بازار گازوئیل اروپا در وضعیت هشدار؛ کمبود عرضه قیمت‌ها را شعله‌ور کرد

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز بازار قراردادهای آتی گازوئیل کم‌گوگرد ICE در واپسین روزهای ژوئیه ۲۰۲۶ همچنان یکی از داغ‌ترین بخش‌های بازار انرژی جهان محسوب می‌شود؛ بازاری که تحت تأثیر هم‌زمان ریسک‌های ژئوپلیتیکی، محدودیت عرضه فرآورده‌های نفتی و کاهش موجودی انبارها، رشدی کم‌سابقه را تجربه کرده است. جهش سریع قیمت‌ها در ماه‌های اخیر موجب شده گازوئیل اروپا نه‌تنها عملکردی بهتر از نفت خام برنت ثبت کند، بلکه به مهم‌ترین شاخص سنجش وضعیت بازار فرآورده‌های میان‌تقطیر نیز تبدیل شود.

قراردادهای آتی ICE Low Sulphur Gasoil (LSGO) که به‌عنوان معیار اصلی قیمت‌گذاری گازوئیل فوق کم‌گوگرد اروپا شناخته می‌شوند، اکنون در شرایطی معامله می‌شوند که اختلاف قابل توجه میان سررسیدهای نزدیک و دور، از تداوم کمبود عرضه فیزیکی در بازار حکایت دارد. در چنین فضایی، معامله‌گران علاوه بر داده‌های تکنیکال، با دقت تحولات تنگه هرمز، جریان تجارت جهانی سوخت، وضعیت پالایشگاه‌ها و گزارش‌های موجودی انبارهای اروپا را نیز دنبال می‌کنند.

جهش قیمت‌ها از کمبود عرضه فیزیکی نیرو می‌گیرد

قرارداد آگوست ۲۰۲۶ به‌عنوان سررسید نخست بازار در معاملات اولیه روز ۲۹ ژوئیه حوالی ۱٬۲۷۰٫۷۵ دلار به ازای هر تن متریک معامله شد؛ رقمی که رشد روزانه حدود ۳ تا ۳.۸ درصدی را نشان می‌دهد و این سررسید را به قوی‌ترین بخش منحنی قیمتی تبدیل کرده است.

پس از آن، قرارداد سپتامبر در محدوده ۱٬۱۸۴٫۷۵ دلار قرار دارد و رشد روزانه‌ای نزدیک به ۱ تا ۳ درصد را ثبت کرده است. قرارداد اکتبر حوالی ۱٬۱۱۴٫۵۰ دلار، نوامبر در ۱٬۰۴۸٫۵۰ دلار و دسامبر در سطح ۹۸۸٫۲۵ دلار معامله می‌شوند. سررسیدهای سال ۲۰۲۷ و پس از آن نیز به‌تدریج به محدوده ۷۰۰ تا ۸۵۰ دلار کاهش می‌یابند؛ ساختاری که نشان می‌دهد بازار انتظار دارد فشار فعلی عرضه در بلندمدت تا حدی کاهش یابد.

عملکرد این بازار طی ماه‌های گذشته نیز چشمگیر بوده است. قرارداد نزدیک طی یک ماه حدود ۴۰ درصد رشد کرده و بازدهی آن در بازه شش‌ماهه به حدود ۷۵ تا ۸۰ درصد رسیده است. همچنین بسته به مبنای محاسبه قراردادهای پیوسته، بازدهی سالانه یا از ابتدای سال بین ۸۰ تا ۱۰۷ درصد برآورد می‌شود. دامنه نوسان ۵۲ هفته‌ای نیز از حدود ۵۹۶ دلار تا ۱٬۵۸۷ دلار ثبت شده که بیانگر شدت نوسانات بازار است. در همین حال، حجم بالای موقعیت‌های باز نزدیک به ۱۰۵ هزار قرارداد همراه با نقدشوندگی مناسب سررسیدهای نخست، نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران نهادی همچنان حضور فعالی در این بازار دارند.

شکاف میان سررسیدها پیام روشنی از بازار مخابره می‌کند

ساختار فعلی منحنی قراردادها، تصویری متفاوت از وضعیت عرضه ارائه می‌دهد. فاصله زیاد میان قیمت سررسیدهای نزدیک و قراردادهای بلندمدت نشان‌دهنده بازاری است که حاضر است برای تحویل فوری، بهای بسیار بیشتری پرداخت کند.

این وضعیت که در بازارهای کالایی معمولاً نشانه کمبود عرضه فیزیکی تلقی می‌شود، بیانگر آن است که معامله‌گران نسبت به دسترسی به محموله‌های گازوئیل در ماه‌های آینده نگرانی جدی دارند. هرچند در بخش‌های دورتر منحنی، ترکیبی از کانتانگو و بکواردیشن مشاهده می‌شود، اما تمرکز اصلی بازار همچنان روی کمبود کوتاه‌مدت عرضه باقی مانده است.

همزمان نفت برنت نیز در محدوده ۸۴ تا ۸۹ دلار در هر بشکه معامله می‌شود و رشد چنددرصدی روزانه آن باعث شده فاصله سود پالایش گازوئیل نسبت به نفت خام یا همان Crack Spread همچنان در سطوح بسیار بالایی قرار گیرد؛ موضوعی که نشان‌دهنده ارزش بالای فرآورده‌های میان‌تقطیر نسبت به خوراک نفت خام است.

ریسک‌های ژئوپلیتیکی همچنان مهم‌ترین موتور بازار هستند

عامل اصلی حمایت از قیمت‌ها، همچنان ریسک‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه است. ادامه تنش‌ها میان آمریکا و ایران، اختلال در عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز و کاهش محسوس تردد کشتی‌های حامل نفت و فرآورده، جریان عرضه جهانی را با محدودیت روبه‌رو کرده است.

بازار اروپا بیش از بسیاری از مناطق جهان نسبت به این تحولات آسیب‌پذیر است، زیرا بخش قابل توجهی از نیاز خود به گازوئیل را از طریق واردات تأمین می‌کند. هرگونه اختلال در مسیرهای حمل‌ونقل یا کاهش صادرات تولیدکنندگان اصلی، مستقیماً بر بازار اروپا اثر می‌گذارد و به افزایش قیمت قراردادهای نزدیک منجر می‌شود.

از سوی دیگر، محدودیت‌های صادراتی، اختلالات مرتبط با جریان فرآورده‌های روسیه و پیامدهای ادامه بحران اوکراین نیز همچنان امکان جایگزینی سریع عرضه را کاهش داده‌اند. همین مجموعه عوامل موجب شده بازار، ریسک ژئوپلیتیکی قابل توجهی را در قیمت‌های فعلی لحاظ کند.

موجودی پایین انبارها فشار صعودی را تقویت کرده است

در کنار ریسک‌های سیاسی، وضعیت ذخایر فرآورده‌های نفتی نیز از روند صعودی حمایت می‌کند. گزارش‌های منتشرشده درباره ذخایر گازوئیل و دیزل منطقه آمستردام، روتردام و آنتورپ (ARA) نشان می‌دهد موجودی انبارها نسبت به سال گذشته حدود ۱۰ تا ۱۲ درصد کاهش یافته است.

همچنین ذخایر سایر فرآورده‌های میان‌تقطیر در اروپا و حتی بخشی از ذخایر سوخت گرمایشی نیز پایین‌تر از میانگین‌های فصلی قرار دارند. همزمان کاهش ذخایر فرآورده‌های میان‌تقطیر در آمریکا نیز فشار مضاعفی بر بازار جهانی وارد کرده است.

در چنین شرایطی، پالایشگاه‌های اروپایی با وجود فعالیت بالا، توان چندانی برای افزایش بیشتر تولید گازوئیل ندارند. همین محدودیت ظرفیت باعث شده سود پالایش دیزل در مقاطعی به بیش از ۶۰ دلار به ازای هر بشکه برسد؛ سطحی که از رکوردهای تاریخی این بازار محسوب می‌شود.

تقاضا همچنان در برابر قیمت‌های بالا مقاومت کرده است

یکی دیگر از ویژگی‌های بازار فعلی، پایداری نسبی تقاضاست. برخلاف بسیاری از دوره‌های جهش قیمت، مصرف گازوئیل در بخش حمل‌ونقل، صنایع و بخشی از مصرف گرمایشی اروپا همچنان در سطح قابل قبولی باقی مانده است.

این موضوع موجب شده توازن بازار همچنان به نفع فروشندگان باشد و هرگونه افزایش عرضه نیز به‌سرعت توسط تقاضای موجود جذب شود. علاوه بر این، محدود بودن ظرفیت مازاد پالایش برای تولید گازوئیل و سوخت جت در سطح جهانی، انعطاف عرضه را کاهش داده و از استمرار قیمت‌های بالا حمایت کرده است.

روند تکنیکال همچنان صعودی ارزیابی می‌شود

از منظر تکنیکال، ساختار بازار همچنان به‌وضوح صعودی است. روند افزایشی که از نیمه دوم سال ۲۰۲۵ و اوایل ۲۰۲۶ آغاز شد، طی هفته‌های اخیر شتاب بیشتری گرفته و قیمت‌ها پس از عبور از مقاومت‌های مهم، موفق شده‌اند در سطوح بالاتر تثبیت شوند.

اگرچه اصلاح‌های مقطعی در طول مسیر مشاهده شده، اما تاکنون هیچ‌یک از آنها موفق به تغییر روند اصلی نشده‌اند. رشد روزانه حدود ۳.۸ درصدی در نمودارهای پیوسته و عملکرد قدرتمند چند هفته اخیر، همچنان از برتری خریداران حکایت دارد.

جمع‌بندی تکنیکال پلتفرم Investing نیز همچنان بر سیگنال Strong Buy استوار است؛ به‌گونه‌ای که اغلب اندیکاتورها چشم‌اندازی مثبت ارائه می‌کنند و میانگین‌های متحرک کوتاه‌مدت نیز از ادامه روند صعودی حمایت می‌کنند.

محدوده‌های کلیدی مسیر آینده بازار را مشخص می‌کنند

در وضعیت فعلی، محدوده ۱٬۲۰۰ تا ۱٬۲۵۰ دلار به‌عنوان مهم‌ترین ناحیه حمایتی بازار شناخته می‌شود؛ محدوده‌ای که هم‌زمان با سقف‌های قبلی و ناحیه تثبیت اخیر همپوشانی دارد.

در سمت مقابل، مقاومت‌های اصلی در محدوده ۱٬۳۰۰ تا ۱٬۵۰۰ دلار و بالاتر قرار گرفته‌اند؛ سطوحی که در صورت تشدید بحران عرضه یا افزایش دوباره ریسک‌های ژئوپلیتیکی می‌توانند بار دیگر مورد آزمایش قرار گیرند.

ساختار بکواردیشن شدید در سررسیدهای نزدیک نیز همچنان از قدرت بازار نقدی حکایت دارد و تا زمانی که این ساختار حفظ شود، احتمال ادامه برتری روند صعودی نسبت به اصلاح‌های عمیق بیشتر خواهد بود.

اشباع خرید می‌تواند نوسانات کوتاه‌مدت را افزایش دهد

با وجود چشم‌انداز مثبت، نباید از ریسک‌های تکنیکال غافل شد. پس از رشد پرشتاب ماه‌های اخیر، بسیاری از نوسانگرهای کوتاه‌مدت در محدوده اشباع خرید قرار گرفته‌اند؛ موضوعی که احتمال اصلاح‌های مقطعی و افزایش نوسانات روزانه را بالا می‌برد.

با این حال، افزایش هم‌زمان حجم معاملات و موقعیت‌های باز نشان می‌دهد ورود سرمایه‌های جدید همچنان ادامه دارد و این موضوع احتمال تداوم روند غالب را تقویت می‌کند. البته بازار قراردادهای آتی گازوئیل به‌شدت نسبت به اخبار روز حساس است و انتشار هرگونه خبر درباره تحولات ژئوپلیتیکی، موجودی انبارها یا اختلال در پالایشگاه‌ها می‌تواند در مدت کوتاهی جهت حرکت قیمت را تغییر دهد.

چشم‌انداز بازار همچنان به عرضه جهانی گره خورده است

در کوتاه‌مدت، تا زمانی که محدودیت‌های عرضه و نگرانی‌ها درباره تنگه هرمز پابرجا باشند، احتمال حفظ قیمت‌ها در سطوح بالا یا ادامه نوسانات صعودی همچنان زیاد است. گزارش‌های روزانه موجودی انبارهای ARA، تسویه‌های روزانه بورس ICE، تغییرات فاصله قیمتی فرآورده‌ها با نفت خام و تحولات حمل‌ونقل دریایی از مهم‌ترین متغیرهایی خواهند بود که مسیر بعدی بازار را تعیین می‌کنند.

در افق میان‌مدت، آینده بازار بیش از هر چیز به میزان کاهش تنش‌های ژئوپلیتیکی و سرعت بازسازی جریان عرضه بستگی دارد. قیمت‌های بالای فعلی، انگیزه اقتصادی قابل توجهی برای افزایش تولید دیزل، رشد صادرات از کشورهای جایگزین مانند آمریکا و هند و بازسازی ذخایر ایجاد می‌کنند؛ عواملی که در صورت ثبات شرایط سیاسی می‌توانند به کاهش تدریجی فشار بازار منجر شوند.

در مقابل، تشدید دوباره محدودیت‌های صادراتی، وقوع اختلال در پالایشگاه‌ها یا گسترش تنش‌های منطقه‌ای می‌تواند مسیر صعودی جدیدی برای قیمت‌ها ایجاد کند. از سوی دیگر، پیشرفت سریع مذاکرات دیپلماتیک، رشد محسوس موجودی انبارها یا کاهش تقاضا در اثر قیمت‌های بالا، مهم‌ترین ریسک‌های نزولی بازار محسوب می‌شوند.

در مجموع، قراردادهای آتی گازوئیل کم‌گوگرد ICE همچنان در یکی از فشرده‌ترین دوره‌های عرضه طی سال‌های اخیر قرار دارند. ترکیب کمبود فیزیکی، موجودی پایین، سود بالای پالایش و ریسک‌های ژئوپلیتیکی موجب شده روند صعودی همچنان دست بالا را داشته باشد؛ هرچند سرعت رشد قیمت‌ها، احتمال افزایش نوسانات و اصلاح‌های کوتاه‌مدت را نیز به‌طور محسوسی افزایش داده است.