادستی تا پایین‌دستی، در نظر گرفت.
او با اشاره به ظرفیت‌های موجود در صنعت مس کشور گفت: با توجه به ذخایر موجود، کشور از ظرفیت مناسبی در این صنعت برخوردار است، اما باید مراقب باشیم که توسعه به‌صورت متوازن انجام شود و با توسعه نامتوازن مواجه نشویم؛ به این معنا که در یک حوزه سرمایه‌گذاری و توسعه زیادی صورت بگیرد، اما بخش‌های دیگر از این روند عقب بمانند در حال حاضر، برخی محصولات پایین‌دستی مس که در داخل کشور تولید می‌شوند، حاشیه سود بالایی ندارند؛ به‌گونه‌ای که در بعضی موارد، خام‌فروشی سود بیشتری نسبت به تولید محصولات پایین‌دستی دارد. در حوزه کنسانتره و سایر بخش‌های صنعت نیز باید به همین مسئله توجه کرد. برخی طرح‌ها از حاشیه سود بالایی برخوردارند، اما تاکنون سرمایه‌گذاری لازم در برخی حوزه‌ها و تولید این محصولات در کشور انجام نشده است.
او تأکید کرد: اگر سرمایه‌گذاری در این حوزه‌ها انجام شود و توسعه زنجیره صنعت مس به‌صورت متوازن پیش برود، می‌توان در آینده شاهد اتفاقات بسیار خوبی در این صنعت بود.
این مقام مسئول در نهایت هم خبر داد گواهی سپرده اسلب و بیلت مس را تا یک ماه آینده در بورس کالا خواهیم داشت.
نظرات کاربران