نسیم‌آنلاین : تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران از شاخص قیمت مصرف‌کننده نشان می‌دهد تورم ماهانه خانوارهای کشور در مهرماه به ۴.۴ درصد، تورم نقطه‌به‌نقطه به ۸۸.۷ درصد و تورم سالانه به ۷۶.۸ درصد رسیده است. شاخص قیمت مصرف‌کننده نیز در این ماه عدد ۷۶۱.۸ را ثبت کرد.
بر اساس این آمار، قیمت سبد مصرفی خانوارها به‌طور متوسط نسبت به مهرماه سال گذشته ۸۸.۷ درصد افزایش یافته است. به بیان دیگر، اگر تهیه یک سبد مشخص از کالاها و خدمات در مهرماه سال گذشته ۱۰۰ واحد هزینه داشت، خرید همان سبد در مهر امسال به‌طور متوسط حدود ۱۸۸.۷ واحد هزینه داشته است.
تورم نقطه‌به‌نقطه کاهش یافت؛ آیا قیمت‌ها ارزان شدند؟
مقایسه آمار مهرماه با شهریور نشان می‌دهد تورم نقطه‌به‌نقطه از ۸۹.۸ درصد به ۸۸.۷ درصد رسیده است؛ کاهشی معادل ۱.۱ واحد درصد.
با این حال، کاهش تورم نقطه‌به‌نقطه به معنای ارزان شدن کالاها و خدمات نیست، بلکه نشان می‌دهد میزان افزایش قیمت‌ها نسبت به ماه مشابه سال قبل اندکی کمتر شده است. در همین حال، تورم ماهانه ۴.۴ درصدی نشان می‌دهد سطح عمومی قیمت‌ها در فاصله شهریور تا مهر همچنان افزایش یافته است.
تورم ماهانه غیرخوراکی‌ها به ۵.۸ درصد رسید
یکی از نکات مهم گزارش مهرماه، تفاوت نرخ افزایش قیمت‌ها در گروه‌های اصلی هزینه خانوار است. تورم ماهانه کالاهای غیرخوراکی و خدمات به ۵.۸ درصد رسید؛ در حالی که این نرخ برای گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات ۲.۴ درصد بود.
این ارقام نشان می‌دهد افزایش قیمت‌ها در بخش غیرخوراکی‌ها و خدمات طی مهرماه سریع‌تر از گروه خوراکی‌ها بوده است. البته ارزیابی فشار تورمی بر معیشت خانوارها تنها با مقایسه این نرخ‌ها امکان‌پذیر نیست و سهم هر گروه در سبد هزینه خانوار نیز اهمیت دارد.
آموزش، حمل‌ونقل و تفریح در صدر افزایش ماهانه قیمت‌ها
بررسی گروه‌های اصلی هزینه خانوار نشان می‌دهد آموزش با تورم ماهانه ۲۳.۵ درصدی بیشترین افزایش قیمت را در مهرماه ثبت کرده است. پس از آن، حمل‌ونقل با ۱۰.۷ درصد و تفریح و فرهنگ با ۹.۸ درصد قرار دارند.
افزایش هزینه‌های آموزشی ممکن است با تغییر هزینه خدمات در آغاز سال تحصیلی مرتبط باشد؛ با این حال، تعیین سهم دقیق عوامل مؤثر بر این افزایش به بررسی جزئیات اقلام تشکیل‌دهنده این گروه نیاز دارد.
دخانیات، مبلمان و حمل‌ونقل بیشترین تورم نقطه‌ای را ثبت کردند
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، برخی گروه‌های هزینه خانوار در مقایسه با مهرماه سال گذشته افزایش قیمت بیشتری از میانگین تورم نقطه‌به‌نقطه داشته‌اند.
تورم نقطه‌به‌نقطه گروه دخانیات به ۱۶۳.۲ درصد، مبلمان و لوازم خانگی به ۱۲۸.۹ درصد و حمل‌ونقل به ۱۲۸ درصد رسیده است.
این ارقام نشان می‌دهد شدت افزایش قیمت‌ها در گروه‌های مختلف یکسان نبوده است. در نتیجه، میزان تأثیر تورم بر خانوارها نیز می‌تواند با توجه به الگوی مصرف و سهم هر گروه از هزینه‌های آنها متفاوت باشد.
تورم روستایی از تورم شهری پیشی گرفت
یکی دیگر از نکات قابل‌توجه گزارش مهرماه، بالاتر بودن نرخ تورم در مناطق روستایی نسبت به مناطق شهری است. بر اساس اعلام مرکز آمار ایران، تورم ماهانه خانوارهای شهری در مهرماه ۴.۳ درصد و در مناطق روستایی ۴.۶ درصد بوده است.
همچنین تورم نقطه‌به‌نقطه در مناطق شهری به ۸۵.۵ درصد و در مناطق روستایی به ۱۰۷ درصد رسیده است. نرخ تورم سالانه نیز برای خانوارهای شهری ۷۴.۱ درصد و برای خانوارهای روستایی ۹۲.۳ درصد اعلام شده است.
به این ترتیب، هر سه شاخص تورم ماهانه، نقطه‌به‌نقطه و سالانه در مناطق روستایی بالاتر از مناطق شهری قرار گرفته‌اند. اختلاف ۲۱.۵ واحد درصدی تورم نقطه‌به‌نقطه شهر و روستا نیز نشان می‌دهد افزایش قیمت‌ها در سبد مصرفی خانوارهای روستایی شدت بیشتری داشته است.
بر این اساس، هر سه شاخص تورم ماهانه، نقطه‌به‌نقطه و سالانه در مناطق روستایی بالاتر از مناطق شهری قرار گرفته‌اند. اختلاف تورم نقطه‌به‌نقطه این دو منطقه به ۲۱.۵ واحد درصد می‌رسد؛ موضوعی که از شدت بیشتر افزایش قیمت‌ها در سبد مصرفی خانوارهای روستایی حکایت دارد.
کاهش تورم نقطه‌ای به معنای پایان فشار معیشتی نیست
برای ارزیابی وضعیت تورم باید سه شاخص اصلی را هم‌زمان در نظر گرفت. تورم ماهانه تغییر متوسط قیمت‌ها نسبت به ماه قبل را نشان می‌دهد، تورم نقطه‌به‌نقطه میزان افزایش قیمت‌ها نسبت به ماه مشابه سال گذشته را اندازه می‌گیرد و تورم سالانه تغییر متوسط شاخص قیمت در ۱۲ ماه منتهی به ماه مورد بررسی را منعکس می‌کند.
بر این اساس، کاهش ۱.۱ واحد درصدی تورم نقطه‌به‌نقطه در مهرماه، در کنار تورم ماهانه ۴.۴ درصدی و تورم سالانه ۷۶.۸ درصدی، به معنای کاهش سطح عمومی قیمت‌ها نیست.
از منظر معیشت خانوار، میزان هماهنگی رشد درآمدها و دستمزدها با افزایش هزینه‌ها اهمیت اساسی دارد. اگر درآمد خانوار متناسب با افزایش قیمت‌ها رشد نکند، قدرت خرید آن کاهش می‌یابد؛ حتی اگر نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در یک ماه اندکی پایین‌تر آمده باشد.
در مجموع، آمار مهرماه از تداوم افزایش قیمت‌ها و تفاوت محسوس شدت تورم میان گروه‌های هزینه‌ای و مناطق شهری و روستایی حکایت دارد. برای مشخص شدن پایداری روند نزولی تورم، بررسی تغییرات شاخص‌ها در ماه‌های آینده و تحولات قیمت اقلام اصلی سبد مصرفی خانوار ضروری است.
نظرات کاربران