نرخ کلیدی چیست؟

نرخ کلیدی چیست؟

نرخ کلیدی، نرخ بهره خاصی است که نرخ‌های وام‌دهی بانک‌ها و هزینه اعتبار برای وام‌گیرندگان را تعیین می‌کند. در ایالات متحده، دو نرخ کلیدی اصلی عبارت‌اند از نرخ تنزیل و نرخ وجوه فدرال. این نرخ‌ها به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم توسط فدرال رزرو تعیین می‌شوند تا بر وام‌دهی و عرضه پول و اعتبار در اقتصاد تأثیر بگذارند.

نکات کلیدی:

• نرخ کلیدی، نرخ‌های وام‌دهی بانک‌ها و هزینه اعتبار برای وام‌گیرندگان را تعیین می‌کند.
• دو نوع نرخ کلیدی، نرخ تنزیل و نرخ وجوه فدرال هستند.
• نرخ کلیدی تعیین می‌کند که بانک‌ها با چه نرخی می‌توانند برای حفظ سطح ذخایر خود وام بگیرند.
• فدرال رزرو می‌تواند از طریق این نرخ‌ها بر وام‌گیری بانک‌ها تأثیر بگذارد تا اقتصاد ملی را گسترش دهد یا منقبض کند.

آشنایی با نرخ کلیدی

نرخ کلیدی، نرخی است که بانک‌ها می‌توانند هنگام کمبود ذخایر موردنیاز خود با آن وام بگیرند. آن‌ها ممکن است از بانک‌های دیگر یا مستقیماً از فدرال رزرو برای مدت بسیار کوتاهی وام بگیرند. نرخی که بانک‌ها از یکدیگر وام می‌گیرند، نرخ وجوه فدرال نامیده می‌شود. نرخی که بانک‌ها از فدرال رزرو وام می‌گیرند، نرخ تنزیل است.

هنگامی که درصد زیادی از دارندگان حساب تصمیم به برداشت وجوه خود از بانک می‌گیرند، بانک ممکن است با مشکلات نقدینگی یا کمبود وجوه مواجه شود. این به این معناست که همه مشتریان ممکن است نتوانند پول خود را در زمان درخواست برداشت کنند، زیرا بانک پول بدهی خود را در اختیار ندارد. این امر به این دلیل رخ می‌دهد که فدرال رزرو سیستم بانکی ذخیره کسری را حفظ می‌کند، که بانک‌ها را ملزم می‌کند تنها درصد کمی از سپرده‌های خود را به‌صورت نقد نگه دارند—معروف به الزام ذخیره.

نکته مهم

هنگام ذخیره مقادیر زیاد پول در بانک، باید به خاطر داشت که ذخایر موجود بانک در هر زمان ممکن است بر میزان پولی که می‌توانید یکجا برداشت کنید تأثیر بگذارد.

ملاحظات ویژه

نرخ‌های کلیدی یکی از ابزارهای اصلی فدرال رزرو برای اجرای سیاست پولی هستند. هنگامی که فدرال رزرو می‌خواهد عرضه پول در اقتصاد را افزایش دهد، معمولاً اوراق قرضه را در بازار آزاد با پول تازه‌چاپ‌شده خریداری می‌کند و از نرخ وجوه فدرال برای تنظیم حجم و سرعت خرید اوراق استفاده می‌کند. در فاز انقباضی، فدرال رزرو نرخ‌ها را افزایش می‌دهد تا هزینه وام‌گیری را بالا ببرد.

فدرال رزرو با تنظیم نرخ کلیدی می‌تواند عرضه پول را کنترل کند، زیرا نرخ اولیه (prime rate) به نرخ کلیدی وابسته است. نرخ اولیه، نرخی پایه است که بانک‌ها به مشتریان ارائه می‌دهند. به‌عنوان یک قاعده کلی، نرخ اولیه ملی معمولاً حدود ۳ درصد بالاتر از نرخ وجوه فدرال است. اگر نرخ وجوه فدرال پس از افزایش نرخ تنزیل بالا رود، بانک‌ها نرخ‌های اولیه خود را برای انعکاس این تغییر تنظیم می‌کنند. در نتیجه، نرخ وام‌های مصرفی، مانند نرخ وام مسکن و کارت اعتباری، نیز افزایش می‌یابد.

هنگامی که نرخ‌های کلیدی افزایش می‌یابد، هزینه وام‌گیری مصرف‌کننده بالا می‌رود، که باعث می‌شود مصرف‌کنندگان بیشتر پس‌انداز کنند و کمتر خرج کنند، در نتیجه اقتصاد منقبض می‌شود. کاهش نرخ‌های کلیدی هزینه وام‌گیری را پایین می‌آورد و باعث کاهش پس‌انداز و افزایش هزینه‌ها می‌شود—که اقتصاد را گسترش می‌دهد.

انواع نرخ‌های کلیدی

نرخ وجوه فدرال، نرخی است که بانک‌ها برای وام‌هایی که برای تأمین الزامات ذخیره خود استفاده می‌کنند، از یکدیگر دریافت می‌کنند. این نرخ بر وام‌های یک‌شبه‌ای که به بانک‌های بخش خصوصی، اتحادیه‌های اعتباری و سایر مؤسسات وام‌دهنده ارائه می‌شود، حاکم است. اگر بانکی تصمیم به وام‌گیری مستقیم از فدرال رزرو بگیرد، نرخ تنزیل از آن دریافت می‌شود.

فدرال رزرو نرخ تنزیل را تعیین می‌کند. اگر نرخ تنزیل افزایش یابد، بانک‌ها به دلیل هزینه بالاتر وام‌گیری تمایل کمتری به وام گرفتن دارند. در این موقعیت، بانک‌ها ذخایر خود را افزایش می‌دهند و وام کمتری به افراد و کسب‌وکارها می‌دهند. از سوی دیگر، اگر فدرال رزرو نرخ تنزیل را کاهش دهد، هزینه وام‌گیری برای بانک‌ها ارزان‌تر می‌شود، که آن‌ها را به وام‌دهی بیشتر و وام‌گیری بیشتر برای تأمین الزامات ذخیره سوق می‌دهد.