اوراق قرضه تضمین‌شده چیست؟

اوراق قرضه تضمین‌شده چیست؟

اوراق قرضه تضمین‌شده نوعی ابزار بدهی است که در صورت نکول ناشر(به دلیل ورشکستگی یا ناتوانی مالی) پرداخت بهره و اصل آن توسط یک شخص ثالث تضمین می‌شود. این اوراق می‌توانند از نوع شرکتی یا شهرداری باشند و معمولاً توسط نهادهایی مانند شرکت‌های بیمه اوراق قرضه، صندوق‌ها یا گروه‌های مالی، نهادهای دولتی، یا شرکت‌های مادر و شرکت‌های مشترک حمایت می‌شوند.

نکات کلیدی:

• اوراق قرضه تضمین‌شده به سرمایه‌گذاران این اطمینان را می‌دهد که حتی اگر ناشر از پرداخت بدهی ناتوان شود، یک شخص ثالث پرداخت‌ها را به‌عهده خواهد گرفت.

• شرکت‌ها یا شهرداری‌هایی که توان اعتباری ضعیف‌تری دارند، برای جذب سرمایه‌گذار از تضمین‌کننده‌هایی چون مؤسسات مالی، صندوق‌ها، دولت‌ها یا شرکت‌های زیرمجموعه استفاده می‌کنند.

• مزیت مهم این اوراق، امنیت بالای آن‌ها برای سرمایه‌گذاران است؛ همین موضوع باعث می‌شود نهادهای صادرکننده بتوانند با شرایط بهتری نسبت به حالت عادی جذب سرمایه کنند.

• در مقابل، اوراق تضمین‌شده معمولاً نرخ بهره کمتری نسبت به اوراق مشابه بدون تضمین دارند. همچنین برای ناشر هزینه‌بر و زمان‌بر هستند، چون باید بابت ضمانت هزینه پرداخت کند و گاهی تحت بازرسی‌های مالی دقیق قرار گیرد.

درک اوراق قرضه تضمین‌شده

اوراق قرضه شرکتی و شهرداری ابزارهای مالی‌ای هستند که شرکت‌ها یا نهادهای دولتی از آن‌ها برای جذب سرمایه استفاده می‌کنند. در عمل، این اوراق نوعی وام هستند: نهادی که اوراق را منتشر می‌کند، از خریداران اوراق قرضه پول قرض می‌گیرد. این وام برای مدت مشخصی (مطابق با مدت اوراق) برقرار است و در پایان این دوره، سرمایه اولیه سرمایه‌گذاران به آن‌ها بازگردانده می‌شود. در طول این مدت، ناشر اوراق به‌صورت دوره‌ای مبلغی تحت عنوان بهره (یا کوپن) به دارندگان اوراق پرداخت می‌کند که در واقع سود سرمایه‌گذاری آن‌ها محسوب می‌شود.

نکته مهم: بسیاری از سرمایه‌گذاران به‌دلیل دریافت سود سالانه، اوراق قرضه را در سبد سرمایه‌گذاری خود قرار می‌دهند.

ریسک نکول و راهکار تضمین

با وجود مزایای بالا، اوراق قرضه همیشه بدون ریسک نیستند. شرکت یا شهرداری صادرکننده ممکن است به دلایل مختلف (مثلا کاهش نقدینگی یا ورشکستگی) نتواند بهره یا اصل بدهی را پرداخت کند. در چنین شرایطی، سرمایه‌گذار نه‌تنها بهره دوره‌ای را از دست می‌دهد، بلکه در بدترین حالت ممکن است اصل پول خود را هم پس نگیرد. برای کاهش این ریسک و ارتقای اعتبار اوراق، برخی از ناشران به سراغ تضمین‌کننده‌های ثالث می‌روند.

در نتیجه، اوراقی به‌وجود می‌آیند که به آن‌ها اوراق قرضه تضمین‌شده گفته می‌شود. در این حالت، یک نهاد ثالث ( مثلا یک بانک یا شرکت بیمه) پرداخت‌های بهره و اصل بدهی را در صورت ناتوانی ناشر بر عهده می‌گیرد. به این ترتیب، ریسک نکول به‌طور مؤثری از بین می‌رود، چرا که در صورت عدم توانایی ناشر، تضمین‌کننده وارد عمل شده و پرداخت‌ها را در زمان مقرر انجام می‌دهد. ناشر اوراق باید برای دریافت این نوع تضمین، مبلغی را به عنوان حق بیمه به تضمین‌کننده پرداخت کند که معمولاً بین ۱٪ تا ۵٪ از کل مبلغ اوراق است.

مزایا و معایب اوراق قرضه تضمین‌شده

مزایا:

• برای سرمایه‌گذاران، اوراق تضمین‌شده سرمایه‌گذاری‌ای بسیار ایمن محسوب می‌شوند، چرا که علاوه بر خود ناشر، یک نهاد معتبر دیگر نیز پشتوانه پرداخت‌هاست.

• این اوراق به نفع ناشرانی است که اعتبار مالی پایینی دارند و در حالت عادی قادر به انتشار اوراق با شرایط مناسب نیستند.

• در صورت داشتن تضمین‌کننده، نرخ بهره موردنیاز برای جذب سرمایه کاهش می‌یابد.

• تضمین‌کننده نیز از این معامله منتفع می‌شود، چون در ازای پذیرش ریسک، کارمزد دریافت می‌کند.

معایب:

• چون ریسک کمتری دارند، این اوراق معمولاً نرخ بهره پایین‌تری نسبت به اوراق بدون تضمین دارند.

• پرداخت کارمزد به تضمین‌کننده، هزینه کلی تأمین مالی را برای ناشر افزایش می‌دهد.

• فرایند دریافت تضمین ممکن است زمان‌بر و پیچیده باشد، چرا که تضمین‌کننده معمولاً بررسی‌های دقیق مالی و اعتباری روی ناشر انجام می‌دهد.