به گزارش شهر بورس به نقل از «تیتر20»، نشست خبری چندی پیش مرتضی علی‌اکبری، مدیرعامل شرکت تجلی توسعه معادن و فلزات، از تغییر جهت راهبردی این شرکت در زنجیره معدن و فلزات حکایت دارد؛ مسیری که توسعه فعالیت در حوزه‌هایی مانند مس، طلا و عناصر نادر خاکی را در کنار حرکت به سمت فولادهای خاص و کم‌کربن قرار می‌دهد.
اهمیت این رویکرد در شرایطی افزایش پیدا می‌کند که بازار جهانی مواد معدنی با رقابت بر سر منابع، نوسان قیمت‌ها و نگرانی درباره امنیت زنجیره تأمین روبه‌روست. در چنین فضایی، تنوع بخشی به سبد سرمایه‌گذاری میتواند ریسک وابستگی به یک بازار را کاهش دهد، هرچند موفقیت این راهبرد به توان مالی، فناوری و سرعت تبدیل پروژه ها به تولید وابسته است.
یکی از محورهای برنامه تجلی، توسعه محدوده‌های معدنی و افزایش سهم مس و طلا در سبد فعالیت‌های شرکت است. در گزارش نشست خبری به ۱۴ محدوده معدنی مستعد اشاره شده، اما تعداد محدوده‌‌ها به‌تنهایی نشان دهنده ارزش اقتصادی آنها نیست. ذخیره قطعی، عیار، نتایج اکتشاف، دسترسی به زیرساخت، هزینه استخراج و امکان فرآوری، عوامل تعیین کننده در تبدیل این ظرفیت ها به دارایی های درآمدزا هستند.
مس به دلیل نقش آن در توسعه شبکه‌های برق، خودروهای برقی و انرژی‌های تجدیدپذیر، از اهمیت راهبردی برخوردار است. برآورد آژانس بین المللی انرژی نشان می‌دهد تقاضای مس در فناوری‌های انرژی پاک، در سناریوی سیاست‌های اعلام شده، از حدود ۷.۷ میلیون تن در سال ۲۰۲۴ به ۱۰.۹ میلیون تن در سال ۲۰۳۰ افزایش پیدا می‌کند. این چشم انداز، فرصت‌هایی برای توسعه پروژه‌های مس ایجاد می‌کند، اما بهره‌برداری از آن به تأمین مالی، تکمیل مطالعات فنی و اجرای به موقع طرحها وابسته است.
در این میان، پروژه مس جانجا یکی از طرح‌های مهم تجلی محسوب می‌شود. طبق گزارش‌های منتشرشده، ظرفیت خوراک کارخانه این پروژه ۱۶ میلیون تن و تولید سالانه کنسانتره مس آن ۱۳۰ هزار تن اعلام شده است. با این حال، ارزیابی اقتصادی پروژه باید علاوه بر ظرفیت اسمی، بر پیشرفت اجرایی و زمان بندی واقعی بهره برداری نیز متمرکز باشد.
ورود به حوزه عناصر نادر خاکی، وجه فناورانه تری به راهبرد تجلی می‌دهد. این عناصر در تولید آهنرباهای دائمی، خودروهای برقی و برخی تجهیزات پیشرفته و انرژی های پاک کاربرد دارند. با این حال، دسترسی به ذخایر معدنی به تنهایی برای حضور مؤثر در این بازار کافی نیست، فرآوری، جداسازی عناصر، دستیابی به خلوص موردنیاز و ایجاد بازار فروش، به دانش فنی و سرمایه گذاری قابل‌توجه نیاز دارد.
بر اساس گزارش منتشرشده در شهریور ۱۴۰۵، تجلی برای راه اندازی فاز نخست پروژه عناصر نادر خاکی در حدود یک سال و نیم آینده برنامه ریزی کرده بود و مراحل اکتشاف، پایلوت و نیمه صنعتی را پشت سر گذاشته بود. تحقق این برنامه میتواند آزمونی مهم برای توان شرکت در عبور از سرمایه گذاری معدنی سنتی به فعالیت های فناوری محور باشد.
راهبرد تجلی به تنوع بخشی معدنی محدود نمی شود و حرکت به سمت فولادهای خاص و کم کربن را نیز در بر می گیرد. فولادهای خاص به دلیل برخورداری از مشخصات فنی ویژه و کاربرد در صنایع مختلف، می توانند زمینه رقابت بر پایه کیفیت و ارزش افزوده را فراهم کنند. البته ورود به این بازار مستلزم فناوری مناسب، کنترل کیفیت و دسترسی به مشتریان صنعتی است.
از سوی دیگر، کاهش انتشار کربن به یکی از چالش های اصلی صنعت فولاد تبدیل شده است. حرکت به سمت تولید کم‌کربن، بدون تأمین برق پاک، بهینه سازی مصرف انرژی و سرمایه‌گذاری در فناوری‌های مناسب امکان پذیر نخواهد بود. بنابراین، برای تجلی، تبدیل این جهت گیری به مزیت رقابتی مستلزم تعریف پروژه های مشخص و سنجش‌پذیر است؛ نه تنها اعلام هدف.
تنوع بخشی به سبد تجلی، در کنار فرصت‌ها، پیچیدگی مدیریت سرمایه‌گذاری را نیز افزایش می‌دهد. پروژه‌های فولادی، مس، طلا و عناصر نادر خاکی از نظر نیاز مالی، ریسک فنی و دوره بازگشت سرمایه یکسان نیستند. ازاین‌رو، اولویت‌بندی طرح ها و تخصیص منابع به پروژه های آماده‌تر اهمیت ویژه‌ای دارد.
در نهایت، حرکت تجلی به سمت مس، طلا، عناصر نادر خاکی و فولادهای خاص و کم کربن را می‌توان تلاشی برای بازتعریف جایگاه شرکت در زنجیره ارزش معدن و فلزات دانست. اما، معیار موفقیت این راهبرد نه تعداد پروژه ها و تنوع دارایی‌‌ها، بلکه تکمیل به موقع طرحها، آغاز تولید، دستیابی به ظرفیت عملیاتی و ایجاد درآمد پایدار خواهد بود. در صورت تحقق این شروط، تنوع بخشی میتواند به افزایش ارزش افزوده منجر شود، در غیر این صورت، گستردگی پروژه ها ممکن است نیاز مالی شرکت را افزایش دهد و مسیر سودآوری را طولانی‌تر کند.
نظرات کاربران