به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بررسی روند اخیر حراج‌های عملیات بازار باز بانک مرکزی، یک رفتار دوگانه را در شبکه بانکی نشان می‌دهد. بانک‌ها برای دریافت نقدینگی از طریق ابزار «توافق بازخرید» یا ریپو، تقاضایی به‌مراتب بیشتر از منابعی که بانک مرکزی حاضر به تزریق آن بوده، ثبت کرده‌اند. اما در ابزار موازی، یعنی «خرید قطعی» اوراق، عرضه بانک‌ها بسیار محدود مانده است.
این تفاوت رفتار، یک پیام روشن دارد. بانک‌ها به پول نقد فوری نیاز دارند، اما حاضر نیستند دارایی خود، یعنی اوراق بدهی دولتی، را برای همیشه واگذار کنند. این انتخاب می‌تواند نشانه‌ای از وضعیت واقعی نقدینگی در شبکه بانکی باشد؛ موضوعی که به‌طور غیرمستقیم بر هزینه تأمین مالی بانک‌ها، نرخ سود سپرده‌ها و در نهایت جیب مردم اثر می‌گذارد.
تفاوت ریپو و خرید قطعی چیست؟
ریپو یک قرارداد موقت است. بانک مرکزی اوراق بانک‌ها را می‌خرد و بانک متعهد می‌شود آن را در تاریخی مشخص و با قیمتی از پیش تعیین‌شده بازخرید کند. در عمل، این ابزار یک وام کوتاه‌مدت با وثیقه اوراق دولتی است. خرید قطعی اما شکل دیگری دارد؛ بانک مرکزی اوراق را برای همیشه می‌خرد و بانک، مالکیت آن دارایی را به‌طور کامل از دست می‌دهد.
چرا بانک‌ها تمایلی به فروش قطعی ندارند؟
بانک‌ها اوراق دولتی را دارایی امن و قابل استفاده به‌عنوان وثیقه در معاملات آینده می‌دانند. فروش قطعی یعنی از دست دادن همیشگی این وثیقه، در حالی که با ریپو، اوراق پس از سررسید دوباره به مالکیت بانک بازمی‌گردد. نگه‌داشتن این اوراق همچنین می‌تواند برای رعایت الزامات نظارتی بانک‌ها اهمیت داشته باشد.
این رفتار محتاطانه، بیشتر نشانه یک تنگنای نقدینگی موقت است تا یک کمبود ساختاری بلندمدت در ترازنامه بانک‌ها. ادامه این روند در حراج‌های بعدی، اطلاعات مهمی درباره جهت نرخ بهره بین‌بانکی و شدت فشار نقدینگی در اختیار بازار قرار می‌دهد.
نظرات کاربران