اوراق قرضه بولت، نوعی سرمایه‌گذاری در بدهی است که کل مبلغ اصلی آن تنها در تاریخ سررسید به‌صورت یکجا پرداخت می‌شود و در طول عمر اوراق به‌تدریج بازپرداخت نمی‌شود. این نوع اوراق، قابل بازخرید زودتر از موعد توسط صادرکننده نیستند؛ به همین دلیل به آن‌ها غیرقابل فراخوان (non-callable) گفته می‌شود.
اگر اوراق قرضه بولت توسط دولت‌های باثبات منتشر شود، معمولاً نرخ بهره پایین‌تری پرداخت می‌کند، چون ریسک نکول (عدم پرداخت) بسیار کم است. اما اگر شرکتی با اعتبار پایین‌تر چنین اوراقی منتشر کند، ممکن است مجبور باشد نرخ بهره بالاتری پیشنهاد دهد.
در هر صورت، اوراق بولت معمولاً نرخ بهره کمتری نسبت به اوراق قابل فراخوان (callable) دارند، چون این اوراق به خریدار اجازه بازخرید زودهنگام نمی‌دهند اگر نرخ بهره در بازار کاهش یابد.
نکات کلیدی
- اوراق قرضه بولت، اوراقی غیرقابل فراخوان هستند که مبلغ اصلی آن‌ها در تاریخ سررسید به‌صورت یکجا بازپرداخت می‌شود.
- دولت‌ها و شرکت‌ها هر دو در سررسیدهای متنوع، اوراق بولت منتشر می‌کنند.
- صادرکننده اوراق بولت، ریسک کاهش نرخ بهره در طول مدت اوراق را می‌پذیرد، که می‌تواند هزینهٔ آن را بالا ببرد.
درک اوراق قرضه بولت
هم شرکت‌ها و هم دولت‌ها اوراق بولت را با سررسیدهای کوتاه‌مدت تا بلندمدت منتشر می‌کنند. پرتفویی (سبد سرمایه‌گذاری) که تنها از اوراق بولت تشکیل شده باشد، یک پرتفوی بولت (Bullet Portfolio) نامیده می‌شود.
اوراق بولت از دیدگاه صادرکننده، معمولاً پرریسک‌تر از اوراق استهلاک‌پذیر (Amortizing Bonds) هستند، زیرا الزام دارد که کل مبلغ بدهی را در یک تاریخ مشخص بازپرداخت کند، درحالی‌که در اوراق استهلاک‌پذیر پرداخت‌ها به‌صورت اقساطی انجام می‌شود.
بنابراین، شرکت‌هایی که تازه وارد بازار شده‌اند یا اعتبار ضعیف‌تری دارند، ممکن است با صدور اوراق استهلاک‌پذیر، سرمایه‌گذاران بیشتری جذب کنند تا با اوراق بولت.
در مقابل، برای سرمایه‌گذاران، اوراق بولت معمولاً گران‌تر از اوراق قابل فراخوان هستند، چون اوراق بولت از خطر فراخوان شدن در صورت کاهش نرخ بهره محافظت می‌کند.
نکته: "بولت" به معنای پرداخت یکجای باقی‌ماندهٔ بدهی توسط وام‌گیرنده در یک تاریخ مشخص است.
اوراق قرضه بولت در برابر اوراق استهلاک‌پذیر
تفاوت اصلی بین اوراق بولت و اوراق استهلاک‌پذیر در نحوه پرداخت آن‌هاست.
- اوراق استهلاک‌پذیر در پرداخت‌های منظم و برنامه‌ریزی‌شده بازپرداخت می‌شوند که شامل بهره و بخشی از اصل وام هستند. به این ترتیب، کل وام در پایان مدت زمان مقرر بازپرداخت شده است.
- در مقابل، اوراق بولت ممکن است فقط پرداخت‌های کوچکِ بهره داشته باشند یا حتی هیچ پرداختی تا زمان سررسید نداشته باشند. در تاریخ سررسید، کل مبلغ اصل به همراه بهره‌های معوق باید پرداخت شود.
مثال از یک اوراق قرضه بولت
قیمت‌گذاری یک اوراق بولت نسبتاً ساده است. ابتدا باید کل پرداخت هر دوره را محاسبه کرد و سپس با استفاده از فرمول ارزش فعلی (PV)، آن را تنزیل داد:
فرمول: V=Pmt(1+(r/2))pPV = \frac{Pmt}{(1 + (r / 2))^p}
که در آن:
Pmt= مبلغ پرداخت در هر دورهr= نرخ بازده اوراقp= شماره دوره پرداخت
مثال:
فرض کنیم یک اوراق با ارزش اسمی ۱۰۰۰ دلار داریم. نرخ بازده آن ۵٪، نرخ کوپن ۳٪ است و پرداخت کوپن دوبار در سال و برای مدت ۵ سال انجام می‌شود.
پس داریم:
- ۹ دوره پرداخت کوپن ۱۵ دلاری
- دوره دهم، پرداخت کوپن ۱۵ دلاری به‌علاوه بازپرداخت اصل ۱۰۰۰ دلار
محاسبه ارزش فعلی هر دوره:
- دوره ۱: 15 / (1 + 0.025)^1 = 14.63
- دوره ۲: 15 / (1 + 0.025)^2 = 14.28
- دوره ۳: 15 / (1 + 0.025)^3 = 13.93
- دوره ۴: 15 / (1 + 0.025)^4 = 13.59
- دوره ۵: 15 / (1 + 0.025)^5 = 13.26
- دوره ۶: 15 / (1 + 0.025)^6 = 12.93
- دوره ۷: 15 / (1 + 0.025)^7 = 12.62
- دوره ۸: 15 / (1 + 0.025)^8 = 12.31
- دوره ۹: 15 / (1 + 0.025)^9 = 12.01
- دوره ۱۰: 1,015 / (1 + 0.025)^10 = 792.92
مجموع ارزش فعلی تمام پرداخت‌ها:
۱۴.۶۳ + ۱۴.۲۸ + ... + ۱۲.۰۱ + ۷۹۲.۹۲ = ۹۱۲.۴۸ دلار که این مقدار قیمت فعلی اوراق می‌باشد.
نظرات کاربران